ਜੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਕੀ ਧੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਰਾਧ? ਜਾਣੋ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ 'ਚ ਲਿਖਿਆ ਸੱਚ

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਅਕਸਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮ੍ਰਿਤਕ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੇ ਸਰਾਧ ਅਧਿਕਾਰ ਕਿਸਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਇਹ ਰਸਮਾਂ ਕੇਵਲ ਬੇਟਾ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਬੇਟੀ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਉੱਤਰ ਜਾਣ ਲੈਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਰਾਧ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸਦਾ ਬੇਟਾ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੀ ਧੀ ਹੀ ਉਸ ਲਈ ਸ਼ਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਸਮੇਤ ਸ਼ਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਧਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰਥਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਚੁਕਾਉਣਾ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕੀ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਧੀ ਲਈ ਸ਼ਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਰਨਾ ਸਹੀ ਹੈ।

ਕੀ ਪੁੱਤਰੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਰਾਧ?

ਜਦੋਂ ਵੀ ਬੇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਰਾਧ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਇਸਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਅਜਿਹਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਅਜੇ ਵੀ ਪੁਰਸ਼ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਾਂ, ਬਲਕਿ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਰਾਧ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਮੋਕਸ਼ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਬੇਟੀ ਆਪਣੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਲਈ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨਾ ਵੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਸਵੀਕਾਰਯੋਗ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ।

ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਗੈਰ-ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਸਰਾਧ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਸਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਜੇਕਰ ਪੁੱਤਰ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਪਤਨੀ ਉਸਦਾ ਸਰਾਧ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਤਨੀ ਉਦੋਂ ਜ਼ਰੂਰ ਸਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਬੇਟਾ, ਪੋਤਾ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਪ੍ਰਤੱਖ ਪੁਰਸ਼ ਵੰਸ਼ਜ ਮੌਜੂਦ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜੋ ਇਹ ਕਾਰਜ ਕਰ ਸਕੇ।

ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਸਰਾਧ ਨਹੁੰ ਜਾਂ ਪੋਤਾ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਬੇਟੀ ਦਾ ਬੇਟਾ ਯਾਨੀ ਕਿ ਦੋਹਤਾ ਆਪਣੇ ਨਾਨਾ ਜਾਂ ਨਾਨੀ ਦਾ ਸਰਾਧ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਵੀਕਾਰਯੋਗ ਵੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਗੈਰ-ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪੰਡਿਤ ਤੋਂ ਵੀ ਸਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸਰਾਧ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਿਉਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਲਈ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਿੱਤਰ ਪੱਖ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਪੂਰਵਜ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰਾਧ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਮੋਕਸ਼ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਸਰਾਧ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਤਾਂ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੀ ਆਤਮਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਸਰਾਧ ਜਾਂ ਤਰਪਣ ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਘਰ ਵਿੱਚ 'ਪਿੱਤਰ ਦੋਸ਼' ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਵਜ੍ਹਾ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਆ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਸਹੀ ਨਿਯਮਾਂ ਨਾਲ ਸਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਘਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਦੂਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਾਧ ਰਸਮਾਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵੰਸ਼ਜਾਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਨਾ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।

Disclaimer: ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ/ਲਾਭ/ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਕਥਨ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਧਿਅਮਾਂ/ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ/ਪੰਚਾਂਗ/ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ/ਮਾਨਤਾਵਾਂ/ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਦਾਅਵਾ ਨਾ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ।