- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਉਮਰ ਵਧੀ ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਇਆ, ਭਾਸ਼ਾ ਸਮਝਣ 'ਚ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਬਜ਼ੁਰਗ! ਬ੍ਰੇਨ ਸਕੈਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸਾਇੰਸ ਨੇ ਲੱਭੀ ਅਨੋਖੀ ਗੱਲ
ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਆਮ ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਉਮਰ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਵੀ ਉੱਨੀ ਗਤੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦਾ ਜਿੰਨਾ ਜਵਾਨੀ 'ਚ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਹਾਲ ਹੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਟੱਡੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ; ਇਸ ਮੁਤਾਬਕ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Posted By Sunita
Publish Date: Fri, 28 Aug 2026 04:37 PM (IST)
Updated Date: Fri, 28 Aug 2026 04:40 PM (IST)
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਪ੍ਰੈੱਸ ਟਰੱਸਟ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ: ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਆਮ ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਉਮਰ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਵੀ ਉੱਨੀ ਗਤੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦਾ ਜਿੰਨਾ ਜਵਾਨੀ 'ਚ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਹਾਲ ਹੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਟੱਡੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ; ਇਸ ਮੁਤਾਬਕ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ 'ਚ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮਝਣ ਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ
ਇਸ ਨਵੇਂ ਅਧਿਐਨ ਅਨੁਸਾਰ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ 'ਚ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਵੈਸੀ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੈਸੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ 'ਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੋਵਾਂ ਉਮਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ 'ਨੇਚਰ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨਜ਼' ਜਰਨਲ 'ਚ ਛਪੇ ਇੱਕ ਸ਼ੋਧ 'ਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ।
ਵਰਕਿੰਗ ਮੈਮੋਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਬਲਮ-ਸਾਲਵਿੰਗ 'ਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਬਦਲਾਅ
ਇਸ 'ਚ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਖ਼ਾਸ ਹਿੱਸਿਆਂ ਉੱਤੇ ਉਮਰ ਵਧਣ ਦਾ ਅਸਰ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ 'ਚ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਸਾਚੁਸੇਟਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਬੋਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਦਾ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਮਰ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਸੋਚਣ-ਸਮਝਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘੱਟ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸ਼ੋਧ ਦੇ ਬ੍ਰੇਨ ਸਕੈਨ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵਰਕਿੰਗ ਮੈਮੋਰੀ (ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ) ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਬਲਮ-ਸਾਲਵਿੰਗ ਸਕਿੱਲਜ਼ (ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ) ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਬ੍ਰੇਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ 'ਚ ਬਦਲਾਅ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਉਮਰ ਵਧਣ ਉੱਤੇ ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ
ਮੁੱਖ ਖੋਜਕਾਰ ਐਨੀ ਬਿਲਾਟ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਗੱਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਮਰ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਐਗਜ਼ੀਕਿਊਟਿਵ ਫੰਕਸ਼ਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ, ਵਰਕਿੰਗ ਮੈਮੋਰੀ, ਘੱਟ ਹੋਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦੇ ਉਲਟ, ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਉਮਰ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਫ਼ੀ ਸਥਿਰ ਬਣੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਸੁਧਾਰ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੈਲਦੀ ਏਜਿੰਗ (ਉਮਰ ਵਧਣ ਦੀ ਸਧਾਰਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ) 'ਚ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੰਕਸ਼ਨ ਅਸਲ 'ਚ ਉਲਟੀ ਦਿਸ਼ਾ 'ਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਇਹ ਗੱਲ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਾਬਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।"