ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ’ਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪਰਕਿਊਟੇਨੀਅਸ ਕਲੋਜ਼ਰ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਦਿਲ ਦਾ ਛੇਕ

ਪੱਤਰ ਪ੍ਰੇਰਕ, ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ : ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚ ਜਮਾਂਦਰੂ ਛੇਕਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੁਣ ਓਪਨ-ਹਾਰਟ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸਰਕਾਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਕੈਥ ਲੈਬ ਵਿਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਏਡੀਓ-2 ਡਿਵਾਈਸ ਨਾਮਕ ਇਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਛੋਟੇ ਯੰਤਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਛੇਕ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਪਰਕਿਊਟੇਨੀਅਸ ਕਲੋਜ਼ਰ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਗੇ। ਕੈਥ ਲੈਬ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਵੀਅਤਨਾਮ ਵਿਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚ ਛੇਕ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਇਹ ਤਕਨੀਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਕਸ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਦਿਲ ’ਚ ਛੇਕ ਕੁਝ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚ ਇਕ ਛੋਟਾ ਛੇਕ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਮੈਡੀਕਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਵੀਐਸਡੀ ਯਾਨੀ ਵੈਂਟ੍ਰਿਕੂਲਰ ਸੈਪਟਲ ਡਿਫੈਕਟ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਦਿਲ ਦੋ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਇਕ ਦੀਵਾਰ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੀਵਾਰ ਵਿਚ ਇੱਕ ਛੇਕ ਆਮ ਖੂਨ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਲ ਤੇ ਵਾਧੂ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਛੇਕ ਦਵਾਈ ਜਾਂ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨਾਲ ਠੀਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬਾਕਸ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਛੇਕ ਕਿਵੇਂ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ? ਪਰਕਿਊਟੇਨੀਅਸ ਕਲੋਜ਼ਰ ਵਿਚ ਛੇਕ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਇਕ ਪਤਲੀ ਟਿਊਬ ਪਾਉਣੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਸ ਨੂੰ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਦਿਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਏਡੀਓ-2 ਯੰਤਰ ਛੇਕ ਦੇ ਉੱਪਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਯੰਤਰ ਛੇਕ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਛੇਕ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੈਥ ਲੈਬ ਦੇ ਇੰਚਾਰਜ ਕਾਰਡੀਓਲੋਜਿਸਟ ਡਾ. ਪਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮੰਗੇੜਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਵੀਅਤਨਾਮ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਇਕ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਚਾਰ-ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਸਬਓਰਟਿਕ ਵੀਐਸਡੀ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਏਡੀਓ-2 ਯੰਤਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪਰਕਿਊਟੇਨੀਅਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਬੱਚੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਬੀਮਾ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮੁਫਤ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਨਿਧੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਕੀਮਤ 3 ਤੋਂ 4 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਵੇਗੀ। ਡਾ. ਪਰਮਿੰਦਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਜਮਾਂਦਰੂ ਦਿਲ ਦੇ ਛੇਕ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਨਵੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਉੱਭਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਪਰਕਿਊਟੇਨੀਅਸ ਕਲੋਜ਼ਰ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਇਸ ਸਹੂਲਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਾਲ ਜਮਾਂਦਰੂ ਦਿਲ ਦੇ ਨੁਕਸ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਨਵਾਂ, ਤੇਜ਼ ਇਲਾਜ ਵਿਕਲਪ ਮਿਲੇਗਾ।