ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਕੱਟੀ ਭੁੱਖੇ ਪੇਟ ਰਾਤ, ਪਤਨੀ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਗਿਰਵੀ ਰੱਖ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਸੁਪਰਸਟਾਰ; ਅੱਜ ਵੀ ਸਦਾਬਹਾਰ ਹਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ

ਇੱਕ ਦੌਰ ਸੀ ਜਦੋਂ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦਾ ਸਟਾਰਡਮ ਫਿੱਕਾ ਪੈ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਬੈਕ-ਟੂ-ਬੈਕ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਫ਼ਲਾਪ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਫਿਰ ਸਾਲ 1973 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਫ਼ਿਲਮ ਆਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਮੁੜ ਲੀਹ 'ਤੇ ਲਿਆ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Posted By Anuradha Bains

Publish Date: Mon, 13 Jul 2026 02:05 PM (IST)

Updated Date: Mon, 13 Jul 2026 02:12 PM (IST)

ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਕੱਟੀ ਭੁੱਖੇ ਪੇਟ ਰਾਤ, ਪਤਨੀ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਗਿਰਵੀ ਰੱਖ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਸੁਪਰਸਟਾਰ; ਅੱਜ ਵੀ ਸਦਾਬਹਾਰ ਹਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ

ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਇੱਕ ਦੌਰ ਸੀ ਜਦੋਂ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦਾ ਸਟਾਰਡਮ ਫਿੱਕਾ ਪੈ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਬੈਕ-ਟੂ-ਬੈਕ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਫ਼ਲਾਪ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਫਿਰ ਸਾਲ 1973 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਫ਼ਿਲਮ ਆਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਮੁੜ ਲੀਹ 'ਤੇ ਲਿਆ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਿਤਾਭ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਬਣ ਕੇ ਉਭਰੇ ਪਰ ਅਮਿਤਾਭ ਦੀ ਇਸ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦਾ ਹੱਥ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਕੌਣ ਸੀ, ਆਓ ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ...

ਕੌਣ ਹੈ ਉਹ ਡਾਇਰੈਕਟਰ?

ਦਰਅਸਲ ਅੱਜ ਜਿਸ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੀ ਗੱਲ ਅਸੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਦਿੱਗਜ ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਹਨ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਉਹੀ ਫ਼ਿਲਮਸਾਜ਼ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ 'ਐਂਗਰੀ ਯੰਗ ਮੈਨ' (Angry Young Man) ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। 'ਮਸਾਲਾ ਫ਼ਿਲਮਾਂ' ਦੇ ਟ੍ਰੈਂਡ ਨੂੰ ਮੁਕਾਮ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਫ਼ਿਲਮਸਾਜ਼ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਿਲਕੁਲ ਫ਼ਿਲਮੀ ਹੈ।

ਇਹ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਹੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਬਣੇ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਜੁਲਾਈ 1939 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਿਜਨੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਲਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਨਾ-ਨਾਨੀ ਨੇ ਕੀਤਾ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਜਦੋਂ 13-14 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਭੱਜ ਆਏ ਸਨ।

ਮੁੰਬਈ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ ਸੰਘਰਸ਼

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਆਪਣੇ ਘਰੋਂ ਭੱਜ ਤਾਂ ਆਏ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਤਾ ਕਿ ਮੁੰਬਈ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ। ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਪਾਉਣ ਲਈ ਅਤੇ ਦੋ ਵਕਤ ਦੀ ਰੋਟੀ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੈਲੂਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਫ਼ਰਸ਼ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਪਰਦੇ ਖਿੱਚਣ ਵਰਗੇ ਕੰਮ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀਤੇ।

ਫਿਰ ਜਿਵੇਂ-ਤਿਵੇਂ ਉਹ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਤੇ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹ-ਪਾਣੀ ਪਿਲਾਉਣ ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ। ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹ ਪਿਲਾਉਂਦੇ-ਪਿਲਾਉਂਦੇ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਕੰਟਰੋਲਰ ਬਣੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਨੂੰ ਅਸਿਸਟ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਬੱਸ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋ ਗਈ।

ਪਹਿਲੀ ਹੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾ ਕੇ ਹੋਏ ਹਿੱਟ

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਨੇ ਬਤੌਰ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸਾਲ 1968 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਨਾਂ ਸੀ 'ਹਸੀਨਾ ਮਾਨ ਜਾਏਗੀ'। ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸ਼ੀ ਕਪੂਰ ਦਾ ਡਬਲ ਰੋਲ ਸੀ। ਬਤੌਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਫ਼ਲ ਰਹੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਲ 1971 ਵਿੱਚ 'ਮੇਲਾ' ਵਰਗੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਬਣਾਈਆਂ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 'ਸਮਾਧੀ' ਅਤੇ 'ਆਨ ਬਾਨ' ਵਰਗੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵੀ ਬਣਾਈਆਂ। 'ਸਮਾਧੀ' ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧਰਮਿੰਦਰ ਦਾ ਡਬਲ ਰੋਲ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਹੀ 'ਆਨ ਬਾਨ' ਵਿੱਚ ਰਾਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਰਾਖੀ ਨਜ਼ਰ ਆਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਸਲੀ ਕਿਸਮਤ ਸਾਲ 1973 ਵਿੱਚ ਬਦਲੀ।

ਅਮਿਤਾਭ ਨੂੰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਸੁਪਰਸਟਾਰ

ਸਾਲ 1973 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਜ਼ੰਜੀਰ' ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦਾ ਟਰਨਿੰਗ ਪੁਆਇੰਟ ਸੀ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਤੱਕ ਗਿਰਵੀ ਰੱਖ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਦੇਵ ਆਨੰਦ, ਧਰਮਿੰਦਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਸਟਾਰਸ ਵੱਲੋਂ ਠੁਕਰਾਈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਕਿਸੇ ਹੋਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਲਗਾਤਾਰ ਫ਼ਲਾਪ ਚੱਲ ਰਹੇ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ 'ਤੇ ਦਾਅ ਲਗਾਇਆ।

ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਜਦੋਂ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਨੂੰ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਅਮਿਤਾਭ ਕਰੀਬ 11 ਲਗਾਤਾਰ ਫ਼ਲਾਪ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਬਿਲਕੁਲ ਢਲਾਣ 'ਤੇ ਸੀ ਪਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਦੀ 'ਜ਼ੰਜੀਰ' ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਬਲਾਕਬਸਟਰ ਰਹੀ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ 'ਐਂਗਰੀ ਯੰਗ ਮੈਨ' ਬਣ ਕੇ ਉਭਰੇ। 'ਜ਼ੰਜੀਰ' ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਹਿਰਾ ਅਤੇ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੀ ਜੋੜੀ ਨੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਕਈ ਬਲਾਕਬਸਟਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ:

ਹੇਰਾ ਫੇਰੀ (1976)

ਮੁਕੱਦਰ ਕਾ ਸਿਕੰਦਰ (1978)

ਲਾਵਾਰਿਸ (1981)

ਨਮਕ ਹਲਾਲ (1982)

ਸ਼ਰਾਬੀ (1984)

ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਨੂੰ 'ਵਿਜੇ' ਦਾ ਨਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੇ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਨੇ ਹੀ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਅਮਿਤਾਭ ਦਾ ਇਹ ਸਕ੍ਰੀਨ ਨੇਮ (ਫ਼ਿਲਮੀ ਨਾਂ) ਇੰਨਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਕਰੀਬ 19 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ।

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰ ਚਾਰਲਸ ਬ੍ਰੋਂਸਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ 'The God Connection' ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪਲੈਨਿੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਫੰਡਿੰਗ ਵੀ ਹੋਈ ਸੀ ਪਰ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣ ਨਹੀਂ ਸਕੀ। ਸਾਲ 2009 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ।