- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ, ਦਿੱਲੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ (DUAC) ਨੇ ਯਾਦਗਾਰ ਦੇ ਖਰੜੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸੋਧਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਲੋਕ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਭਾਗ ਨੇ DUAC ਨੂੰ ਸੰਸ਼ੋਧਿਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਸੌਂਪਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੇਂਦਰੀ ਲੋਕ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਭਾਗ ਮਕਬਰੇ ਲਈ ਬਣਾਏ ਟਰੱਸਟ ਤੋਂ ਬਜਟ ਲੈਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਵੀਕੇ ਸ਼ੁਕਲਾ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਰਤਨ ਪ੍ਰਣਬ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਸਮਾਧ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਾਧ ਰਾਜਘਾਟ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮ੍ਰਿਤੀ (ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਰਕ) ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਪ੍ਰਣਬ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ 31 ਅਗਸਤ 2020 ਨੂੰ 84 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ
ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ, ਦਿੱਲੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ (DUAC) ਨੇ ਯਾਦਗਾਰ ਦੇ ਖਰੜੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸੋਧਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਲੋਕ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਭਾਗ ਨੇ DUAC ਨੂੰ ਸੰਸ਼ੋਧਿਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਸੌਂਪਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੇਂਦਰੀ ਲੋਕ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਭਾਗ ਮਕਬਰੇ ਲਈ ਬਣਾਏ ਟਰੱਸਟ ਤੋਂ ਬਜਟ ਲੈਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨੇਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਾਧ ਰਾਜਘਾਟ 'ਤੇ ਬਣੇਗੀ
ਪ੍ਰਣਬ ਮੁਖਰਜੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੇਤਾ ਹੋਣਗੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਾਧ ਰਾਜਘਾਟ ਕੰਪਲੈਕਸ 'ਚ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਕਬਰੇ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀਆਂ, ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀਆਂ ਵਰਗੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਯਾਦਗਾਰਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।
ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਵੱਖਰੇ ਮਕਬਰੇ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀਆਂ ਪੀ.ਵੀ. ਨਰਸਿਮਹਾ ਰਾਓ ਅਤੇ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਪ੍ਰਣਬ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਸਮਾਧ ਨੂੰ ਵੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਰਾਜਘਾਟ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਮਾਰਕਾਂ ਦਾ ਕੰਪਲੈਕਸ ਲਗਭਗ 245 ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਸਮਾਧੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕਿਸ ਦੀ ਕਬਰ ਕਦੋਂ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ?
ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਬਣੇ ਵੱਡੇ ਮਕਬਰੇ
ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ (1948)- ਰਾਜਘਾਟ
ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ (1964)- ਸ਼ਾਂਤੀਵਨ
ਲਾਲ ਬਹਾਦੁਰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ (1966)- ਵਿਜੇ ਘਾਟ
ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ (1980)
ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ (1984) - ਪਾਵਰ ਦਾ ਸਥਾਨ
ਜਗਜੀਵਨ ਰਾਮ (1986) – ਸਮਤਾ ਸਥਲ
ਚੌਧਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ (1987) – ਕਿਸਾਨ ਘਾਟ
ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ (1991)- ਵੀਰ ਭੂਮੀ
ਲਲਿਤਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ (1993)
ਗਿਆਨੀ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ (1994) – ਏਕਤਾ ਸਥਲ
ਸ਼ੰਕਰ ਦਿਆਲ ਸ਼ਰਮਾ (1999) - ਕਰਮਭੂਮੀ (ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਆਖਰੀ ਸਮਾਧ)
ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਬਣੀਆਂ ਸਮਾਧੀਆਂ
ਪੀ.ਵੀ. ਨਰਸਿਮਹਾ ਰਾਓ- ਗਿਆਨ ਭੂਮੀ (2015 ਵਿੱਚ ਯਾਦਗਾਰ)
ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ- ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਟਲ (2018)
ਪ੍ਰਣਬ ਮੁਖਰਜੀ - ਨੈਸ਼ਨਲ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਮਕਬਰੇ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ (ਨਿਰਮਾਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ)
ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਾਓ ਅਤੇ ਵਾਜਪਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਬਣੇਗੀ ਸਮਾਧੀ
ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡਾ: ਸ਼ੰਕਰ ਦਿਆਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ 'ਕਰਮਭੂਮੀ' ਸਮਾਧੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜਘਾਟ 'ਤੇ ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ 1999 'ਚ ਬਣੀ ਸੀ।ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਖਰੇ ਸਮਾਧਾਂ ਦੀ ਨੀਤੀ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਭਾਜਪਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੀਨੀਅਰ ਕਾਂਗਰਸੀ ਆਗੂ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਾਓ ਦੀ ਸਮਾਧ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਈ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।