Holika Dahan 2026: ਹੋਲਿਕਾ ਦਹਿਨ 'ਚ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਪੁਰਾਣੇ ਸਾਮਾਨ ਤੇ ਪਾਥੀਆਂ ਦੀ ਆਹੂਤੀ?

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਹੋਲੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਰੰਗਾਂ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਮਿਲਣ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਨਵੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦਾ ਵੀ ਪੁਰਬ ਹੈ। ਰੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹੋਲੀ ਤੋਂ ਠੀਕ ਇੱਕ ਰਾਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਲਿਕਾ ਦਹਿਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣਾ ਸਾਮਾਨ, ਸੁੱਕੇ ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੋਹੇ ਦੀਆਂ ਪਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਚੱਲੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਤਾਂ ਆਓ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।

ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਦਾ ਅੰਤ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ

ਹੋਲਿਕਾ ਦਹਿਨ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬੁਰਾਈਆਂ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਘਰ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਸਾਮਾਨ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਲੱਕੜਾਂ ਜਾਂ ਟੁੱਟੀਆਂ-ਫੁੱਟੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਸਾਡੇ ਅਤੀਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਕੜਵਾਹਟ, ਆਲਸ ਅਤੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ ਨੂੰ ਸਾੜ ਕੇ ਨਵੇਂ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਵੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦਾ ਵੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।

ਗੋਹੇ ਦੀਆਂ ਪਾਥੀਆਂ ਦਾ ਮਹੱਤਵ

ਹੋਲਿਕਾ ਦਹਿਨ ਵਿੱਚ ਗਾਂ ਦੇ ਗੋਹੇ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਪਾਥੀਆਂ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਾਥੀਆਂ ਭਗਤ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਹੋਲਿਕਾ ਦੇ ਹੰਕਾਰ ਦੇ ਦਹਿਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਦੀ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਈ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹਰ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਪਾਥੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਵਚ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਜ੍ਹਾ

ਹੋਲੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਰੁੱਤ ਪਰਿਵਰਤਨ (ਮੌਸਮ ਬਦਲਣ) ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਕੀਟਾਣੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਫੈਲਣ ਦਾ ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਗਾਂ ਦੇ ਗੋਹੇ ਦੀਆਂ ਪਾਥੀਆਂ, ਕਪੂਰ, ਘਿਓ ਅਤੇ ਸੁੱਕੀਆਂ ਲੱਕੜਾਂ ਇੱਕਠੀਆਂ ਬਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲਾ ਧੂੰਆਂ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਫੈਲਦੀ ਹੈ।

ਪਵਿੱਤਰਤਾ

ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਲੀ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਪੂਰੇ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਇਆ ਕੂੜਾ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਲੋੜ ਦਾ ਸਾਮਾਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਗੰਦਗੀ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਵੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।

ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤੋ

ਪੁਰਾਣੇ ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਪਲਾਸਟਿਕ, ਰਬੜ ਜਾਂ ਸਿੰਥੈਟਿਕ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਾਓ।

ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਗੰਦਗੀ ਨਾ ਫੈਲਾਓ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਾਮਸਿਕ ਚੀਜ਼ਾਂ ਗ਼ਲਤੀ ਨਾਲ ਵੀ ਨਾ ਪਾਓ।