ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ! ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਪੇਟ 'ਚ ਲੈ ਰਿਹੈ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ; ਰਿਸਰਚ ਨੇ ਬਦਲੀ ਪੁਰਾਣੀ ਧਾਰਨਾ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਆਮ ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਗਰਟ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਤੱਥ ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਹਨ। ਹੁਣ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਇਸ ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਨੂੰ ਹੀ ਦੇਖ ਲਓ। ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਮੁਤਾਬਕ, ਜੋ ਲੋਕ ਸਿਗਰਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਵੀ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਖ਼ਰਾਬ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵੀ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰਨ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਾਰਨ ਸਿਰਫ਼ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਸਗੋਂ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀਆਂ ਜਾਨਲੇਵਾ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
Publish Date: Sun, 20 Sep 2026 10:39 AM (IST)
Updated Date: Sun, 20 Sep 2026 10:40 AM (IST)
ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ - ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਆਮ ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਗਰਟ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਤੱਥ ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਹਨ। ਹੁਣ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਇਸ ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਨੂੰ ਹੀ ਦੇਖ ਲਓ। ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਮੁਤਾਬਕ, ਜੋ ਲੋਕ ਸਿਗਰਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਵੀ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਖ਼ਰਾਬ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵੀ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰਨ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਾਰਨ ਸਿਰਫ਼ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਸਗੋਂ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀਆਂ ਜਾਨਲੇਵਾ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਰੀਜ਼ ਅਜਿਹੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਸਿਗਰਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਰੀਜ਼ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਸਿਗਰਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੁੰਦਾ। 33 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਡਾਟਾ ’ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਿਸਰਚ 'ਚ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ Epidermal Growth Factor Receptor (EGFR) ਜੀਨ 'ਚ ਮੌਜੂਦ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਵਿਰਾਸਤੀ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ (ਜੈਨੇਟਿਕ ਬਦਲਾਅ) ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ 25 ਗੁਣਾ ਤੱਕ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। EGFR T790M ਨਾਮਕ ਇਹ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਸਿਗਰਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ 10 ਗੁਣਾ ਵਧਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਰਿਸਰਚ Science ਜਰਨਲ 'ਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ 'ਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਸਿਗਰਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਇਸ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ 'ਚ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ 60 ਗੁਣਾ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸੀ।
ਜੈਨੇਟਿਕ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਵਧ ਰਿਹੈ ਖ਼ਤਰਾ
ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਮੁਤਾਬਕ, ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ 'ਚ ਫਿਊਜ਼ਨ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਇਸ 'ਚ ਦੋ ਜੀਨ ਆਪਸ 'ਚ ਅਸਧਾਰਨ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਫਿਊਜ਼ਨ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਕੈਂਸਰ ਵਾਲੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬੋਸਟਨ ਦੇ ਡਾਨਾ-ਫਾਰਬਰ ਕੈਂਸਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੀ ਖੋਜਕਰਤਾ ਡਾ. ਜੈਕਲੀਨ ਲੋਪਿਕੋਲੋ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਅੱਜ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਿਗਰਟ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਸਾਡੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਇਹ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣਦੀ ਹੈ ਕਿ ਭਵਿੱਖ 'ਚ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਵਿਰਾਸਤੀ ਜੈਨੇਟਿਕ ਖ਼ਤਰੇ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।” ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਧਿਐਨ 'ਚ ਜਾਂਚੇ ਗਏ 17 ਹੋਰ ਆਮ ਕੈਂਸਰਾਂ 'ਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੀ ਇਹ ਵੈਰੀਐਂਟ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਤੱਥ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸ਼ਾਇਦ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।