- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਕੱਤਕ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਨੌਮੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਤੱਕ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸਵੇਰੇ-ਸ਼ਾਮ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨਾ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਜ਼ਰੂਰ ਰੱਖੋ।

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਅੱਜ 18 ਨਵੰਬਰ, ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਅਕਸ਼ੈ ਨੌਮੀ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੱਤਕ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਨੌਮੀ ਤਿਥੀ ’ਤੇ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਬੈਠ ਕੇ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਿਨ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕੱਤਕ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਨੌਮੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਤੱਕ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸਵੇਰੇ-ਸ਼ਾਮ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨਾ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਜ਼ਰੂਰ ਰੱਖੋ।
ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਦੀਪਦਾਨ ਦਾ ਮਹੱਤਵ
ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਂਵਲੇ ਦਾ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨਾ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਨਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਨੌਮੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਤੱਕ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਦੀਵਾ ਜ਼ਰੂਰ ਜਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਹਿੰਦੂ ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਆਂਵਲੇ ਦਾ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ, ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਅਕਸ਼ੈ ਪੁੰਨ ਫਲ (ਅਜਿਹਾ ਪੁੰਨ ਜੋ ਕਦੇ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਂਵਲੇ ਦਾ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ
ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਆਮ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
- 5, 7 ਜਾਂ 11 ਆਂਵਲੇ
- ਸ਼ੁੱਧ ਦੇਸੀ ਘਿਓ
- ਰੂੰ ਦੀ ਬੱਤੀ
- ਸਾਫ਼ ਪੂਜਾ ਦੀ ਥਾਲੀ
- ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਸਮੱਗਰੀ
ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਦੀਵੇ ਕਿਵੇਂ ਤਿਆਰ ਕਰੀਏ?
- ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਂਵਲਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਲਓ।
- ਚਾਕੂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹਰੇਕ ਆਂਵਲੇ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਖੋਖਲਾ ਕਰ ਲਓ।
- ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਓ ਭਰ ਦਿਓ।
- ਰੂੰ ਦੀ ਬੱਤੀ ਨੂੰ ਘਿਓ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋ ਲਓ।
- ਸਾਰੇ ਦੀਵਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਜਾ ਦੀ ਥਾਲੀ ਵਿੱਚ ਸਜਾ ਲਓ।
- ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੀਵੇ ਜਗਾਓ। ਫੁੱਲ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਿਆਂ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਦੀਪਦਾਨ ਕਰੋ।
ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਦੀਵੇ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਆਰਤੀ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਦੀਵੇ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਆਰਤੀ ਇਸ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰੋ :
- ਸ਼੍ਰੀ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ 4 ਵਾਰ ਘੁਮਾਓ।
- ਨਾਭੀ ’ਤੇ 2 ਵਾਰ ਘੁਮਾਓ।
- ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਖ ’ਤੇ 3 ਵਾਰ ਘੁਮਾਓ।
- ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ 7 ਵਾਰ ਘੁਮਾਓ।
ਦੀਪਦਾਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਦੌਰਾਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਮੰਤਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀਹਰੀ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰੋ।
ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਾ ਮਹੱਤਵ
ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦਿਨ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦਿਨ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਪੂਜਾ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਆਂਵਲੇ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਵੀ ਮਹਾਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਦੀਪਦਾਨ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਸ ਸਮੇਂ ਕਰੀਏ?
ਆਂਵਲਾ ਨੌਮੀ ’ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਪੂਜਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ ਦੀਪਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ, ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਂ ਬਾਲਕੋਨੀ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾ ਜਗਾਉਣਾ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।