ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥ 'ਚ 2 ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੋਬਾਈਲ ਦੇਣਾ ਕਿਉਂ ਹੈ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਘੰਟੀ? ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਨੇ ਵਧਾਈ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ

ਦ ਕਨਵਰਸੇਸ਼ਨ, ਮੈਲਬੋਰਨ: ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਹਰ ਬੱਚੇ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਦਿਖਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਕ੍ਰੀਨ ਟਾਈਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ 'ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਅੱਲ੍ਹੜਾਂ 'ਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਬੁਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਬਹਿਸ ਛਿੜ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 'ਮੈਡੀਕਲ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ' ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਨੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਇਸ ਚਿੰਤਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਪੁਖ਼ਤਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

2 ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ

ਮੈਲਬੋਰਨ ਵਿੱਚ 1,195 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਰਿਸਰਚ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ 12 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਟ੍ਰੈਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪਰਿਵਾਰਕ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਜੋ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਅੱਲ੍ਹੜ ਦਿਨ ਭਰ ਵਿੱਚ ਦੋ ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਾਂ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਬਿਤਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿਪ੍ਰੈਸ਼ਨ, ਐਂਜ਼ਾਇਟੀ, ਖੁਦ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਆਦਤ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਕਾਫ਼ੀ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਮਾਨਸਿਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧੇਰੇ ਸੀ।

12-13 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ ਉਮਰਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਰਿਸਰਚ ਮੁਤਾਬਕ, 12 ਤੋਂ 13 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। 14 ਤੋਂ 16 ਸਾਲ ਜਾਂ 17 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ਰਾਬ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ, ਡਿਪ੍ਰੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਹਾਨੀ ਦਾ ਜੋਖਮ ਲਗਭਗ ਦੁੱਗਣਾ ਪਾਇਆ ਗਿਆ।

ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅੰਕੜੇ?

ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਭਾਵ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕੁੜੀਆਂ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, 12 ਤੋਂ 13 ਸਾਲ ਦੀਆਂ 100 ਅੱਲ੍ਹੜਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲਗਭਗ 11 ਵਾਧੂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਡਿਪ੍ਰੈਸ਼ਨ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦੇਖੇ ਗਏ।

ਇਹ ਕੋਈ ਪਹਿਲਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2022 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸਟੱਡੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਸੀ ਕਿ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਣ ਨਾਲ 11-13 ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ 14-15 ਸਾਲ ਦੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਘਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ ਸਹੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਕੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ?

ਮਾਹਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਮੀਡੀਆ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ 'ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਮਰ' ਤੈਅ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ, ਪਰ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚੇ ਇਸਦੇ ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਧੇਰੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 16 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਮੀਡੀਆ ਪਾਬੰਦੀ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਵੀ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸੀਮਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਿਆ ਮਦਦਗਾਰ

ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਪਿਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਕਾਫ਼ੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਰਹੇ:

59 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਕਾਨੂੰਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਨਿਯਮ ਤੈਅ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ।

39 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਮੀਡੀਆ ਅਕਾਊਂਟ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਹੀ ਉਮਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸੋਚ ਬਦਲੀ ਅਤੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਇਸਦੇ ਲਈ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਢੁਕਵੀਂ ਹੈ।