45 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਨਾਨਾ ਪਾਟੇਕਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ CPR, ਆਖਿਰ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ ਤੇ ਕਿਉਂ ਹੈ ਇੰਨਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ? ਵੀਰਵਾਰ ਦੀ ਸਵੇਰ ਫਿਲਮ ਜਗਤ ਲਈ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਦੁਖਦਾਈ ਖ਼ਬਰ ਲੈ ਕੇ ਆਈ। ਦਰਅਸਲ, ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਦਿੱਗਜ ਅਦਾਕਾਰ ਨਾਨਾ ਪਾਟੇਕਰ ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। 75 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ (Cardiac Arrest) ਆਇਆ। ANI ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ, ਮੈਡੀਕਲ ਟੀਮ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ 45 ਮਿੰਟ ਤੱਕ CPR ਦੇ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਹਰ ਸੰਭਵ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਿਆ। ਇਸ ਦੁਖਦਾਈ ਖ਼ਬਰ ਨੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਝੰਜੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸਾਡਾ ਧਿਆਨ ਉਸ ਜਾਨਲੇਵਾ ਖ਼ਤਰੇ ਵੱਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ
Publish Date: Thu, 08 Oct 2026 10:33 AM (IST)
Updated Date: Thu, 08 Oct 2026 10:35 AM (IST)
ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ - ਵੀਰਵਾਰ ਦੀ ਸਵੇਰ ਫਿਲਮ ਜਗਤ ਲਈ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਦੁਖਦਾਈ ਖ਼ਬਰ ਲੈ ਕੇ ਆਈ। ਦਰਅਸਲ, ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਦਿੱਗਜ ਅਦਾਕਾਰ ਨਾਨਾ ਪਾਟੇਕਰ ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। 75 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ (Cardiac Arrest) ਆਇਆ। ANI ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ, ਮੈਡੀਕਲ ਟੀਮ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ 45 ਮਿੰਟ ਤੱਕ CPR ਦੇ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਹਰ ਸੰਭਵ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਿਆ। ਇਸ ਦੁਖਦਾਈ ਖ਼ਬਰ ਨੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਝੰਜੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸਾਡਾ ਧਿਆਨ ਉਸ ਜਾਨਲੇਵਾ ਖ਼ਤਰੇ ਵੱਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜਾਨ ਕਿਵੇਂ ਬਚਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਅਤੇ ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?
ਅਕਸਰ ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਸਮਝ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਜਦਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਫ਼ਰਕ ਹੈ। ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਉਦੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਲਾਕੇਜ ਕਾਰਨ ਖੂਨ ਦਾ ਵਹਾਅ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ ਦਿਲ ਦੇ ‘ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕਲ ਸਿਸਟਮ’ ਵਿੱਚ ਖਰਾਬੀ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਅਚਾਨਕ ਬੇਤਰਤੀਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਪੰਪ ਕਰਨਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਵੀ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਕਾਰਨ ਦਿਲ ਦੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕਲ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ ਦਾ ਰੂਪ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬਿਨਾਂ ਆਹਟ ਦੇ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ ਇਹ ਖ਼ਤਰਾ ਕਾਰਡੀਐਕ ਅਰੇਸਟ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਪਹਿਲੂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਕਸਰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ :-
ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਡਿੱਗ ਕੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਜਾਣਾ।
ਨਬਜ਼ ਮਹਿਸੂਸ ਨਾ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਸਾਹ ਰੁਕ ਜਾਣਾ।
ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਅਜੀਬ ਜਿਹੀ ਬੇਚੈਨੀ, ਸਾਹ ਫੁੱਲਣਾ, ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਜਾਂ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੋਣ ਵਰਗਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕਿਸ ਨੂੰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਾ? ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਆ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦਿਲ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵਧਣਾ, ਜਨਮ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕੋਰੋਨਰੀ ਆਰਟਰੀ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ ਵੀ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਾਡੀ ਖਰਾਬ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਵੀ ਇਸ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ, ਵਧਦਾ ਕੋਲੇਸਟ੍ਰੋਲ, ਮੋਟਾਪਾ, ਸ਼ੂਗਰ, ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਦੀ ਆਦਤ, ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਨਾ ਰਹਿਣਾ ਅਤੇ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਜੋਖਮ ਕਾਰਕ ਹਨ।
ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਦਿਲ ਧੜਕਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦਿਮਾਗ ਤੱਕ ਆਕਸੀਜਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਦੀ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹਰ ਇੱਕ ਸਕਿੰਟ ਬੇਹੱਦ ਕੀਮਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਅਚਾਨਕ ਡਿੱਗ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਾਹ ਰੁਕ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਘਬਰਾਓ ਨਾ, ਸਗੋਂ ਤੁਰੰਤ ਇਹ ਕਦਮ ਚੁੱਕੋ:
ਮਦਦ ਬੁਲਾਓ: ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਥਾਨਕ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਜਾਂ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਨੂੰ ਕਾਲ ਕਰੋ।
CPR ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ : ਮੈਡੀਕਲ ਟੀਮ ਦੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੱਕ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਛਾਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦਬਾਅ ਦਿਓ। ਅਮਰੀਕਨ ਹਾਰਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ 100 ਤੋਂ 120 ਵਾਰ ਛਾਤੀ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
AED ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ: ਜੇ ਨੇੜੇ ਕਿਸੇ ਮਾਲ ਜਾਂ ਜਨਤਕ ਥਾਂ ’ਤੇ AED ਮਸ਼ੀਨ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। ਇਹ ਮਸ਼ੀਨ ਦਿਲ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਝਟਕਾ ਦੇ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਧੜਕਣ ਨੂੰ ਮੁੜ ਚਾਲੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।