ਜੇ ਪਤੀ ਕਮਾਉਣ ਦੇ ਲਾਇਕ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਭੱਤਾ ਕਿੱਥੋਂ ਦੇਵੇ? ਪਤਨੀ ਦੀ ਪਟੀਸ਼ਨ ਖਾਰਜ ਕਰਦਿਆਂ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਟਿੱਪਣੀ
ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਡਾਕਟਰ ਵੇਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਿਨੀਤਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਵੇਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਇੱਕ ਹੋਮਿਓਪੈਥੀ ਕਲੀਨਿਕ ਚਲਾਉਂਦੇ ਸਨ। 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਨੂੰ ਵਿਨੀਤਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨੇ ਕਲੀਨਿਕ ਵਿੱਚ ਵੜ ਕੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਗਾਲੀ-ਗਲੋਚ ਕੀਤੀ
Publish Date: Sat, 24 Jan 2026 03:16 PM (IST)
Updated Date: Sat, 24 Jan 2026 03:27 PM (IST)
ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ: ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਭਰਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇੱਕ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਪਤਨੀ ਦੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਪਤੀ ਦੀ ਕਮਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਭੱਤੇ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ। ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਪਤੀ ਨੂੰ ਭੱਤਾ ਦੇਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨਾ ਉਸ ਨਾਲ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਭਰਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਪਤਨੀ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ
ਜਸਟਿਸ ਲਕਸ਼ਮੀਕਾਂਤ ਸ਼ੁਕਲਾ ਦੀ ਸਿੰਗਲ ਬੈਂਚ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਰ ਪਤੀ ਦਾ ਫਰਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਰੱਖੇ ਪਰ ਇਹ ਪਤਨੀ ਦਾ ਕੋਈ ਅਟੱਲ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਪਤੀ ਖੁਦ ਕਮਾਉਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਪਤਨੀ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਭੱਤਾ ਨਹੀਂ ਮੰਗ ਸਕਦੀ। ਇਸ ਟਿੱਪਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਪਤਨੀ ਵੱਲੋਂ ਦਾਇਰ ਪਟੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਕੀ ਹੈ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ
ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਡਾਕਟਰ ਵੇਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਿਨੀਤਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਵੇਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਇੱਕ ਹੋਮਿਓਪੈਥੀ ਕਲੀਨਿਕ ਚਲਾਉਂਦੇ ਸਨ। 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਨੂੰ ਵਿਨੀਤਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨੇ ਕਲੀਨਿਕ ਵਿੱਚ ਵੜ ਕੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਗਾਲੀ-ਗਲੋਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗੋਲੀ ਚਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਗੋਲੀ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਫਸੀ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜੇਕਰ ਗੋਲੀ ਕੱਢਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਕਵਾ (Paralysis) ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਕਾਰਨ ਡਾਕਟਰ ਨਾ ਤਾਂ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਹ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ
ਪਰਿਵਾਰਕ ਅਦਾਲਤ (Family Court) ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਨੀਤਾ ਦੀ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਭੱਤੇ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਪਤੀ ਦੀ ਕਮਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਪਤਨੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰਿਤ (ਹਮਲੇ) ਕਾਰਨ ਖਤਮ ਹੋਈ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਫੈਸਲਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ 'ਅਸਲ ਕਮਾਈ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ' (Actual Earning Capacity) ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਤੀ ਕੋਲ ਕਮਾਈ ਦਾ ਕੋਈ ਸਾਧਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਬਚਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਭੱਤਾ ਕਿੱਥੋਂ ਦੇਵੇਗਾ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਭੱਤੇ ਦੀ ਰਕਮ ਤੈਅ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਪੱਕਾ ਫਾਰਮੂਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਇਹ ਹਰ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਤੱਥਾਂ ਅਤੇ ਹਾਲਾਤਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪਤੀ ਦੀ ਇਸ ਹਾਲਤ ਲਈ ਪਤਨੀ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪਤਨੀ ਕਿਸੇ ਮਦਦ ਦੀ ਹੱਕਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।