ਕੀ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ? WHO ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿਵੇਂ 45% ਤੱਕ ਘਟਾਈਏ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਯਾਨੀ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ 45% ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਟਾਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਸੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ, ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ। WHO ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੇ ਬਦਲਾਅ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੀਆਂ ਇਹ ਨਵੀਆਂ ਗਾਈਡਲਾਈਨਜ਼ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਮਦਦਗਾਰ ਹਨ। ਆਓ ਜਾਣੀਏ ਕੀ ਕਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਇਹ ਨਵੀਆਂ ਗਾਈਡਲਾਈਨਜ਼।

ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦੇ ਅੰਕੜੇ

ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦਿਮਾਗ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ, ਸੋਚਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਆਮ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਖੋਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦੇ ਕੁੱਲ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 60-70% ਮਾਮਲੇ ਅਲਜ਼ਾਈਮਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵੇਲੇ ਲਗਭਗ 5.7 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਨਵੇਂ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਖੋਜ ਮੁਤਾਬਕ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 60 ਸਾਲ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਲਗਭਗ 88 ਲੱਖ ਲੋਕ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹਨ।

ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਹੈ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ

ਇਸ ਨਵੀਂ ਗਾਈਡਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਰਿਸਕ ਫੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਲੈਣ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਸੋਚਣ-ਸਮਝਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਸਾਲ 2024 ਦੀ ਲਾਂਸੈਟ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਤੇ ਬੀ.ਐੱਮ.ਜੇ. ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਕਿਵੇਂ ਘੱਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ?

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਲੋੜੀਂਦੇ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਤੰਬਾਕੂ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ। ਨਾਲ ਹੀ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਖਾਣਾ ਖਾਓ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੋ-ਗਿਲੋ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਓ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ, ਸ਼ੂਗਰ ਅਤੇ ਹਾਈ ਕੋਲੈਸਟ੍ਰੋਲ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼ ਹੈ, ਉਹ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣ ਅਤੇ ਕੰਨ ਦੀ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਫ਼ਾਇਦੇਮੰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਬਿਨਾਂ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾ ਲਓ ਵਿਟਾਮਿਨ ਸਪਲੀਮੈਂਟਸ

ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕਈ ਲੋਕ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਵਿਟਾਮਿਨਾਂ ਅਤੇ ਓਮੇਗਾ-3 ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ WHO ਮੁਤਾਬਕ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜੇਕਰ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਪਲੀਮੈਂਟਸ ਨੂੰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।