ਸਾਵਧਾਨ ! ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਫ੍ਰੀ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਵਰਤਣ ਵਾਲੇ ਹੋ ਜਾਣ ਸਚੇਤ, ਪਲਾਂ 'ਚ ਖਾਲੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਖਾਤਾ
ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧੀ ਭੀੜ-ਭੜੱਕੇ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਫਰਜ਼ੀ ਜਾਂ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਨੈੱਟਵਰਕ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਉਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨਾਲ ਕਨੈਕਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹੈਕਰਜ਼ ਉਸ ਮੋਬਾਈਲ ਨੂੰ ਹੈਕ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।
Posted By alisha
Publish Date: Sun, 22 Mar 2026 03:48 PM (IST)
Updated Date: Sun, 22 Mar 2026 03:58 PM (IST)
ਸੋਬਨ ਸਿੰਘ ਗੁਸਾਈਂ, ਦੇਹਰਾਦੂਨ: ਡਿਜੀਟਲ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਘਰ, ਆਫਿਸ, ਬਾਜ਼ਾਰ, ਹੋਟਲ, ਕੈਫੇ, ਰੇਲਵੇ ਅਤੇ ਬੱਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਫ੍ਰੀ ਵਾਈ-ਫਾਈ (Free Wi-Fi) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਫ੍ਰੀ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਦਾ ਲਾਲਚ ਕਈ ਵਾਰ ਭਾਰੀ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਮੂਲੀ ਜਿਹੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈਕਰਜ਼ ਤੁਹਾਡਾ ਬੈਂਕ ਖਾਤਾ ਖਾਲੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਡਾਟਾ ਚੋਰੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਸਾਈਬਰ ਕਰਾਈਮ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨੇ ਫ੍ਰੀ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਹੈਕਿੰਗ
ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧੀ ਭੀੜ-ਭੜੱਕੇ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਫਰਜ਼ੀ ਜਾਂ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਨੈੱਟਵਰਕ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਉਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨਾਲ ਕਨੈਕਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹੈਕਰਜ਼ ਉਸ ਮੋਬਾਈਲ ਨੂੰ ਹੈਕ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਜੇਕਰ ਯੂਜ਼ਰ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਬੈਂਕਿੰਗ, UPI, ਈ-ਮੇਲ ਜਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਹੈਕਰਜ਼ ਗੁਪਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜੁਟਾ ਕੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤਾ ਖਾਲੀ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਯੂਜ਼ਰ ਨੂੰ ਬਲੈਕਮੇਲ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਫਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਹੈਕਰਜ਼
ਬਿਨਾਂ ਪਾਸਵਰਡ ਵਾਲੇ ਨੈੱਟਵਰਕ: ਭੀੜ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਪਾਸਵਰਡ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਜਿਸ ਵੱਲ ਲੋਕ ਜਲਦੀ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਮਲਵੇਅਰ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ: ਫ੍ਰੀ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਨਾਲ ਕਨੈਕਟ ਹੋਣ 'ਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਜਾਂ ਲੈਪਟਾਪ ਵਿੱਚ ਮਲਵੇਅਰ (Malware) ਜਾਂ ਸਪਾਈਵੇਅਰ ਇੰਸਟਾਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਚੋਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਾਈਬਰ ਕਰਾਈਮ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੀ ਚਿਤਾਵਨੀ
ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ।
ਸਿਰਫ਼ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੀ ਹੀ ਚੋਣ ਕਰੋ।
ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਡਾਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ 1930 'ਤੇ ਕਾਲ ਕਰੋ ਜਾਂ cybercrime.gov.in 'ਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰੋ।
ਬਚਾਅ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
ਫ੍ਰੀ ਨੈੱਟਵਰਕ 'ਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਬੈਂਕਿੰਗ ਜਾਂ ਆਨਲਾਈਨ ਪੇਮੈਂਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚੋ।
ਅਜੀਬ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨਾਲ ਕਨੈਕਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਂਚੋ।
ਡਿਵਾਈਸ ਵਿੱਚ 'ਆਟੋ ਕਨੈਕਟ' (Auto Connect) ਬੰਦ ਰੱਖੋ।
ਪਬਲਿਕ ਵਾਈ-ਫਾਈ 'ਤੇ ਆਧਾਰ, ਬੈਂਕ ਡਿਟੇਲਸ ਜਾਂ ਪਾਸਵਰਡ ਵਰਗੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾ ਭਰੋ।
ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਕਾਊਂਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਰੰਤ ਲੌਗ ਆਊਟ (Log Out) ਕਰੋ।
"ਪਬਲਿਕ ਵਾਈ-ਫਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਅਣਜਾਣ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨਾਲ ਕਨੈਕਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜ਼ਰੂਰ ਜੁਟਾ ਲਓ।"
— ਅਜੇ ਸਿੰਘ, ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਪੀ., ਐੱਸ.ਟੀ.ਐੱਫ.