ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕੁਰਸੀਆਂ ਨੀਦਰਲੈਂਡ 'ਚ ਨੀਲਾਮ, ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ 'ਚ ਵਿਕਿਆ ਹੈਰੀਟੇਜ ਫਰਨੀਚਰ

ਰਾਜੇਸ਼ ਢੱਲ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ। ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਪੀਅਰੇ ਜੇਨੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀਆਂ ਦੋ ਐਕਸ-ਲੇਗ ਆਰਮਚੇਅਰਾਂ ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ 10 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ 3,000 ਯੂਰੋ (ਕਰੀਬ 3.21 ਲੱਖ ਰੁਪਏ) ਵਿੱਚ ਨੀਲਾਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਇਸ ਨੀਲਾਮੀ ਬਾਰੇ 25 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਨੀਲਾਮੀ ਨਹੀਂ ਰੁਕ ਸਕੀ। ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਹੈਰੀਟੇਜ ਆਈਟਮ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਸੈੱਲ (ਐੱਚਆਈਪੀਸੀ) ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਜੈ ਜੱਗਾ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ’ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਦਿਆਂ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ ਅਤੇ ਫਰਨੀਚਰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਜੱਗਾ ਨੇ 12 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਭੇਜ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨੀਲਾਮੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨੀਲਾਮੀ ਬਾਰੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਗਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਕਦਮ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕੇ ਗਏ?

ਨੀਲਾਮੀ ਕੈਟਾਲਾਗ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦਾ ਨਾਂ

ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਨੀਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਪੀਅਰੇ ਜੇਨੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀਆਂ ਸਾਗਵਾਨ ਦੀ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਚਮੜੇ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਦੋ ਐਕਸ-ਲੇਗ ਆਰਮਚੇਅਰਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਨੀਲਾਮੀ ਕੈਟਾਲਾਗ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਸਥਾਨ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੱਗਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੀਲਾਮੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੀਲਾਮੀ ਘਰ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕੁਰਸੀਆਂ ਵੇਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਆਰਟਕਿਊਰੀਅਲ ਨੀਲਾਮੀ ਘਰ ਵੱਲੋਂ 30 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਨੀਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਪੀਅਰੇ ਜੇਨੇਰੇ ਦੀ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀ ਇੱਕ ਕੁਰਸੀ ਵੀ ਸੂਚੀਬੱਧ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਕੈਟਾਲਾਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੱਗਾ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਗੰਭੀਰ ਮੁੱਦਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਜਾਂਚ ਦੇ ਨਾਲ ਫਰਨੀਚਰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਮੰਗ

ਜੱਗਾ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਫਰਨੀਚਰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਹੜੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਗਿਆ, ਕੀ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਭੇਜਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਵਿਕਰੇਤਾ ਕੋਲ ਜਾਇਜ਼ ਮਾਲਕੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਿਹੜੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੀਲਾਮੀ ਘਰ ਤੋਂ ਮਾਲਕੀ, ਖ਼ਰੀਦ, ਨਿਰਯਾਤ ਅਤੇ ਕਸਟਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਵੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇਹ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵਿਰਾਸਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਸਤਾਂ ਨੂੰ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਸਬੰਧਤ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਤਹਿਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕੂਟਨੀਤਕ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਧਿਅਮਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਵਿਰਾਸਤੀ ਫਰਨੀਚਰ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਐੱਸਓਪੀ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ

ਜੱਗਾ ਨੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਵਿਰਾਸਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਕਰੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਣ ’ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਪੱਸ਼ਟ ਮਿਆਰੀ ਸੰਚਾਲਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ (ਐੱਸਓਪੀ) ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਹਿਤ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿਭਾਗ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਣ ’ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰੇ, ਪੁਲਿਸ ਲੋੜੀਂਦੀ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰਨ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰੇ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿਭਾਗ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਰਾਹੀਂ ਸਬੰਧਤ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨੀਲਾਮੀ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਵਿਰਾਸਤੀ ਵਸਤਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਡਾਟਾਬੇਸ ਬਣਾਉਣ, ਗੁੰਮ ਜਾਂ ਹਟਾਏ ਗਏ ਫਰਨੀਚਰ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ’ਤੇ ਕਸਟਮ ਵਿਭਾਗ, ਇੰਟਰਪੋਲ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨੀਲਾਮੀ ਘਰਾਂ ਨਾਲ ਤਾਲਮੇਲ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਵੀ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਆਮ ਵਪਾਰਕ ਸਾਮਾਨ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਲਈ ਇੱਕ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।