ਹੋਲੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹੇਗਾ ਗਰਮੀ ਦਾ ਰੰਗ, ਹਾੜੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ 'ਤੇ ਸੰਕਟ ਦੇ ਸੰਕੇਤ; ਪੜ੍ਹੋ ਮੌਸਮ ਦਾ ਅਪਡੇਟ

ਤਾਪਮਾਨ ’ਚ ਅਸਾਧਾਰਨ ਵਾਧਾ

ਭਾਰਤ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਭਾਗਲਪੁਰ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨੀ ਕੁਨਾਲ ਕੁਮਾਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ 31.6 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਅਤੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 15.6 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਨਮੀ 60 ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਹਵਾ ਮਹਿਜ਼ ਤਿੰਨ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟੇ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਚੱਲੀ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਹੋਰ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਫਰਵਰੀ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਾਰਾ 30 ਡਿਗਰੀ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚਣਾ ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਨ ਸੰਕੇਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਬਿਹਾਰ ਮੌਸਮ ਸੇਵਾ ਕੇਂਦਰ, ਪਟਨਾ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ.ਐਨ. ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਸ ਸਰਦੀ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਵਿਕਸ਼ੋਭ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਘੱਟ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਠੰਢ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਨਹੀਂ ਪੈ ਸਕਿਆ। ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਕ ਹਵਾਵਾਂ ਗਰਮੀ ਦਾ ਅਸਰ ਵਧਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਵਾਰ ਮਾਰਚ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਗਰਮੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਤਿੱਖੇ ਤੇਵਰ ਦਿਖਾਉਣ ਲੱਗ ਪਵੇਗੀ।

ਹਾੜੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ 'ਤੇ ਵਧਦਾ ਦਬਾਅ

ਬਿਹਾਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਖੇਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਡਾ. ਬੀਰੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲਗਾਤਾਰ ਖ਼ੁਸ਼ਕ ਮੌਸਮ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਹਾੜੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ 'ਤੇ ਪਵੇਗਾ। ਦਾਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਮਟਰ ਅਤੇ ਛੋਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੱਕ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਣੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਣਗੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਵਾਰ ਉਤਪਾਦਨ ਘਟਣ ਦਾ ਖ਼ਦਸ਼ਾ ਹੈ।

ਕਣਕ ਲਈ ਬਾਲੀਆਂ ਨਿਕਲਣ ਅਤੇ ਦਾਣਾ ਭਰਨ ਲਈ 16 ਤੋਂ 22 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤਾਪਮਾਨ ਨੂੰ ਆਦਰਸ਼ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 25 ਡਿਗਰੀ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹੀ 'ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੈੱਸ' ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ 30 ਡਿਗਰੀ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਅਤੇ 35 ਡਿਗਰੀ ਪਾਰ ਹੋਣ 'ਤੇ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪੱਛਮੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਵਧੇਗਾ ਸੰਕਟ

ਖੇਤੀ ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਪੱਛਮੀ ਹਵਾ ਚੱਲੀ, ਤਾਂ ਕਣਕ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ 10 ਤੋਂ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਗਿਰਾਵਟ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਜਾਈ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਹੋਈ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਹਾੜੀ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ 5 ਤੋਂ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਹੋਲੀ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਤਾਂ ਰਹੇਗਾ, ਪਰ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਮੌਸਮ ਦੀ ਮਾਰ ਝੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਸਤਕ ਦਿੰਦੀ ਗਰਮੀ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ 'ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਪਰਤ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।