Muscle Loss: ਬੁਢਾਪੇ ’ਚ ਕਿਉਂ ਘਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ? ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਵੱਡਾ ਰਾਜ਼

ਏਐਨਆਈ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਮਰ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਕਿਉਂ ਘਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ? ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਾਰਨ ਲੱਭਿਆ ਹੈ। ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਖੋਜ ਨਾਲ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੇਂ ਇਲਾਜ ਵਿਕਸਤ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਜਾਗੀ ਹੈ।

ਸਰੀਰ ਦਾ ਆਪਣਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਵਚ

ਕੋਪਨਹੇਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਖੋਜ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਉਮਰ ਵਧਣ ਨਾਲ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਇੱਕ ਲੁਕੀ ਹੋਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਸੀਮਤ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਖੇਡ

ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਬਣਤਰ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਟਿਸ਼ੂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਤੇਜ਼ ਗਤੀ ਵਾਲੇ ਰੇਸ਼ੇ: ਇਹ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਹਰਕਤ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਜਲਦੀ ਥੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਹੌਲੀ ਗਤੀ ਵਾਲੇ ਰੇਸ਼ੇ: ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਇਹ ਰੇਸ਼ੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਗਤੀਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਈਟੋਕੌਂਡਰੀਆ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਾਈਟੋਕੌਂਡਰੀਆ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਉਹ ਬਣਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਊਰਜਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਅਨੋਖਾ ਬਦਲਾਅ

ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਉਮਰ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਘਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਾਈਟੋਕੌਂਡਰੀਆ ਦੀ ਕਾਰਜਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵੀ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਦੇਖੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ ਗਤੀ ਨਾਲ ਸੁੰਗੜਨ ਵਾਲੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਗੱਲ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਰੇਸ਼ੇ ਊਰਜਾ ਲਈ ਉਸੇ ਮਾਈਟੋਕੌਂਡਰੀਆ ’ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਕਾਰਜਕੁਸ਼ਲਤਾ ਬੁਢਾਪੇ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘਟਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਕੋਪਨਹੇਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਖੋਜ ਨੇ ਇਹ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਮਰ ਵਧਣ ਨਾਲ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਕਿਉਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਚੂਹਿਆਂ ’ਤੇ ਸਫਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਨਾਲ ਜਾਗੀ ਉਮੀਦ

ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਦੀ ਇਸ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਅਣੂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਚੂਹਿਆਂ ’ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਖ਼ਾਸ ਅਣੂ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਮੁੜ ਬਹਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਚੂਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਲਟਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ।

ਇਸ ਨਤੀਜੇ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੋਜ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਇਲਾਜ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਣਗੇ।