ਸਾਉਣ ਮਹੀਨੇ 'ਚ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦਾ ਜਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ? ਜਾਣੋ ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਥਾ

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਸਾਉਣ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੂਜਾ-ਅਰਚਨਾ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਧਾਨ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਸਾਧਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਡਰਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਵਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦਾ ਜਲਾਭਿਸ਼ੇਕ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਬੰਧ ਹਲਾਹਲ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ ਦੌਰਾਨ ਨਿਕਲਣ 'ਤੇ ਪੀ ਕੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਆਓ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਹਲਾਹਲ ਜ਼ਹਿਰ ਦੀ ਕਥਾ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਸਾਉਣ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਨਾਲ ਕੀ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਹੈ।

ਕੀ ਸਾਉਣ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ?

ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਸਾਉਣ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਅਸੁਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ ਦੌਰਾਨ ਹਲਾਹਲ ਨਾਮ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰ ਨਿਕਲਿਆ। ਇਸ ਜ਼ਹਿਰ ਦੀ ਲਾਟ ਨਾਲ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਹਾਕਾਰ ਮੱਚ ਗਈ। ਹਲਾਹਲ ਜ਼ਹਿਰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ। ਇਸ ਜ਼ਹਿਰ ਦੀ ਇੱਕ ਬੂੰਦ ਨਾਲ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਅਸੁਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਸੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਅਸੁਰ ਮਦਦ ਲਈ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ।

ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੇ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਵਿਨਾਸ਼ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਹਲਾਹਲ ਜ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਪੀ ਲਿਆ। ਜ਼ਹਿਰ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਗਲਾ ਨੀਲਾ ਪੈ ਗਿਆ। ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਉਸ ਜ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨੀਲਕੰਠ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਜਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ?

ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਰਕੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਜਲਨ ਹੋਣ ਲੱਗੀ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਜ਼ਹਿਰ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀਤਲ ਜਲ ਨਾਲ ਜਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਸਾਉਣ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਜਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਹੱਤਵ ਹੈ।

ਕਿਉਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ?

ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੀ ਕੇ ਦੇਵਤੇ ਅਮਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੀ।

ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਵਰਣਨ

ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦੇ 8ਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੇ 5 ਤੋਂ 12ਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।