Health Tips: ਲੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦਾ ਸੇਵਨ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਤੇ ਕਿਡਨੀਆਂ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ, ਜਾਣੋ ਕਿੰਨੀ ਮਾਤਰਾ ਹੈ ਸਹੀ

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਸਰੀਰ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹਰ ਕੰਮ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਦੂਜਾ ਪੱਖ ਵੀ ਹੈ। ਲੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦਾ ਸੇਵਨ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਕਿਡਨੀਆਂ, ਦਿਲ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ’ਤੇ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਖ਼ਰ ਇਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੈਕ੍ਰੋਨਿਊਟ੍ਰੀਐਂਟ ਦੀ ਕਿੰਨੀ ਮਾਤਰਾ ਲੈਣੀ ਸਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਪਤਾ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ? ਆਓ, ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।

ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?

ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਲੋੜ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ:

ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਪਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਐਂਜ਼ਾਈਮ ਬਣਾਉਣ ਲਈ।

ਹਾਰਮੋਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਰੱਖਣ ਲਈ।

ਵਾਲਾਂ, ਚਮੜੀ ਅਤੇ ਨਹੁੰਆਂ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ।

ਭਾਰ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਲਈ।

ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ।

ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ, ਯਾਨੀ ਇਮਿਊਨਿਟੀ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੱਖਣ ਲਈ।

ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਕਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ?

1. ਸਰੀਰ ਦਾ ਭਾਰ: ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਗਿਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਦਾ ਇਹ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਕਿ ਵੱਧ ਭਾਰ ਵਾਲੇ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲੋੜ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ।

2. ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ: ਦਿਨ ਭਰ ਬੈਠ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਨਿਯਮਿਤ ਕਸਰਤ, ਸਟ੍ਰੈਂਥ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਜਾਂ ਸਰੀਰਕ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

3. ਉਮਰ: ਉਮਰ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਘਟਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

4. ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਕਿਸਮ: ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਅਤੇ ਵੀਗਨ ਡਾਈਟ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਕੇ ਚੁਣਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਮਿਲ ਸਕਣ।

5. ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ, ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਉਭਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ: ਗਰਭਵਤੀ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਲੈਣ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?

1. ਕਿਡਨੀਆਂ ’ਤੇ ਵਾਧੂ ਦਬਾਅ: ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਲੈਣ ਨਾਲ ਕਿਡਨੀਆਂ ’ਤੇ ਕੰਮ ਦਾ ਬੋਝ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਬਾਰੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

2. ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ: ਜੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਾ ਰੈੱਡ ਮੀਟ ਵਰਗੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਰਬੀ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਮੀਟ ਤੋਂ, ਤਾਂ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।

3. ਪਾਚਨ ਸਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ: ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਖਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫਾਈਬਰ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਫਾਈਬਰ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਾਚਨ ਕਿਰਿਆ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਬਜ਼, ਗੈਸ ਜਾਂ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬੇਅਰਾਮੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

4. ਹੋਰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਕਮੀ: ਜੇ ਖਾਣੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡ੍ਰੇਟ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਚਰਬੀਆਂ, ਫਲਾਂ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਲਈ ਥਾਂ ਘੱਟ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੇ ਹੋਰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਕਿਵੇਂ ਪਛਾਣੀਏ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਲੈ ਰਹੇ ਹੋ?

ਕੁਝ ਲੱਛਣ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ:

ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਿਆਸ ਲੱਗਣੀ ਜਾਂ ਗਲਾ ਸੁੱਕਣਾ।

ਪੇਟ ਫੁੱਲਣਾ, ਗੈਸ, ਦਸਤ ਜਾਂ ਕਬਜ਼ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ।

ਮੂੰਹ ਵਿੱਚੋਂ ਬਦਬੂ ਆਉਣਾ।

ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ।

ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਉਣਾ।

ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖਿਚਾਅ ਜਾਂ ਕੜਵੱਲ ਪੈਣਾ।

ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਕਿ ਇਹ ਲੱਛਣ ਸਿਰਫ਼ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਲੈਣ ਕਾਰਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਲੱਛਣ ਲਗਾਤਾਰ ਬਣੇ ਰਹਿਣ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ।

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖੋ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਸੰਤੁਲਿਤ

1. ਕੁਦਰਤੀ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਸਰੋਤ ਚੁਣੋ: ਮੱਛੀ, ਅੰਡੇ, ਘੱਟ ਚਰਬੀ ਵਾਲੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਨੂੰ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ।

2. ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੋ: ਇੱਕੋ ਵਾਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਲੈਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਦਿਨ ਦੇ ਹਰ ਮੁੱਖ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ।

3. ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡ੍ਰੇਟ ਵੀ ਲਓ: ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਤੁਲਿਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡ੍ਰੇਟ ਲੈਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੀ ਖੁਰਾਕ ਸੰਤੁਲਿਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

4. ਪੌਦਿਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿਓ: ਟੋਫੂ, ਦਾਲਾਂ, ਫਲੀਆਂ ਅਤੇ ਮੇਵੇ ਵਰਗੇ ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਸਰੋਤ ਫਾਈਬਰ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਪਾਚਨ ਲਈ ਫ਼ਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪੇਟ ਭਰਿਆ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

5. ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲੇਬਲ ਪੜ੍ਹੋ: ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਪਾਊਡਰ, ਸ਼ੇਕ ਜਾਂ ਬਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੈਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਵਾਧੂ ਸ਼ੂਗਰ, ਸੈਚੁਰੇਟਿਡ ਫੈਟ ਅਤੇ ਕੈਲੋਰੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਂਚੋ।