ਹੱਥ ਕੱਟ ਜਾਵੇ, ਸੜ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਮੋਚ ਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀ ਕਰੀਏ? ਫਸਟ ਏਡ ਦੇ ਇਹ ਨਿਯਮ ਆਉਣਗੇ ਕੰਮ

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਘਰ ’ਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਅਕਸਰ ਹੱਥ ਕੱਟ ਜਾਣਾ, ਸੜ ਜਾਣਾ ਜਾਂ ਮੋਚ ਆ ਜਾਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਜੇਕਰ ਘਰ ’ਚ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਫਸਟ ਏਡ ਬਾਕਸ ਰੱਖਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸੱਟ ਜਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮ ਨੂੰ ਵਧਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪਰ ਕੁਝ ਲੋਕ ਫਸਟ ਏਡ ਦਾ ਸਮਾਨ ਰੱਖਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਸ ਨਾਲ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਜਦਕਿ ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ’ਚ ਆਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਫਸਟ ਏਡ ਰਾਹੀਂ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੱਟ ਜਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨਾ ਸਹੀ ਹੈ।

ਤੇਲ ਜਾਂ ਭਾਫ਼ ਨਾਲ ਸੜਨ ’ਤੇ ਕੀ ਕਰੀਏ?

ਜੇਕਰ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਗਰਮ ਤੇਲ ਜਾਂ ਭਾਫ਼ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਸੜ ਜਾਓ ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਕੀਤੇ ਉਸ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਵੋ। ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ ਕਿ ਤੁਰੰਤ ਬਰਫ਼ ਨਹੀਂ ਲਗਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਐਲੋਵੇਰਾ ਜੈੱਲ ਜਾਂ ਕੂਲਿੰਗ ਜੈੱਲ ਲਗਾਓ। ਜੇਕਰ ਸੜਨ ਕਾਰਨ ਹੱਥ ਜਾਂ ਨਿੱਜੀ ਅੰਗ ’ਤੇ ਛਾਲੇ ਪੈ ਜਾਣ ਤਾਂ ਘਰ ’ਚ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਦਿਖਾਓ।

ਮੋਚ ਤੇ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕੀ ਕਰੀਏ?

ਆਮ ਮੋਚ ਆਉਣ ’ਤੇ ਘਬਰਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ RICE ਫਾਰਮੂਲਾ, ਯਾਨੀ ਆਰਾਮ, ਬਰਫ਼ ਦੀ ਪੱਟੀ, ਕੰਪ੍ਰੈਸ਼ਨ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲਾ ਐਲੀਵੇਸ਼ਨ, ਅਪਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਮੋਚ ’ਚ ਤੁਰੰਤ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ’ਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਜੇਕਰ ਹੱਡੀ ’ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟ ਲੱਗੀ ਹੋਵੇ, ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਹਿਲਜੁਲ ਦੇ ਵੀ ਅਸਹਿਣਯ ਦਰਦ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦਰਦ ਦੀ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਰਾਹਤ ਨਾ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਕੱਟ ਲੱਗਣ ’ਤੇ ਕੀ ਕਰੀਏ?

ਰਸੋਈ ’ਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਕੱਟ ਲੱਗ ਜਾਣਾ ਅਕਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸੱਟ ਲੱਗੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਿਸੇ ਸਾਫ਼ ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਦਬਾ ਕੇ ਰੱਖੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋ ਕੇ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਲਗਾਓ। ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ ਜਦੋਂ ਕੱਟ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਡੂੰਘਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਖੂਨ ਨਾ ਰੁਕ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮ ’ਚ ਕੱਚ ਫਸ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।

ਸਿਰ ’ਚ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ’ਤੇ ਕੀ ਕਰੀਏ?

ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਖੇਡਦੇ ਸਮੇਂ ਕੰਧ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਭਾਰੀ ਫਰਨੀਚਰ ਨਾਲ ਸਿਰ ’ਚ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ’ਤੇ ਚੱਕਰ ਆਉਣਾ, ਧੁੰਦਲਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣਾ ਤੇ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਘਰ ’ਚ ਤੁਰੰਤ ਰਾਹਤ ਲਈ ਆਈਸ ਪੈਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਚੱਕਰ, ਉਲਟੀ ਜਾਂ ਬੋਲਣ ’ਚ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵਰਗੇ ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣ ਹੋਣ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਹੀ ਸਮਝਦਾਰੀ ਹੈ।