'ਤਿੰਨ ਝੰਡੇ, ਇੱਕ ਦਿਲ': ਸਾਊਦੀ-ਤੁਰਕੀਏ ਨਾਲ ਹੋਏ ਫ਼ੌਜੀ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਨਵਾਂ ਐਂਥਮ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ ਮਜ਼ਾਕ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ? ਦੁਨੀਆ ਭਰ 'ਚ ਕਟੋਰਾ ਲੈ ਕੇ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਨਾਪਾਕ ਗੁਆਂਢੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਿਰਕਿਰੀ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਆਏ ਦਿਨ ਆਪਣੀਆਂ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕਾਰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਸਾਹਮਣੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਹੁਣ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਅਤਿਵਾਦਾਂ ਦੀ ਪਨਾਹਗਾਹ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਜ਼ਾਕ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬਣ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਾਰ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀਏ ਵਿਚਕਾਰ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਹੋਇਆ ਨਵਾਂ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤਾ।
Publish Date: Tue, 11 Aug 2026 08:33 AM (IST)
Updated Date: Tue, 11 Aug 2026 08:34 AM (IST)
ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ : ਦੁਨੀਆ ਭਰ 'ਚ ਕਟੋਰਾ ਲੈ ਕੇ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਨਾਪਾਕ ਗੁਆਂਢੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਿਰਕਿਰੀ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਆਏ ਦਿਨ ਆਪਣੀਆਂ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕਾਰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਸਾਹਮਣੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਹੁਣ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਅਤਿਵਾਦਾਂ ਦੀ ਪਨਾਹਗਾਹ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਜ਼ਾਕ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬਣ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਾਰ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀਏ ਵਿਚਕਾਰ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਹੋਇਆ ਨਵਾਂ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤਾ।
ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਵੇਂ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਜੋਸ਼-ਜੋਸ਼ 'ਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਕਿਰਕਿਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਇਸ ਫ਼ੌਜੀ ਭਾਈਵਾਲੀ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦਾ ਜਾਮਾ ਪਹਿਨਾਉਣ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਇੱਕ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਹੁਣ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਚਰਚਾ ਦੀ ਬਜਾਏ ਹਾਸੇ ਅਤੇ ਮੀਮਜ਼ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣੀਏ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ।
ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ ਸਮਝੋ ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀਏ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ 'ਮੱਕਾ ਜੁਆਇੰਟ ਡਿਫੈਂਸ ਐਗਰੀਮੈਂਟ' 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਤਹਿਤ ਇਹ ਤੈਅ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ 'ਤੇ ਹ हमला ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਹੁਣ ਇਸ ਗੰਭੀਰ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਮੀਡੀਆ ਵਿੰਗ (ISPR) ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਟੂਡੀਓ ਐਚਡੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ 'ਵਨ ਸ਼ੀਲਡ- ਪਾਕਿਸਤਾਨ-ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ-ਤੁਰਕੀਏ' ਨਾਮ ਦਾ ਸੱਤ ਮਿੰਟ ਦਾ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਗੀਤ ਦਾ ਉਪ-ਸਿਰਲੇਖ 'ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ ਅਲਾਇੰਸ ਆਫ਼ ਇਸਲਾਮ' ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਮਿਊਜ਼ਿਕ 'ਚ ਕੀ-ਕੀ ਹੈ? ਇਸ ਗੀਤ 'ਚ ਆਰਕੈਸਟਰਾ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਨਾਲ ਅਰਬੀ ਤਾਲ ਅਤੇ ਉਰਦੂ-ਅਰਬੀ ਬੋਲਾਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੀਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਬੋਲ ਹਨ, 'ਇੱਕ ਖੁਦਾ, ਇੱਕ ਪੈਗੰਬਰ, ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਰਾਨ, ਇੱਕ ਕਿਬਲਾ, ਤਿੰਨ ਝੰਡੇ, ਇੱਕ ਦਿਲ'।
ਵੀਡੀਓ 'ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜੇਐੱਫ-17 ਥੰਡਰ ਫਾਈਟਰ ਜੈੱਟ, ਤੁਰਕੀਏ ਦੇ ਡਰੋਨ, ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗੀ ਬੇੜਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਹਿਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼, ਸਾਊਦੀ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀਏ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰੇਸੇਪ ਤਈਪ ਏਰਦੋਗਨ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਨਾਲ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹੁਣ ਸਮਝੋ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਥੂ-ਥੂ? ਇਸ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੈ कि ਇੰਨੇ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਗੰਭੀਰ ਕੂਟਨੀਤਕ ਸੰਦੇਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਇੱਕ ਐਕਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਬਲਾਕਬਸਟਰ ਟ੍ਰੇਲਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਉਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ? ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਐਕਸ, ਯੂਟਿਊਬ ਅਤੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਜੰਮ ਕੇ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਇਆ। ਇੱਕ ਯੂਜ਼ਰ ਨੇ ਤੰਜ ਕੱਸਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਡੀਜੀਆਈਐੱਸਪੀਆਰ (DGISPR) ਹੈ ਜਾਂ ਨੌਟੰਕੀ ਡਰਾਮਾ ਕੰਪਨੀ?
ਆਰਥਿਕ ਕੰਗਾਲੀ 'ਚ ਦਿਖਾਵਾ ਹਾਲਾਂਕਿ ਗੌਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ कि ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਲੀਹੋਂ ਲੱਥੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਜਨਤਾ ਮਹਿੰਗਾਈ, ਬਿਜਲੀ ਸੰਕਟ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਆਈਐੱਮਐੱਫ (IMF) ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ, ਜਦੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ, ਤਦ ਫ਼ੌਜ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਹਿੰਗੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨदार ਪ੍ਰਚਾਰ ਵੀਡੀਓ 'ਤੇ ਜਨਤਾ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਭੜਕ ਉੱਠਿਆ।
ਇੱਕ ਯੂਜ਼ਰ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਵੱਖਰਾ ਖਾਣਾ, ਵੱਖਰਾ ਘਰ, ਵੱਖਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਸੁਵਿਧਾ, ਵੱਖਰਾ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ... ਸਭ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਬੱਸ ਨਾਮ ਦਾ ਸਾਥ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ कि ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਹਕੀਕਤ ਤੋਂ ਕੋਹਾਂ ਦੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਝੂਠੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਦਿਖਾਵਾ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ਨੇ ਵੀ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਨਿਸ਼ਾਨਾ
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ਤੋਂ ਈਰਾਨ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾਰਾਜ਼ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਜਾਈ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਤਿੱਖੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਿੱਖੇ ਸ਼ਬਦਾਂ 'ਚ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਇਹ ਪਤਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਰਕੀਏ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਾਗਜ਼ੀ ਸਮਝੌਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿਵਾ ਸਕਦਾ।
ਰਜਾਈ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਮਰੀਕਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਸਾਹਮਣੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਫੈਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਈਰਾਨੀ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਐਂਥਮ ਦੀਆਂ ਕਲਿੱਪਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਇਆ। ਫ਼ਿਲਹਾਲ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜਿਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਕੂਟਨੀਤਕ ਜਿੱਤ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹੀ ਗੀਤ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ਜੀਹਤ ਅਤੇ ਮੀਮਜ਼ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।