Nitrogen ਜਾਂ ਸਾਧਾਰਨ : ਗੱਡੀ ਦੇ ਟਾਇਰ ਲਈ ਕਿਹੜੀ ਹਵਾ ਹੈ ਬੈਸਟ, ਜਾਣੋ ਫਾਇਦੇ ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ

ਆਟੋ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਜਦੋਂ ਵੀ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਲੰਮੀ ਰੋਡ ਟ੍ਰਿਪ ਜਾਂ ਹਾਈਵੇਅ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਗੱਡੀ ਦੇ ਇੰਜਣ, ਤੇਲ ਤੇ ਬ੍ਰੇਕਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਤਾਂ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ ਪਰ ਅਕਸਰ ਟਾਇਰਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ। ਲੰਮੀ ਦੂਰੀ ਦੇ ਸਫ਼ਰ 'ਚ ਟਾਇਰਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਟਾਇਰ 'ਚ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ (Nitrogen) ਜਾਂ ਸਾਧਾਰਨ, ਕਿਹੜੀ ਹਵਾ ਭਰਵਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ ਦੋਵਾਂ 'ਚ ਅੰਤਰ

ਸਾਧਾਰਨ ਹਵਾ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਫ਼ਤ 'ਚ ਜਾਂ ਫਿਰ ਘੱਟ ਪੈਸਿਆਂ 'ਚ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪਾਂ 'ਤੇ ਭਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ੁੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਉਸ ਵਿਚ ਲਗਪਗ 78% ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ, 21% ਆਕਸੀਜਨ ਤੇ 1% ਬਾਕੀ ਗੈਸਾਂ ਤੇ ਨਮੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ, ਟਾਇਰਾਂ 'ਚ ਭਰੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਲਗਪਗ 93 ਤੋਂ 95% ਤਕ ਸ਼ੁੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਆਕਸੀਜਨ ਅਤੇ ਨਮੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਲੰਮੇ ਸਫ਼ਰ 'ਚ ਇਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ

ਜਦੋਂ ਗੱਡੀ ਹਾਈਵੇਅ 'ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ 'ਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸੜਕ ਅਤੇ ਟਾਇਰ ਵਿਚਕਾਰ ਰਗੜ ਹੋਣ ਨਾਲ ਟਾਇਰ ਗਰਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਧਾਰਨ ਹਵਾ 'ਚ ਮੌਜੂਦ ਆਕਸੀਜਨ ਗਰਮੀ ਪਾ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਟਾਇਰ ਦਾ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਟਾਇਰ ਫਟਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ, ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਇਕ ਠੰਢੀ ਗੈਸ ਹੈ ਜੋ ਜਲਦੀ ਗਰਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਹ ਟਾਇਰ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਕਾਬੂ 'ਚ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਟਾਲਦੀ ਹੈ।

ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹਵਾ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ

ਸਾਧਾਰਨ ਹਵਾ ਦੇ ਕਣ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਟਾਇਰ ਦੇ ਰਬੜ ਦੇ ਬਾਰੀਕ ਛੇਕਾਂ 'ਚੋਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਹਫ਼ਤੇ-ਦਸ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਹਵਾ ਚੈੱਕ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਦੇ ਕਣ ਵੱਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਟਾਇਰ 'ਚੋਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲ ਪਾਉਂਦੀ। ਲੰਮੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਟਾਇਰ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਚੈੱਕ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੀ।

ਮਾਈਲੇਜ ਤੇ ਟਾਇਰ ਦੀ ਉਮਰ

ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਹਵਾ ਦਾ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਸਹੀ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਗੱਡੀ ਦੀ ਸੜਕ 'ਤੇ ਪਕੜ ਅੱਛੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਇੰਜਣ 'ਤੇ ਵਾਧੂ ਦਬਾਅ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ ਤੇ ਗੱਡੀ ਬਿਹਤਰ ਮਾਈਲੇਜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਸਾਧਾਰਨ ਹਵਾ ਦੀ ਨਮੀ ਟਾਇਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ 'ਚ ਜੰਗਾਲ ਲਗਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਸੁੱਕੀ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਨਾਲ ਟਾਇਰ ਅੰਦਰੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਇਸ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹਨ?

ਸਾਧਾਰਨ ਹਵਾ ਹਰ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਪੰਕਚਰ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪਾਂ ਜਾਂ ਚੰਗੇ ਟਾਇਰ ਸ਼ੋਅਰੂਮਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਧਾਰਨ ਹਵਾ ਮੁਫ਼ਤ ਜਾਂ ਫਿਰ 5-10 ਰੁਪਏ 'ਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦਕਿ ਚਾਰਾਂ ਟਾਇਰਾਂ 'ਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਪਵਾਉਣ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ 100 ਤੋਂ 200 ਰੁਪਏ ਤਕ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।