- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਫ਼ਲ ਬਲੱਡ ਟ੍ਰਾਂਸਫਿਊਜ਼ਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਇਕ ਡਾਕਟਰ ਜੀਨ-ਬੈਪਟਿਸਟ ਡੇਨਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਪਹਿਲੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਤੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਡਾਕਟਰ ਡੇਨਿਸ ਨੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਇਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਜ਼ਮਾਇਆ, ਪਰ ਹਰ ਵਾਰ ਕਿਸਮਤ ਮਿਹਰਬਾਨ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਆਏ ਤੇ ਕੁਝ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਵੀ ਚੱਲਿਆ।

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸ ਅੱਜ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਨਿਕਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਖ਼ੂਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ 'ਚ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ, ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਬਲੱਡ ਟ੍ਰਾਂਸਫਿਊਜ਼ਨ (ਖ਼ੂਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ) ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਸੀ? ਇਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬੇਹੱਦ ਦਿਲਚਸਪ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਇਨਸਾਨ ਦਾ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇਕ ਭੇਡ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਸਾਹਸੀ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ।
ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਫ਼ਲ ਬਲੱਡ ਟ੍ਰਾਂਸਫਿਊਜ਼ਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਇਕ ਡਾਕਟਰ ਜੀਨ-ਬੈਪਟਿਸਟ ਡੇਨਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਗੱਲ 15 ਜੂਨ 1667 ਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਕ 15 ਸਾਲ ਦਾ ਲੜਕਾ ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ ਨਾਲ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੀੜਤ ਸੀ। ਉਸ ਲੜਕੇ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਡੇਨਿਸ ਨੇ ਬੇਹੱਦ ਜੋਖ਼ਮ ਭਰਿਆ ਕਦਮ ਉਠਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਚ ਇਕ ਭੇਡ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੌਰ 'ਚ ਖ਼ੂਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਕੋਲ ਨਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਾਹਸੀ ਤੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਪ੍ਰਯੋਗ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਸ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਪ੍ਰਯੋਗ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਬੇਹੱਦ ਚੌਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਰਿਹਾ। ਭੇਡ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਲੜਕਾ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਜ਼ਿੰਦਾ ਬਚ ਗਿਆ, ਬਲਕਿ ਉਸ ਦੀ ਸਿਹਤ 'ਚ ਕਾਫ਼ੀ ਸੁਧਾਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਇਸ ਪਹਿਲੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਤੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਡਾਕਟਰ ਡੇਨਿਸ ਨੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਇਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਜ਼ਮਾਇਆ, ਪਰ ਹਰ ਵਾਰ ਕਿਸਮਤ ਮਿਹਰਬਾਨ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਆਏ ਤੇ ਕੁਝ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ।
ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਮਲਾ ਵਿਗੜ ਗਿਆ। ਇਕ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਣ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਡੇਨਿਸ 'ਤੇ ਬਾਕਾਇਦਾ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਮੁਕੱਦਮ ਤਕ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸੁਣਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਤਲ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਦੋਸ਼ਮੁਕਤ ਕਰਾਰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਕ ਲੰਮਾ ਠਹਿਰਾਅ ਆ ਗਿਆ। ਕਰੀਬ 200 ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਇਸ 'ਤੇ ਕੰਮ ਰੁਕਿਆ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਇਕ ਇਨਸਾਨ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਇਨਸਾਨ 'ਚ ਖ਼ੂਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਸਾਲ 1900 ਵਿਚ ਇਸ ਖੇਤਰ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਾਮਯਾਬੀ ਹੱਥ ਲੱਗੀ। ਆਸਟਰੀਆ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਕਾਰਲ ਲੈਂਡਸਟੇਨਰ ਨੇ 'ਬਲੱਡ ਗਰੁੱਪ ਸਿਸਟਮ' ਦੀ ਖੋਜ ਕਰ ਲਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸੇ ਅਹਿਮ ਖੋਜ ਨੇ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਲੱਡ ਟ੍ਰਾਂਸਫਿਊਜ਼ਨ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਤੇ ਆਧੁਨਿਕ Blood Transfusion Science ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਰਸਤਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।