ਇੱਥੇ ₹10 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਵਧੇ ਅਰਹਰ ਦੇ ਭਾਅ, ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਫਿਰ ਮਹਿੰਗੀ ਹੋਵੇਗੀ ਦਾਲ?

ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਭਾਰਤ ਦਾਲਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਆਯਾਤਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅਰਹਰ ਦਾਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਲਈ ਭਾਰਤ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਕਸਰ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ ਤਿਉਹਾਰੀ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਅਰਹਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਦਰਅਸਲ, ਅਰਹਰ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਮੀਦ ਨਾਲੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਫ਼ਸਲ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਕਾਰਨ ਉੱਥੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਜਾਣਕਾਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਤਪਾਦਨ ਘੱਟ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਕਾਰਨ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਤੁਅਰ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ₹10 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਦਾ ਵਾਧਾ

ਇੰਡੀਆ ਪਲਸਿਜ਼ ਐਂਡ ਗ੍ਰੇਨਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (IPGA) ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਬਿਮਲ ਕੋਠਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਅਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ ₹10 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਹੜੀ ਤੁਅਰ ਲਗਭਗ ₹65 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਵਿਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ₹70-₹75 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ।

ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਠਾਰੀ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰ ਜਗਤ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਸੀ ਕਿ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਿਹਤਰ ਫ਼ਸਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਹੁਣ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਬਦਲ ਗਏ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਉਤਪਾਦਨ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧੀਆਂ ਹਨ।

MSP ਤੋਂ ਹਾਲੇ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਹਨ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਅ

ਅਫਰੀਕੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਵਧੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਹਾਲੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਤੈਅ ਕੀਤੇ ਤੁਅਰ ਦੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ (MSP) ₹8,450 ਪ੍ਰਤੀ ਕੁਇੰਟਲ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਹਨ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਫਿਲਹਾਲ ਭਾਰਤੀ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ ਲਈ ਆਯਾਤ ਕਰਨਾ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਰਹਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਸਬੰਧੀ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖ਼ਾਸ ਖ਼ਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਤੁਅਰ ਦਾ ਆਯਾਤ 44% ਵਧਿਆ

ਭਾਰਤ ਆਪਣੀਆਂ ਘਰੇਲੂ ਅਰਹਰ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਮੋਜ਼ਾਮਬੀਕ, ਮਿਆਂਮਾਰ, ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ, ਸੂਡਾਨ ਅਤੇ ਮਲਾਵੀ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਆਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੈਲੰਡਰ ਸਾਲ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੱਤ ਮਹੀਨਿਆਂ (ਜਨਵਰੀ-ਜੁਲਾਈ) ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਦਾ ਤੁਅਰ ਆਯਾਤ 44 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਧ ਕੇ 5.79 ਲੱਖ ਟਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 4.01 ਲੱਖ ਟਨ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਰਹਰ ਦਾ ਨਵਾਂ ਸਪਲਾਇਰ ਦੇਸ਼ ਮਿਲਣ ਦੀ ਵੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਦੇਸ਼ਵਾਰ ਤੁਅਰ ਆਯਾਤ

ਮੋਜ਼ਾਮਬੀਕ: 2.18 ਲੱਖ ਟਨ

ਮਿਆਂਮਾਰ: 1.35 ਲੱਖ ਟਨ

ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ: 1.04 ਲੱਖ ਟਨ

ਸੂਡਾਨ: 68,499 ਟਨ ਤੋਂ ਵੱਧ

ਘਰੇਲੂ ਫ਼ਸਲ ’ਤੇ ਵੀ ਨਜ਼ਰ

ਕੋਠਾਰੀ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਰਹਰ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੁਝ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਉਤਪਾਦਕ ਸੂਬਿਆਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕੇ ਵਰਗੇ ਹਾਲਾਤ ਬਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਤਪਾਦਨ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਚਰਚਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਚੰਗੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਨਾਲ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਫ਼ਸਲ ਦੀ ਕਟਾਈ ਵਿੱਚ ਹਾਲੇ ਲਗਭਗ ਢਾਈ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬਾਕੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਤਪਾਦਨ ਬਾਰੇ ਹੁਣੇ ਕੋਈ ਅੰਤਿਮ ਨਤੀਜਾ ਕੱਢਣਾ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਅਰਹਰ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਦਾ ਰਕਬਾ ਘਟਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਤੇਲੰਗਾਨਾ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਝਾਰਖੰਡ ਅਤੇ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੁਅਰ ਦੇ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।