ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਕੀ TTE ਬਦਲਵਾ ਸਕਦੈ ਸੀਟ? ਸਮਝੋ ਰੇਲਵੇ ਕਿਸ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਲਾਟਮੈਂਟ

ਲਾਈਫ਼ਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਟ੍ਰੇਨ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਇਹੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੇਠਲੀ ਸੀਟ, ਯਾਨੀ 'ਲੋਅਰ ਬਰਥ' (Lower Berth) ਮਿਲੇ। ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਦੋਂ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਬਜ਼ੁਰਗ, ਔਰਤਾਂ ਜਾਂ ਕੋਈ ਦਿਵਿਆਂਗ ਵਿਅਕਤੀ ਸਫ਼ਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਹੇਠਾਂ ਦੀ ਸੀਟ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਨਾ-ਉਤਰਨਾ ਕਾਫ਼ੀ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਕਸਰ ਅਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਨਫ਼ਰਮ ਟਿਕਟ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਮਨਪਸੰਦ ਸੀਟ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਪਾਉਂਦੀ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਹੈ ਕਿ ਰੇਲਵੇ ਆਖ਼ਰ ਕਿਸ ਨਿਯਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਵੰਡਦਾ ਹੈ? ਇਸੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਰੇਲ ਮੰਤਰੀ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਆਓ ਆਸਾਨ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਟ੍ਰੇਨ ਵਿੱਚ ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਕਿਸਨੂੰ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਹੇਠਾਂ ਦੀ ਸੀਟ 'ਤੇ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ ਪਹਿਲਾ ਹੱਕ?

ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਟਿਕਟ ਬੁੱਕ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਦੇਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:

60 ਸਾਲ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਪੁਰਸ਼

45 ਸਾਲ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ

ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ

ਜੇਕਰ ਬੁਕਿੰਗ ਦੇ ਸਮੇਂ ਟ੍ਰੇਨ ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਖ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਤਾਂ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਅਲਾਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ, ਦਿਵਿਆਂਗਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਾ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ

ਰੇਲਵੇ ਨੇ ਦਿਵਿਆਂਗ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਦਿਵਿਆਂਗ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਅਤੇ ਸਫ਼ਰ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਲੋੜ ਪੈਣ 'ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੋਟੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਵੀ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਦਾ ਲਾਭ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰੇਲਵੇ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਸਹੂਲਤ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੀਨੀਅਰ ਨਾਗਰਿਕਾਂ, 45+ ਔਰਤਾਂ, ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਦਿਵਿਆਂਗ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਸਲੀਪਰ ਕਲਾਸ, ਥਰਡ AC, ਸੈਕੰਡ AC ਅਤੇ ਥਰਡ AC ਇਕਾਨਮੀ ਕੋਚਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਲੋਅਰ ਬਰਥਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਖਵੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

'Lower Berth Preference' ਚੁਣਨ ਨਾਲ ਕੀ ਪੱਕੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਸੀਟ?

ਟਿਕਟ ਬੁੱਕ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਰੇਲਵੇ ਸਾਨੂੰ 'ਲੋਅਰ ਬਰਥ' ਚੁਣਨ ਦਾ ਆਪਸ਼ਨ ਤਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਕੇਵਲ ਤੁਹਾਡੀ ਪਸੰਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਸੀਟ ਮਿਲਣ ਦੀ ਕੋਈ ਪੱਕੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਦਰਅਸਲ, ਹਰ ਕੋਚ ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਗਿਣੀਆਂ-ਚੁਣੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਸਿਸਟਮ ਉਪਲਬਧ ਸੀਟਾਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਖ਼ੁਦ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਸੀਟ ਮਿਲੇਗੀ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਸਿਸਟਮ ਉਹਨਾਂ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਮਿਡਲ ਜਾਂ ਅੱਪਰ ਬਰਥ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਮਨਪਸੰਦ ਸੀਟ ਨਾ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਕੀ ਹੈ ਰਸਤਾ?

ਜੇਕਰ ਸਾਰੀਆਂ ਲੋਅਰ ਬਰਥਾਂ ਭਰ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਰੇਲਵੇ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਯਾਤਰੀ ਦੀ ਕਨਫ਼ਰਮ ਸੀਟ ਖੋਹ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੋਅਰ ਬਰਥ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉੱਪਰ ਦੀ ਸੀਟ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਆਪਸ਼ਨ ਬਚਦਾ ਹੈ- ਆਪਸੀ ਗੱਲਬਾਤ।

ਤੁਸੀਂ ਟ੍ਰੇਨ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਯਾਤਰੀ ਤੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਕੇ, ਆਪਸੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰੇਲਵੇ ਜਾਂ TTE ਕਿਸੇ ਵੀ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਬਦਲਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।