- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਇਹ ਹੈ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ, 172 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਇਤਿਹਾਸ; ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਹੋਇਆ ਖਰਚ?
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹਨ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਕਿਹੜਾ ਹੈ? ਹਾਵੜਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਾਵੜਾ ਜੰਕਸ਼ਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਹਾਵੜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਅਸਤ ਰੇਲਵੇ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵੀ ਹੈ।
Posted By Anuradha Bains
Publish Date: Sun, 11 Jan 2026 12:27 PM (IST)
Updated Date: Sun, 11 Jan 2026 12:29 PM (IST)
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹਨ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਕਿਹੜਾ ਹੈ? ਹਾਵੜਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਾਵੜਾ ਜੰਕਸ਼ਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਹਾਵੜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਅਸਤ ਰੇਲਵੇ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵੀ ਹੈ।
ਕਿੰਨੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਸੇਵਾ?
ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਹਾਵੜਾ ਜੰਕਸ਼ਨ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੰਪਲੈਕਸ ਅਤੇ ਕਈ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਸ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਅਸਤ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਲਈ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਧੁਰਾ (Hub) ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿੰਨੇ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ ਹਾਵੜਾ ਸਟੇਸ਼ਨ?
ਹਾਵੜਾ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਕੁੱਲ 23 ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਹਨ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਾਵੜਾ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦਾ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰਫਲ 270,000 ਵਰਗ ਮੀਟਰ (ਲਗਪਗ 66.7 ਏਕੜ) ਹੈ। ਇਹ ਸਟੇਸ਼ਨ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਟ੍ਰੇਨਾਂ ਨੂੰ ਹੈਂਡਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਵੜਾ, ਕੋਲਕਾਤਾ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਵੱਡੇ ਇੰਟਰਸਿਟੀ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਕਿਸਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਹਾਵੜਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ?
ਸਾਲ 1849 ਵਿੱਚ, ਈਸਟ ਇੰਡੀਅਨ ਰੇਲਵੇ ਕੰਪਨੀ ਅਤੇ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ (ਕੰਟਰੈਕਟ) 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਵੜਾ ਅਤੇ ਰਾਣੀਗੰਜ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹਿਲੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਰਾਸ਼ੀ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਪਾਂਡੂਆ (ਹੁਗਲੀ) ਅਤੇ ਬਰਧਮਾਨ ਤੋਂ ਹੋ ਕੇ ਗੁਜ਼ਰਦਾ ਸੀ।
ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਕੰਸਲਟਿੰਗ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਫ੍ਰੈਡਰਿਕ ਵਾਲਟਰ ਸਿਮਜ਼ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ 1846 ਵਿੱਚ ਹੁਗਲੀ ਨਦੀ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਸਟੇਸ਼ਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਫੰਡ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਵੀਂ ਲਾਈਨ ਲਈ ਹਾਵੜਾ ਨੂੰ ਟਰਮੀਨਸ (ਆਖਰੀ ਸਟੇਸ਼ਨ) ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਕਤੂਬਰ 1852 ਵਿੱਚ ਸਟੇਸ਼ਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਚਾਰ ਟੈਂਡਰ ਮਿਲੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਉਸ ਸਮੇਂ 190,000 ਤੋਂ 274,526 ਰੁਪਏ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਹੋਰ ਪੈਸੇ ਖਰਚ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ।
ਕਦੋਂ ਹੋਇਆ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਫਾਈਡ?
ਤੁਹਾਡੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਹਾਵੜਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ (ਓਪਨਿੰਗ) 1854 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ 100 ਸਾਲ ਬਾਅਦ, 1954 ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਫਾਈਡ (ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਲੈਸ) ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।