ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਸਵੇਰੇ ਪੀਂਦੇ ਹੋ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਚਾਹ? ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰੌਲੋਜਿਸਟ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿਵੇਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪੇਟ ਤੇ ਲਿਵਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਰਹੀ ਇਹ ਆਦਤ

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਹਰਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਿਊਜ਼। ਕਈ ਵਾਰ, ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਜਲਣ ਜਾਂ ਖੱਟਾਪਣ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਗੈਸ ਜਾਂ ਬਦਹਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਹਲਕੀ ਜਲਣ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰੌਲੋਜਿਸਟ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਸੇ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਲਈ ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਣ (Heartburn) ਨੂੰ ਗਲਤ ਸਮਝਣਾ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਗਲਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਨ ਲਈ ਅਸੀਂ ਡਾ. ਸ਼ਰਦ ਮਲਹੋਤਰਾ (ਸੀਨੀਅਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ - ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰੌਲੋਜਿਸਟ, ਆਕਾਸ਼ ਹੈਲਥਕੇਅਰ) ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਣ ਕਦੋਂ ਇੱਕ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ:

ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਣ ਕੀ ਹੈ?(What is heartburn)

ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਣ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ ਦਾ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪੇਟ ਦਾ ਐਸਿਡ ਉੱਪਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਣ ਜਾਂ ਦਰਦ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ GERD (Gastroesophageal Reflux Disease) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਡਾ. ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਰ 10 ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਜਲਨ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ।

ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਐਂਟੀਸਾਈਡ ਲੈਣ ਨਾਲ ਰਾਹਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਅਸਥਾਈ ਹੱਲ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ ਭੋਜਨ ਪਾਈਪ ਦੀ ਪਰਤ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅਲਸਰ ਜਾਂ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਕਿਉਂ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ?

ਡਾ. ਸ਼ਰਦ ਮਲਹੋਤਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅੱਜ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਮਾੜੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਸਿਹਤਮੰਦ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦੇਰ ਰਾਤ ਦਾ ਖਾਣਾ ਅਤੇ ਤਣਾਅ, ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹਨ। ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਮਾੜੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਲੇ ਹੋਏ ਭੋਜਨ ਖਾਣਾ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੌਫੀ ਜਾਂ ਚਾਹ ਪੀਣਾ, ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਕਰਨਾ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ ਜਾਂ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਲੇਟਣਾ।

ਮੋਟਾਪਾ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਪੇਟ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਰਬੀ ਪੇਟ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਐਸਿਡ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਰਕ ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਨ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੋ:

• ਛਾਤੀ ਜਾਂ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਲਨ
• ਮੂੰਹ ਵਿੱਚੋਂ ਖੱਟੀ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ਾਬੀ ਬਦਬੂ
• ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਜਾਂ ਸੋਜ
• ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ
• ਰਾਤ ਨੂੰ ਖੰਘ ਜਾਂ ਨੀਂਦ ਦੌਰਾਨ ਸਾਹ ਚੜ੍ਹਨਾ

ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇਹ ਲੱਛਣ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਾਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਪੁਰਾਣੀ ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।

ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ?

ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਭੋਜਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਇਕਸਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖੋ। ਦੇਰ ਰਾਤ ਭਾਰੀ ਭੋਜਨ ਨਾ ਖਾਓ। ਤਲੇ ਹੋਏ, ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਅਤੇ ਖੱਟੇ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ। ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਨਾ ਲੇਟ ਜਾਓ। ਆਪਣਾ ਭਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਸਰਤ ਕਰੋ। ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ।

ਦਿਲ ਦੀ ਜਲਨ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੋ, ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਜਲਨ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਗਲਤ ਹੈ। ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਹੀ ਇਲਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਜਲਣ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।