ਇਸ ਰਸਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਲਦੀ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਐਂਟੀਸੈਪਟਿਕ ਹੈ, ਜੋ ਚਮੜੀ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਮੜੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਣ ਨਾਲ ਜਲਣ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਚਮੜੀ ਕਾਲੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਰਸਮ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ?
ਅੱਜ ਵੀ ਕਈ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾਪੂਰਵਕ ਨਿਭਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਦੋਵੇਂ ਕਾਰਨ ਹਨ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਅਸਲ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ।
ਹਲਦੀ ਦੀ ਰਸਮ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਜਾਣੋ
ਹਲਦੀ ਦਾ ਖ਼ਾਸ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮਸਾਲਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਲਦੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਲਦੀ ਸੁਖ ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ
ਧਾਰਮਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਅਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਦੋਵੇਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਊਰਜਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਡਾ ਸਰੀਰ ਕਾਫ਼ੀ ਊਰਜਾਵਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਂਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁਭ ਊਰਜਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਵਿਆਹੁਤਾ ਜੀਵਨ 'ਤੇ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਲਾੜਾ-ਲਾੜੀ ਨੂੰ ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ ਬਣੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਆਵੇ।
ਜੋਤਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਹਲਦੀ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਰਾਹੂ ਅਤੇ ਕੇਤੂ ਵਰਗੇ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਦੀ ਰਸਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਾਨਸਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਲਦੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਨ
ਇਸ ਰਸਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਲਦੀ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਐਂਟੀਸੈਪਟਿਕ ਹੈ, ਜੋ ਚਮੜੀ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਮੜੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਣ ਨਾਲ ਜਲਣ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਚਮੜੀ ਕਾਲੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਇਸੇ ਲਈ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਹਲਦੀ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਤਾਂ ਜੋ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਬਣੀ ਰਹੇ। ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਹਲਦੀ ਮਲਣ ਨਾਲ ਰੋਮ ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਗੰਦਗੀ ਅਤੇ ਧੂੜ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਹਲਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ।
ਸਮਾਜਿਕ ਪਹਿਲੂ ਕੀ ਹੈ
ਹਲਦੀ ਦੀ ਰਸਮ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਪਹਿਲੂ ਇਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਾੜਾ-ਲਾੜੀ ਨੂੰ ਰਸਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਲ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸਾਂਝ ਅਤੇ ਏਕਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹਲਦੀ ਲਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਹਲਦੀ ਦੀ ਰਸਮ ਧਾਰਮਿਕ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਖ਼ਾਸ ਹੈ।
ਡਿਸਕਲੇਮਰ : ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ/ਲਾਭ/ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਬਿਆਨ ਸਿਰਫ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਲੇਖ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ/ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ/ਪੰਚਨਾਵਾਂ/ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ/ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ/ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ/ਕਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਦਾਅਵਾ ਨਾ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ।