ਤਿਰੂਪਤੀ ਮੰਦਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਦ ਦੀ ਕੁਆਲਿਟੀ ਚੈੱਕ ਲਈ ਖਰਚ ਹੋਣਗੇ ਕਰੋੜਾਂ, ਲੈਬ 'ਚ ਇਸ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ ਵਰਤੋਂ

ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਤਿਰੂਮਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਫੂਡ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਪ੍ਰਸਾਦ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ ਪਰੋਸੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਸਹੂਲਤ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਫਰਾਂਸ ਤੋਂ 3.5 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ 'ਈ-ਟੰਗ' (e-tongue) ਅਤੇ 'ਈ-ਨੋਜ਼' (e-nose) ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਘਿਓ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੂਖਮ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਵੀ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ।

ਰਾਜ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਵਾਈ. ਸਤਿਆ ਕੁਮਾਰ ਯਾਦਵ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 25 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਇਹ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਦ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ 60 ਕੱਚੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਉੱਨਤ ਉਪਕਰਣ ਲਗਾਏ ਜਾਣਗੇ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਓ, ਕਾਜੂ, ਕਿਸ਼ਮਿਸ਼, ਬਾਦਾਮ, ਛੋਲੇ, ਖੰਡ, ਇਲਾਇਚੀ, ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਮਿਰਚ ਪਾਊਡਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰਾ ਜਿੰਨੀ ਗਿਰਾਵਟ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਫੜੀ ਜਾ ਸਕੇਗੀ। ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜ 90% ਪੂਰਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਗਲੇ ਮਹੀਨੇ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ 8 ਅਕਤੂਬਰ 2024 ਨੂੰ ਰਾਜ ਦੇ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਭੋਜਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਾਣਕ ਅਥਾਰਟੀ (FSSAI) ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਏ ਸਮਝੌਤੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਲੈਬ 'ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਖਰਚ?

FSSAI ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ 23 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਤਿਰੂਮਲਾ ਵਿੱਚ 12,000 ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਖੇਤਰ ਵਾਲੀ ਦੋ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। 50 ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਉਪਕਰਣਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਇਹ ਲੈਬ ਮਾਈਕ੍ਰੋਬਾਇਓਲੋਜੀ, ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਅਤੇ ਸੈਂਸਰੀ ਐਨਾਲਿਸਿਸ (Sensory Analysis) ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਟੈਸਟ ਕਰੇਗੀ। ਇਹ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚ 200 ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ, ਭਾਰੀ ਧਾਤਾਂ ਅਤੇ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਦੇ ਅੰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਵੇਗੀ।

ਲੈਬ ਦੀ ਕਿਉਂ ਪਈ ਲੋੜ?

2024 ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਚੰਦਰਬਾਬੂ ਨਾਇਡੂ ਨੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਘਿਓ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਵਟ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ CBI ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਾਂਚ ਟੀਮ (SIT) ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। SIT ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, 2019 ਤੋਂ 2024 ਦਰਮਿਆਨ ਪ੍ਰਸਾਦ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ 250 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕੀਮਤ ਦਾ ਮਿਲਾਵਟੀ ਘਿਓ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਸਿਆਸੀ ਵਿਵਾਦ ਵੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।