ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਤੇ ਪੀਐੱਮ ਲਕਸਨ ਦੀ ਬੈਠਕ ’ਚ 10 ਸਮਝੌਤੇ ਤੇ ਅੱਠ ਐਲਾਨ ; ਦੁਵੱਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਦੁੱਗਣਾ ਕਰ ਕੇ 35 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ

ਜੈਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਰੰਜਨ, ਜਾਗਰਣ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ’ਤੇ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਨੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਹੈ. ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ’ਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਰੋਡਮੈਪਰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੋਡਮੈਪ ਸਮੁੰਦਰੀ ਖੇਤਰ ’ਚ ਸੰਵਾਦ, ਸੂਚਨਾ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਧਾਨ, ਸਾਂਝੇ ਅਭਿਆਸ ਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਨਿਰਮਾਣ ’ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖੇਤਰ ’ਚ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਸਥਿਰਤਾ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਆਏਗੀ। ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਰਤ-ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਨੇ ਦੁਵੱਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਰਣਨੀਤਕ ਮਹੱਤਵ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪੜਾਅ ’ਚ ਪੀਐੱਮ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਰਾਜਧਾਨੀ ਔਕਲੈਂਡ ਪਹੁੰਚੇ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੀਐੱਮ ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਲਕਸਨ ਨਾਲ ਕਈ ਪੜਾਵਾਂ ’ਚ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹੋਈ ਤੇ ਦੋ ਅਧਿਕਾਰਤ ਚਰਚਾਵਾਂ ਹੋਈਆਂ। ਦੋਵਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਬੈਠਕ ਦੇ ਬਾਅਦ ਕੁੱਲ 10 ਸਮਝੌਤੇ ਤੇ ਅੱਠ ਐਲਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ।

ਪੀਐੱਮ ਲਕਸਨ ਨੇ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਦਾ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ’ਤੇ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨਾਲ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਭਾਵੁਕ ਵੀ ਹੋਏ, ਜਿਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਗੱਲਬਾਤ ’ਚ ਕੀਤਾ। ਫਿਲਹਾਲ ਦੁਵੱਲੀ ਬੈਠਕ ਦੇ ਬਾਅਦ ਜਾਰੀ ਆਪਸੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਫਾਰਮਾਂ ’ਚ ਰੱਖਿਆ, ਸੁਰੱਖਿਆ, ਵਪਾਰ ਤੇ ਹੋਰ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮਝੌਤੇ ਤੇ ਐਲਾਨ ਹਨ। ਐਲਾਨਾਂ ’ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦੁਵੱਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਰਣਨੀਤਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਰਜੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਦਦ ਦਿੱਤੀ ਜਾਏਗੀ, ਇਸਦਾ ਨਿਰਧਾਰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ-ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਰਣਨੀਤਕ ਭਾਈਵਾਲੀ: ਰੋਡਮੈਪ ਟੂ 2030 ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਦੁਵੱਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ 2030 ਤੱਕ ਦੁੱਗਣਾ ਕਰ ਕੇ 35 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਕਰਨ ਦਾ ਖਾਹਸ਼ੀ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਮੁਕਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਟੀਚਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ’ਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ’ਤੇ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹੈ। ਹਾਈਡ੍ਰੋਗ੍ਰਾਫੀ ਤੇ ਨਾਟਿਕਲ ਕਾਰਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ’ਚ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਚਾਰਟਾਂ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਉਤਪਾਦਨ, ਹਾਈਡ੍ਰੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਡਾਟਾ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ, ਸਿਖਲਾਈ ਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਮਿਲੇਗਾ। ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਸਹਿਯੋਗ ਲਈ ਸਾਂਝੇ ਸਮੂਹ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਨਾਲ ਸੂਚਨਾ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਤੇ ਤਾਲਮੇਲ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ’ਚ ਖਾਲਿਸਤਾਨੀ ਸਮਰਥਕਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਚਿੰਤਤ ਹਨ। ਪਸ਼ੂਪਾਲਣ ਤੇ ਡੇਅਰੀ ਖੇਤਰ ’ਚ ਸਹਿਯੋਗ ਮੈਮੋਰੰਡਮ ਨਾਲ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗ, ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਤੇ ਸਰਬੋਤਮ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਮਿਲੇਗਾ।

ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਿਯਮਤ ਸੰਵਾਦ ਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਬੈਠਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂਕਦਮਾਂ ਨਾਲ ਵਪਾਰ, ਰੱਖਿਆ, ਸਮੁੰਦਰਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਸੈਰ ਸਪਾਟਾ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ, ਖੇਡਾਂ, ਖੇਤੀ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਤਰਜੀਹਾਂ ਤੇ ਬਹੁਪੱਖੀ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਤਾਲਮੇਲ ਵਧੇਗਾ। ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਬੰਧਾਂ ’ਚ ਇਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੜਾਅ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਕਸਨ ਦੇ ਭਾਰਤ ਦੌਰੇ ਤੇ ਐੱਫਟੀਏ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਏਨੇ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ’ਚ ਐੱਫਟੀਏ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ’ਤੇ ਉਤਾਰਣਾ ਸ਼ਾਇਦ ਦੁਨੀਆ ’ਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਅਜਿਹੀ ਸਫਲਤਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਮੁੱਲਾਂ ’ਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਭਰੋਸਾ ਸਾਨੂੰ ਨੈਚੂਰਲ ਪਾਰਟਨਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਉੱਥੇ, ਲਕਸਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਰਣਨੀਤਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਆਂ ਉੱਚਾਈਆਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਕਰੇਗੀ ਤੇ ਸਾਂਝੇ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ’ਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਵਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੰਵਾਦ ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਲੋਂ ਤਜਵੀਜ਼ਸ਼ੁਦਾ ਇੰਡੀਅਨ ਪੈਸਿਫਿਕ ਓਸੀਅਨ ਇਨੀਸ਼ੀਏਟਿਵ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਕੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਉਣ ’ਚ ਮਹੱਤਵਪੂਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏਗਾ।

ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਮਝੌਤੇ

ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ’ਤੇ ਸਮਝੌਤਾ: ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਖੇਤਰ ’ਚ ਸੰਵਾਦ, ਤਾਲਮੇਲ, ਸੂਚਨਾ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਤੇ ਸਾਂਝੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਜਾਏਗਾ

ਦੁਵੱਲੀ ਰਸਦ ਸਹਾਇਤਾ: ਭਾਰਤੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਰੱਖਿਆ ਦਸਤਿਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਤੇ ਅਭਿਆਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਦੁਵੱਲੀ ਰਸਦ ਸਹਾਇਤਾ ਉਪਲਬਧ ਕਰਾਈ ਜਾਏਗੀ

ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਵਰਕਿੰਗ ਸਮੂਹ: ਅੱਤਵਾਦ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਸਾਂਝੇ ਵਰਕ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ

ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਐਲਾਨ

ਦੁਵੱਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਰਣਨੀਤਕ ਦਰਜਾ ਦੇਣਾ ਤੇ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਲਈ ਰਣਨੀਤਕ ਰੋਡਮੈਪ

ਐੱਫਟੀਏ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ’ਚ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਦੁਵੱਲਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੁੱਗਣਾ ਕਰ ਕੇ 35 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਕਰਨਾ

ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਤਾਲਮੇਲ ਤੇ ਸੂਚਨਾ ਦਾ ਆਦਾਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੰਵਾਦ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ