ਹਉਮੈ ਤੇ ਚੁੱਪੀ ਕਾਰਨ ਟੁੱਟ ਰਹੇ ਆਧੁਨਿਕ ਰਿਸ਼ਤੇ : ਹੇਨੰਤ

ਗੱਲਬਾਤ ਹੀ ਇਕੋ-ਇਕ ਹੱਲ ਗੁਰਵਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਕਪੂਰਥਲਾ : ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਹਲਕਾ ਸੰਗਠਨ ਇੰਚਾਰਜ ਹੇਨੰਤ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਅੱਜ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ’ਤੇ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਤੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਇਕ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਤੇ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੁਨੇਹਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਜ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵੱਡੇ ਝਗੜਿਆਂ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਸੀ ਹਉਮੈ, ਗਲਤਫਹਿਮੀਆਂ ਤੇ ਲੰਬੀ ਚੁੱਪੀ ਕਾਰਨ ਟੁੱਟ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸੰਚਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਦੋਂ ਦੋ ਲੋਕ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਚੁੱਪੀ ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਵਧਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਕ ਸਧਾਰਨ, ਪਿਆਰ ਭਰਿਆ ਸੁਨੇਹਾ ਜਾਂ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਦੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਗੱਲਬਾਤ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਚੁੱਪੀ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਪੂਰਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਉਮੈ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਪਹਿਲ ਕਰਨਾ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਿੱਦ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਮਿਠਾਸ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਨੀਂਹ ਆਪਸੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਸਤਿਕਾਰ ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ਰਤ ਪਿਆਰ ’ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਚੰਗੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਹਰ ਕੋਈ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੱਚੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਅਸਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਢਾਲ ਬਣਨਾ ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਾਮੂਲੀ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਮਾਣ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਜ਼ੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਸਮਾਂ ਕੱਢਣ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਮਾਜਿਕ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਪਿਛਲੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਿਆਰ, ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਤੇ ਮੁਆਫ਼ੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਅਪਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਉਮੈ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡਣ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਗੱਲਬਾਤ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਿਲ ਕਰਨਾ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ, ਸਗੋਂ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਾਰੇ ਤੁਹਾਡੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੌਣ ਸਹੀ ਹੈ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੀ ਸਹੀ ਹੈ ਇਸ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰੋ। ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਥੀ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਨਾ ਸੁਣੋ, ਸਗੋਂ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ। ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ, ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਜਿਹਾ ਕਰਦੇ ਹੋ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਬਣਨ ਤੋਂ ਰੋਕੇਗਾ। ਗੁੱਸੇ ਜਾਂ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਬੈਠੋ ਤੇ ਜਦੋਂ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਣ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਮੁੱਦੇ ’ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਚੁੱਪ ਬਹੁਤ ਲੰਬੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਕ ਛੋਟੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਆਮ ਗੱਲਬਾਤ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੀ ਅਸੀਂ ਕੌਫੀ ’ਤੇ ਗੱਲ ਕਰੀਏ।