ਕਿਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਵੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਕ? ਜਾਣੋ ਆਪਣੀ ਹਿਸਟਰੀ ਚੈੱਕ ਕਰਨ ਤੇ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਲਾਕ ਕਰਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ

ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਸਾਡਾ 12-ਡਿਜੀਟ ਦਾ ਆਧਾਰ ਨੰਬਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ (ID Document) ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਸਫ਼ਰ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ, ਐਡਮਿਸ਼ਨ ਲੈਣੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਵਾਂ ਬੈਂਕ ਖ਼ਾਤਾ ਖੁੱਲ੍ਹਵਾਉਣਾ ਹੋਵੇ, ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਵੈਰੀਫ਼ਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਆਧਾਰ ਵੇਰਵੇ (Details) ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਨੀਆਂ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਆਧਾਰ ਨੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਆਸਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸਦੀ ਵਧਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਆਧਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਠੱਗਾਂ (Scammers) ਦਾ ਵੀ ਇੱਕ ਆਮ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਵਿੱਤੀ ਧੋਖਾਧੜੀ ਜਾਂ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਇਸਦਾ ਫ਼ਾਇਦਾ ਚੁੱਕਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਆਧਾਰ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣਾ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਲੇਕਿਨ, ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਚੈੱਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਆਧਾਰ ਦੀ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ? ਇਸ ਲਈ ਆਧਾਰ ਧਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਧਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ, ਆਧਾਰ ਦੀ ਦੇਖਰੇਖ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ Unique Identification Authority of India (UIDAI) ਨੇ myAadhaar ਪੋਰਟਲ 'ਤੇ 'Authentication History' ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਆਨਲਾਈਨ ਟੂਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਟੂਲ ਆਧਾਰ ਧਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਆਧਾਰ-ਸਬੰਧਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਟ੍ਰੈਕ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਸਟੈੱਪ-ਬਾਏ-ਸਟੈੱਪ ਗਾਈਡ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਚੈੱਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਆਧਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੜਬੜੀ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੋਣ 'ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਆਪਣੀ ਆਧਾਰ ਹਿਸਟਰੀ ਕਿਵੇਂ ਚੈੱਕ ਕਰੀਏ?

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਧਿਕਾਰਤ myAadhaar ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਜਾਓ।

ਆਪਣਾ ਆਧਾਰ ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਕੈਪਚਾ ਕੋਡ ਦਰਜ ਕਰੋ। 'Login With OTP' 'ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਮੋਬਾਈਲ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਆਏ ਵਨ-ਟਾਈਮ ਪਾਸਵਰਡ (OTP) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਅਕਾਊਂਟ ਵਿੱਚ ਲੌਗਇਨ ਕਰੋ।

'Authentication History' ਆਪਸ਼ਨ ਨੂੰ ਚੁਣੋ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਆਧਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਿਤੀ ਦੀ ਸੀਮਾ (Date Range) ਸਿਲੈਕਟ ਕਰੋ।

ਹੁਣ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ੈਕਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਚੈੱਕ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਅਣਜਾਣ ਜਾਂ ਸ਼ੱਕੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਤੁਰੰਤ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰੋ।

ਅਣ-ਅਧਿਕਾਰਤ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰੋ:

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਧਾਰ ਨੰਬਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਣ-ਅਧਿਕਾਰਤ (Unauthorized) ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੇ ਹੋ:

UIDAI ਦੇ ਟੋਲ-ਫ੍ਰੀ ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਨੰਬਰ 1947 'ਤੇ ਕਾਲ ਕਰੋ।

ਆਪਣੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ help@uidai.gov.in 'ਤੇ ਈਮੇਲ ਕਰੋ।

ਆਧਾਰ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਲਾਕ ਕਰੋ:

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, UIDAI ਯੂਜ਼ਰਜ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਨੂੰ ਲਾਕ ਕਰਕੇ ਆਧਾਰ ਦੀ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ੀਚਰ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਤੁਹਾਡੇ ਆਧਾਰ ਨੰਬਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸਹਿਮਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਜਾਣਕਾਰੀ (ਫਿੰਗਰਪ੍ਰਿੰਟ/ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਸਕੈਨਿੰਗ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।

ਆਪਣੇ ਆਧਾਰ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਨੂੰ ਲਾਕ ਕਰਨ ਲਈ:

UIDAI ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਜਾਓ: ਹੁਣ 'Lock/Unlock Biometrics' ਸੈਕਸ਼ਨ 'ਤੇ ਜਾਓ।

ਜ਼ਰੂਰੀ ਵੇਰਵੇ ਭਰੋ: ਆਪਣਾ ਵਰਚੁਅਲ ਆਈਡੀ (VID), ਨਾਮ, ਪਿਨ ਕੋਡ ਅਤੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਕੈਪਚਾ ਕੋਡ ਭਰੋ।

OTP ਨਾਲ ਵੈਰੀਫ਼ਾਈ ਕਰੋ: 'Send OTP' 'ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਮੋਬਾਈਲ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਕੋਡ ਦਰਜ ਕਰੋ।

ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰੋ: ਆਪਣੇ ਆਧਾਰ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਨੂੰ ਲਾਕ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰੋ।

ਇਹ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੀ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਆਧਾਰ ਗਤੀਵਿਧੀ ਚੈੱਕ ਕਰਦੇ ਰਹੋ। UIDAI ਆਧਾਰ ਧਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੇਰਵੇ ਅਪਡੇਟ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫੋਨ ਨੰਬਰ, ਪਤਾ ਅਤੇ ਫਿੰਗਰਪ੍ਰਿੰਟ ਵਰਗੇ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਵੇਰਵੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਦੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਪਿਛਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਪਡੇਟ ਨਾ ਕੀਤੇ ਹੋਣ, ਕੋਈ ਅਜਿਹੀ ਦੁਰਘਟਨਾ ਹੋਈ ਹੋਵੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਹੋਣ ਜਾਂ ਫਿਰ ਆਧਾਰ ਧਾਰਕ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਹੋਵੇ ਜੋ 15 ਸਾਲ ਦਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇ।