ਕੀ ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸੱਟ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ? ਮਾਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੋ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਅਸਲ ਤੱਥ

onlymyhealth, ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ। ਹਾਂ, ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਨਾਲ ਸੱਟ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕਰਕਿਊਮਿਨ (Curcumin) ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਗੁਣ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਐਂਟੀ-ਇਨਫਲਾਮੇਟਰੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੱਟ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਲਦੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹੀਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਡਾ. ਚੰਚਲ ਸ਼ਰਮਾ (ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ, ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ, ਆਸ਼ਾ ਆਯੁਰਵੇਦ) ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਕੀ ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸੱਟ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ?

ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਸੱਟ ਤੋਂ ਰਿਕਵਰੀ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਡਾ. ਚੰਚਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਹਲਦੀ ਵਾਲੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕਰਕਿਊਮਿਨ (Curcumin) ਇੱਕ ਐਂਟੀ-ਆਕਸੀਡੈਂਟ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਹੀਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਜ਼ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਿਕਵਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਿਹਤਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮੋਚ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣ ’ਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਿਕਵਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਲਦੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਐਕਟਿਵ ਇੰਗ੍ਰੀਡੀਐਂਟ ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਹੈ, ਜੋ ਆਕਸੀਡੇਟਿਵ ਸਟ੍ਰੈੱਸ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਫੈਟ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਦੇ ਅਵਸ਼ੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਜ਼ਖ਼ਮ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕੁਝ ਤੱਤ COX-2 ਅਤੇ 5-LOX ਵਰਗੇ ਇਨਫਲਾਮੇਟਰੀ ਐਂਜ਼ਾਈਮਾਂ ਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਐਂਜ਼ਾਈਮ ਅਜਿਹੇ ਰਸਾਇਣ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੱਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਜ, ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਦਰਦ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਸੱਟ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ

ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੁਝ ਖਾਸ ਐਂਜ਼ਾਈਮਾਂ ਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸੱਟ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਸੋਜ ਘਟਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਜ਼ਖ਼ਮ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ, ਕੁਝ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨਾਲ ਲੜਨ ਅਤੇ ਕੋਲਾਜਨ ਬਣਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਨਵੀਂ ਚਮੜੀ ਬਣਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਲਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ

ਹਲਦੀ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਇਸ ਦਾ ਬਾਇਓਐਕਟਿਵ ਇੰਗ੍ਰੀਡੀਐਂਟ ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਹੈ। ਇਹ ਆਕਸੀਡੇਟਿਵ ਸਟ੍ਰੈੱਸ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫ੍ਰੀ ਰੈਡੀਕਲਜ਼ ਨੂੰ ਬੇਅਸਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੱਟ ਵਾਲੇ ਟਿਸ਼ੂਜ਼ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਆਕਸੀਡੇਟਿਵ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਲਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸਹਾਇਤਾ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਦੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਫਾਇਦੇਮੰਦ?

ਇੱਕ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਜਰਨਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਖੋਜ ਮੁਤਾਬਕ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਨਾ ਭਰਨ ਵਾਲੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਜ਼ਖ਼ਮ (Diabetic Foot Ulcers), ਵਿੱਚ ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਿਤ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕੁਝ ਖੋਜਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਨੂੰ ਜ਼ਖ਼ਮ ਭਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਜ਼ਖ਼ਮ ’ਤੇ ਹਲਦੀ ਜਾਂ ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਲਾਜ ਦਾ ਬਦਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਵਾਲੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਵਿੱਚ।

ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ

ਡਾ. ਚੰਚਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਵਟੀ ਹਲਦੀ ਪਾਊਡਰ ਵੀ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਬਤ ਹਲਦੀ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੀਸੋ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੱਪ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅੱਧਾ ਚਮਚਾ ਹਲਦੀ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਓ ਤਾਂ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਲਾਭ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਕਰਕਿਊਮਿਨ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਅਵਸ਼ੋਸ਼ਣ ਲਈ ਡਾ. ਚੰਚਲ ਸ਼ਰਮਾ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚੁਟਕੀ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਨਾਲ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਸ਼ਹਿਦ ਮਿਲਾਉਣਾ ਵੀ ਸੁਆਦ ਲਈ ਇੱਕ ਆਪਸ਼ਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸੱਟ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਦਾ ਸਹੀ ਸਮਾਂ ਕੀ ਹੈ?

ਡਾ. ਚੰਚਲ ਸ਼ਰਮਾ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰੀਰ ਦੀ ਹੀਲਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨੀਂਦ ਦੌਰਾਨ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਸੌਣ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 30 ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਿੱਟਾ:

ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਡਾ. ਚੰਚਲ ਸ਼ਰਮਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਘੁਲਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੋਖ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜਲਦੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਵਧੀਆ ਇਲਾਜ ਲਈ, ਇਸਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਹਲਦੀ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੇਵਨ ਐਸੀਡਿਟੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਲਦੀ ਗਰਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਇੱਕ ਇਲਾਜ ਆਪਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਥੈਰੇਪੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।