- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
Pitru Paksha 2026 : ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਾਧ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਤਰਪਣ ਗਲਤ ਦਿਸ਼ਾ 'ਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰਯੋਗ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਆਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪਿਤ੍ਰ ਪੱਖ 'ਚ ਤਰਪਣ ਜਾਂ ਸ਼ਰਾਧ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਕੋਈ ਵੀ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਮੂੰਹ ਕਿਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ 'ਚ ਪਿੱਤਰ ਪੱਖ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਤਰਪਣ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਧ ਵਰਗੇ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਸ ਦਿਨ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦਾ ਸ਼ਰਾਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਿਨ ਕਈ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਘਰ 'ਚ ਸ਼ਰਾਧ ਪੂਜਾ ਦੀ ਵਿਧੀ ਸਵੇਰੇ ਜਲਦੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਿਨ ਲੋਕ ਸਾਫ਼, ਚਿੱਟੇ ਜਾਂ ਹਲਕੇ ਪੀਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਹੀ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਾਧ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਤਰਪਣ ਗਲਤ ਦਿਸ਼ਾ 'ਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰਯੋਗ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਆਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪਿੱਤਰ ਪੱਖ 'ਚ ਤਰਪਣ ਜਾਂ ਸ਼ਰਾਧ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਕੋਈ ਵੀ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਮੂੰਹ ਕਿਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿੱਤਰ ਪੱਖ 'ਚ ਤਰਪਣ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਦਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ ਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਰਪਣ ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪਿਤ੍ਰ ਲੋਕ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਦਿਸ਼ਾ 'ਚ ਸਾਡੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਰਪਣ ਪੂਰਵਜ ਤੁਰੰਤ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ 'ਚ ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਯਮ ਅਤੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਸ਼ਰਾਧ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਕੋਈ ਵੀ ਕੰਮ ਇਸੇ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਵੀ ਜਾਤਕ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਲਈ ਤਰਪਣ ਕਰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਜਨੇਊ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੱਥ 'ਚ ਜਲ ਲੈ ਕੇ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਪਿੰਡਦਾਨ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਮੂੰਹ ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜੋ ਵੀ ਜਾਤਕ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਨਿਮਿੱਤ ਤਰਪਣ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਹੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਪੂਰਵਜਾਂ ਲਈ ਤਰਪਣ ਕਰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਤਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ—
ॐ पितृभ्यः स्वधायिभ्यः स्वधा नमः।
ॐ पितामहेभ्यः स्वधायिभ्यः स्वधा नमः।
ॐ प्रपितामहेभ्यः स्वधायिभ्यः स्वधा नमः॥
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਤਰਪਣ ਕਰਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਲਈ ਸਹੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।