ਅੰਕ 13 ਤੋਂ ਡਰ ਤੇ 7 ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸ਼ੁਭ! ਈਸਾਈ ਧਰਮ ’ਚ ‘ਅਸ਼ੁਭ’ 13 ਹਿੰਦੂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ’ਚ ਕਿਉਂ ਹੈ ਖਾਸ? ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ 7 ਅੰਕ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ 7 ਫੇਰੇ, 7 ਜਨਮ, 7 ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ 7 ਸੁਰ ਇਸ ਦੀਆਂ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਹਨ।
Publish Date: Thu, 01 Oct 2026 03:02 PM (IST)
Updated Date: Thu, 01 Oct 2026 03:03 PM (IST)
ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਅਸੀਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਕਦੇ ਨਾ ਕਦੇ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਕੁਝ ਅੰਕ ਦੇਖਦੇ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਚੰਗਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ 11:11, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਹੋਰ ਅੰਕ ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਅਤੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬੇਚੈਨੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅੰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਸਮਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਡੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸਾਡੀ ਕਿਸਮਤ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਅੰਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਨੂੰ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅੰਕ 7 ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ 13 ਨੂੰ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਕੀ ਹਨ।
ਅੰਕ ਜੋਤਿਸ਼ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਅੰਕ ਸਿਰਫ਼ ਗਿਣਤੀ ਕਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਸਗੋਂ ਹਰ ਅੰਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਊਰਜਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਅੰਕ 1 ਨੂੰ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ, ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਾਲ, ਅੰਕ 2 ਨੂੰ ਭਾਵਨਾਵਾਂ, ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਨਾਲ ਅਤੇ ਅੰਕ 3 ਨੂੰ ਰਚਨਾਤਮਕਤਾ, ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਅਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰ ਅੰਕ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅੰਕ 13 ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਅੰਕ 13 ਨੂੰ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕਾਰਨ ਦੱਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਕ 13 ਤੋਂ ਡਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇਸ ਡਰ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ‘ਟ੍ਰਿਸਕਾਈਡੇਕਾਫੋਬੀਆ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅੰਕ ਦੇ ਅਸ਼ੁਭ ਹੋਣ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਧਾਰਮਿਕ ਕਾਰਨ ਵੀ ਦੱਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਬਾਈਬਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਆਖਰੀ ਭੋਜਨ (Last Supper) ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਘਟਨਾ ਹੈ। ਮਾਨਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਯਿਸੂ ਨਾਲ ਧੋਖਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸ਼ਾਗਿਰਦ ਜੂਡਾਸ ਇਸਕਰਿਓਟ 13ਵਾਂ ਮਹਿਮਾਨ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਵਾਸਘਾਤ ਅਤੇ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਕ 13 ਦਾ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਅਰਥ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਵੀ 13 ਅੰਕ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਡਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾ ਡੂੰਘਾ ਵੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ 13ਵੀਂ ਮੰਜ਼ਿਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ 13ਵੀਂ ਕਤਾਰ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਬਚਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜੋਤਿਸ਼ੀ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਕ 13 ਜੋਤਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅੰਕ 13 ਦਾ ਸਬੰਧ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਗ੍ਰਹਿ (ਗੁਰੂ) ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਸੌਭਾਗ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰਹਿ ਕਿਸੇ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ 13ਵੇਂ ਸਥਾਨ ’ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋਣ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਹੈ।
ਅੰਕ 13 ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹਿੰਦੂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਭਾਵੇਂ ਅੰਕ ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਹਿੰਦੂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਕ 13 ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਪੰਚਾਂਗ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਹਾਸ਼ਿਵਰਾਤਰੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਦੀ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅੰਕ 7 ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਅੰਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਸੰਖਿਆ 7 ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਡੂੰਘੀ ਆਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅੰਕ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਾਧਕਾਂ, ਦਾਰਸ਼ਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਵਿਚਾਰਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
7 ਸੰਖਿਆ ਨੂੰ ਡੂੰਘੇ ਆਤਮ-ਚਿੰਤਨ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਆਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅੰਕ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭੌਤਿਕ ਦੁਨੀਆ ਨਾਲੋਂ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸੱਚ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 7 ਆਕਾਸ਼ੀ ਪਿੰਡ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਸਨ—ਸੂਰਜ, ਚੰਦਰਮਾ, ਬੁੱਧ, ਸ਼ੁੱਕਰ, ਮੰਗਲ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਨੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ 7 ਦਿਨ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੋਣ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ 7 ਅੰਕ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਸੰਤੁਲਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ 7 ਅੰਕ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ 7 ਫੇਰੇ, 7 ਜਨਮ, 7 ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ 7 ਸੁਰ ਇਸ ਦੀਆਂ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਹਨ।
ਈਸਾਈ ਅਤੇ ਯਹੂਦੀ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ 6 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 7ਵੇਂ ਦਿਨ ਆਰਾਮ ਕੀਤਾ। ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਰਾਨ ਵਿੱਚ 7 ਆਕਾਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਹੱਜ ਦੌਰਾਨ 7 ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਡਿਸਕਲੇਮਰ।ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ, ਲਾਭ, ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਕਥਨ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ/ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ/ਪੰਚਾਂਗਾਂ/ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ/ਮਾਨਤਾਵਾਂ/ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ/ਦੰਤਕਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਪੱਕਾ ਦਾਅਵਾ ਨਾ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ।