ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ’ਚ ਆਈ ਕਮੀ! ਦੀਵਾਲੀ ਤੇ ਵਿਆਹਾਂ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ? ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸੀ ਅੰਦਰਲੀ ਗੱਲ

ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਗੁਜਰਾਤ ਦਾ ਸੂਰਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਰਿੰਗ ਰੋਡ, ਸਟੇਸ਼ਨ ਇਲਾਕੇ, ਸਾਰੋਲੀ ਅਤੇ ਸਹਾਰਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਮੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਆਮ ਗਾਹਕਾਂ ’ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸਾੜ੍ਹੀ ਉਦਯੋਗ ਸਾਹਮਣੇ ਵੱਡੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ

ਸੂਰਤ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਵੱਲੋਂ 8 ਘੰਟੇ ਦੀ ਡਿਊਟੀ, ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਛੁੱਟੀ (ਐਤਵਾਰ) ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕਈ ਕਾਰਖਾਨੇ ਬੰਦ ਹਨ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਜਾਂ ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੱਪ ਪਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਕਾਰਨ ਸਾੜ੍ਹੀ ਉਦਯੋਗ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ

ਸੂਰਤ ਦੇ ਸਾੜ੍ਹੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਉਮਾਸ਼ੰਕਰ ਤਿਵਾੜੀ ਨੇ ਜਾਗਰਣ ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ, ਜ਼ਰੀ, ਧਾਗੇ, ਸਿਤਾਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਜਾਵਟੀ ਸਮੱਗਰੀ ਵਰਗੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨਿੰਗ ਦੀ ਲਾਗਤ ਵੀ 30 ਤੋਂ 35 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਵਧ ਗਈ ਹੈ। ਲਾਗਤ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਕੁੱਲ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਕੀ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ?

ਦੀਵਾਲੀ, ਕਰਵਾ ਚੌਥ ਅਤੇ ਵਿਆਹਾਂ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕਾਫ਼ੀ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਲਾਗਤ ਵਧਣ ਅਤੇ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਚੂਨ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪੀਕ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਉਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 30 ਤੋਂ 40 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ ਸਾੜ੍ਹੀ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ?

ਸਾੜ੍ਹੀ ਫੈਕਟਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਉਮਾਸ਼ੰਕਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸ਼ਿਫਟਾਂ ਵਿੱਚ 12-12 ਘੰਟੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਦਹਾਕੇ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, 8 ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੰਮ ਕਰਨ ’ਤੇ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਓਵਰਟਾਈਮ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੜਤਾਲ ਅਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਛੁੱਟੀ ਕਾਰਨ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਕਮੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਦਬਾਅ ਸਿਰਫ਼ ਸਾੜ੍ਹੀ ਉਦਯੋਗ ’ਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪ੍ਰਚੂਨ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ’ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।