'ਭਾਰਤੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਪੈਸਾ ਖ਼ਰਚ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ', ਜਦੋਂ ਯੂਕਰੇਨ ਜੰਗ 'ਤੇ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਦੇ ਪਲਾਨ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਹੱਸ ਪਏ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ!
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਦੂਜੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕਿਤਾਬ 'ਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦਾਅਵੇ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਚਰਚਾ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤਾਬ 'ਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰਾ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
Publish Date: Wed, 24 Jun 2026 11:33 AM (IST)
Updated Date: Wed, 24 Jun 2026 11:36 AM (IST)

ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ : ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਦੂਜੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕਿਤਾਬ 'ਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦਾਅਵੇ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਚਰਚਾ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤਾਬ 'ਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰਾ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝੋ ਕਿ 23 ਜੂਨ ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਕਿਤਾਬ 'ਰੇਜੀਮ ਚੇਂਜ' (Regime Change) ਮੁਤਾਬਕ, ਯੂਕਰੇਨ ਜੰਗ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ 'ਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਵਿਚਾਲੇ ਪਰਦੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤਿੱਖੀ ਅਸਹਿਮਤੀ ਸੀ। ਕਿਤਾਬ 'ਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਦੇ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਣ ਦੇ ਮਹਿਜ਼ 10 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ (30 ਜਨਵਰੀ 2025) ਓਵਲ ਆਫ਼ਿਸ 'ਚ ਇੱਕ ਉੱਚ-ਪੱਧਰੀ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਈ ਸੀ।
ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਾ ਭੇਜਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਵੈਂਸ
ਇਸ ਬੈਠਕ 'ਚ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਯੂਕਰੇਨ 'ਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਜਾਂ ਸਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਟਰੰਪ ਨੇ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਆਈਡੀਆ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ। ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਪੈਸੇ ਖ਼ਰਚ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ।
ਕੀ ਸੀ 'ਅਮਰੀਕਾ ਫਸਟ' ਦਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਫਾਰਮੂਲਾ?
ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਲੇਖਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਬੈਠਕ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਯੂਕਰੇਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੂਤ, ਰਿਟਾਇਰਡ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਨਰਲ ਕੀਥ ਕੈਲੋਗ ਨੇ ਬੁਲਾਈ ਸੀ। ਕੈਲੋਗ ਨੇ ਇਸ ਬੈਠਕ 'ਚ 'ਐਨ ਅਮਰੀਕਾ ਫਸਟ ਪਲਾਨ: ਟਰੰਪਸ ਹਿਸਟੋਰਿਕ ਪੀਸ ਡੀਲ ਫਾਰ ਰਸ਼ੀਆ-ਯੂਕਰੇਨ ਵਾਰ' ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਡਰਾਫਟ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਸ ਸ਼ਾਂਤੀ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ ਕੀ ਸਨ?
ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਸ਼ਾਂਤੀ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨੁਕਤਿਆਂ 'ਚ ਇਹ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ ਕਿ ਯੂਕਰੇਨ 'ਚ ਤੁਰੰਤ ਜੰਗਬੰਦੀ (ਸੀਜ਼ਫਾਇਰ) ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਤੇ ਰੂਸ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਦਲੇ 'ਚ ਯੂਕਰੇਨ ਵੀ ਫ਼ੌਜੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਦਮ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਖੋਹਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਉੱਥੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਨੂੰ ਸੀ ਨਾਟੋ ਸੈਨਾ 'ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼
ਵਿਚਾਰਾਂ 'ਚ ਮਤਭੇਦ ਦੀਆਂ ਅਟਕਲਾਂ ਅਤੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੀ ਇੱਥੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੀ ਵੈਂਸ ਨਾਟੋ (NATO) ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਇਸ ਯੋਜਨਾ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਪੱਖ 'ਚ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੈਲੋਗ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪਲਾਨ 'ਚ ਸੁਝਾਅ ਸੀ ਕਿ ਫਰਾਂਸ, ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਅਤੇ ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਵਰਗੇ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਯੂਕਰੇਨ 'ਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਾ ਵਜੋਂ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਉਤਾਰਿਆ ਜਾਵੇ ਪਰ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨਾਟੋ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਰੂਸ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਉਕਸਾਉਣ ਵਾਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਮੰਨ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਤਣਾਅ ਹੋਰ ਵਧ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵੀ ਇਸ ਜੰਗ 'ਚ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਸੀਟਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੇ ਜ਼ਿਕਰ 'ਤੇ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?
ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੁਝ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਈ ਕਿ ਬੈਠਕ 'ਚ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਬਦਲ ਲੱਭਦੇ ਹੋਏ ਵੈਂਸ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਮਾਈਕਲ ਵਾਲਟਜ਼ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਕੀ ਕਿਸੇ ਗ਼ੈਰ-ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਵਾਲਟਜ਼ ਦੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵੈਂਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਸਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਨਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ।
ਇਸ 'ਤੇ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਅੰਦਾਜ਼ 'ਚ ਦੋ-ਟੂਕ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਬਹੁਤ ਬਿਹਤਰੀਨ ਹਨ, ਮੋਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਆਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਭਾਰਤੀ ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਕਦੇ ਭੁਗਤਾਨ (ਖ਼ਰਚਾ) ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਜਾਂ ਫਰਾਂਸ ਆਪਣੇ ਖ਼ਰਚੇ 'ਤੇ ਉੱਥੇ ਸੈਨਾ ਭੇਜਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਇਤਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਇਸ 'ਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀ ਪੈਸਾ ਜਾਂ ਸੈਨਿਕ ਨਾ ਲੱਗੇ।
ਜੇਲੇਂਸਕੀ 'ਤੇ ਵਰ੍ਹੇ ਟਰੰਪ, ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਦੇਸ਼
ਕਿਤਾਬ 'ਰੇਜੀਮ ਚੇਂਜ' ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੇਹੱਦ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰੁਖ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਬੈਠਕ ਦੌਰਾਨ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਗੱਲ ਕੱਟਦੇ ਹੋਏ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੋਲੋਦੀਮੀਰ ਜੇਲੇਂਸਕੀ ਦੀ ਤਿੱਖੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਜੇਲੇਂਸਕੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖ਼ਰਾਬ ਨੇਗੋਸ਼ੀਏਟਰ (ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਦੱਸਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਜੋ ਬਾਈਡੇਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਤੋਂ ਮਦਦ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰ ਬਟੋਰਨ 'ਚ ਬਹੁਤ ਮਾਹਰ ਸੀ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਦੇਸ਼ ਵੀ ਕਿਹਾ।
ਪਰਦੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਡੀਲ?
ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਗੌਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤਾਬ 'ਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬੇਹੱਦ ਦਿਲਚਸਪ ਖ਼ੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੀ ਯੂਕਰੇਨ ਟੀਮ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਹਦਾਇਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਰੂਸੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਸੰਪਰਕ ਨਾ ਕਰੇ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਟੀਮ 'ਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਖੁਦ ਇੱਕ ਡੀਲ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।
ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਟਰੰਪ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੂਤ ਕੈਲੋਗ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਟਰੰਪ ਇੱਥੇ 'ਅਸੀਂ' ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਸ ਦੇ ਲਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਕਿ ਟਰੰਪ ਨੇ ਰਸਮੀ ਸਰਕਾਰੀ ਚੈਨਲਾਂ ਨੂੰ ਲਾਂਭੇ ਕਰਕੇ, ਰੂਸ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਜ਼ਿੰਮਾ ਪਰਦੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਿਸੇ ਅਣਪਛਾਤੇ ਤੀਜੇ ਪੱਖ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਸ ਕਿਤਾਬ 'ਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦਾਅਵਿਆਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਟਿੱਪਣੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।