25 ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ
25 ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ
Publish Date: Mon, 22 Jun 2026 04:04 PM (IST)
Updated Date: Mon, 22 Jun 2026 04:06 PM (IST)

ਗੌਰਵ ਗੌੜ ਜੌਲੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਜ਼ੀਰਾ : ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸਾਲ ਭਰ ਵਿਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ 24 ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਵਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਦਿਨ ਇਸ ਵਰਤ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਸਾਰੇ 24 ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਵਰਤਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੀ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ, ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ 25 ਜੂਨ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਵਰਤ 26 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਸਵੇਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋੜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ, ਭਜਨ, ਕੀਰਤਨ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਪੰਡਿਤ ਕਰਨ ਸ਼ਰਮਾ ਮਹਿਤਪੁਰ ਅਤੇ ਪੰਡਿਤ ਸੰਦੀਪ ਪ੍ਰਭਾਕਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਬਹੁਤ ਕਠਿਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਨਿਯਮਤ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਵਰਤ ਫਲ ਖਾਣ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਵਰਤ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਦਿਨ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਸਾਲ ਭਰ ਸਾਰੇ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਵਰਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕਦੇ, ਉਹ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਰਸਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਰਜਲਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਵਰਤਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪੁੰਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਦਿਨ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤਤਾ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਵਰਤ ਖੁਸ਼ੀ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਵਰਤ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਡਿਤ ਸੰਦੀਪ ਪ੍ਰਭਾਕਰ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦਿਨ ਦਾਨ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਜਲਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਘੜਾ, ਛੱਤਰੀ, ਪੱਖਾ, ਕੱਪੜੇ, ਫਲ, ਸ਼ਰਬਤ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੁੰਨ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕੈਲੰਡਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ 24 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ 6.12 ਵਜੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ 25 ਜੂਨ ਨੂੰ ਰਾਤ 8.09 ਵਜੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਦਯ ਤਿਥੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ, ਨਿਰਜਲਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ 25 ਜੂਨ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਤਿਆਗ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਵਰਤ ਪੰਡਿਤ ਕਰਨ ਸ਼ਰਮਾ ਮਹਿਤਪੁਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨਿਰਜਲਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਸਿਰਫ਼ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਸੰਜਮ, ਸੇਵਾ, ਤਿਆਗ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਇਸ ਦਿਨ ਪੂਜਾ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।