- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
PPF vs VPF: ਦੋਵਾਂ 'ਚ ਕੀ ਹੈ ਫਰਕ, ਕਿਸ 'ਚ 100% ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ 8% ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਆਜ? ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਹੈ ਸਹੀ?
ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼, ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਵਿਆਜ (PPF Interest) ਅਤੇ ਮੈਚਿਊਰਿਟੀ 'ਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਪੂਰੀ ਰਕਮ ਟੈਕਸ-ਫ੍ਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ EEE ਕੈਟੇਗਰੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। PPF ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ₹500 ਅਤੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ₹1.5 ਲੱਖ ਤੱਕ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਕੀਮ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ 7.1% ਸਾਲਾਨਾ ਵਿਆਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Posted By Neha Diwan
Publish Date: Thu, 08 Oct 2026 04:31 PM (IST)
Updated Date: Thu, 08 Oct 2026 04:40 PM (IST)
ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਜਦੋਂ ਵੀ ਵਿੱਤੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ (Financial Planning) ਦੀ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਪਲਾਨਿੰਗ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਸਹੀ ਰਹੇਗਾ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਸਿਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਆਪਸ਼ਨ ਹੋਵੇ।
ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਪਬਲਿਕ ਪ੍ਰੋਵੀਡੈਂਟ ਫੰਡ (PPF) ਅਤੇ ਵਾਲੰਟਰੀ ਪ੍ਰੋਵੀਡੈਂਟ ਫੰਡ (VPF) ਦੋਵੇਂ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਆਪਸ਼ਨ ਵਜੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਨਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚੰਗੇ ਆਪਸ਼ਨ ਹਨ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਰਿਟਰਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ PPF ਅਤੇ VPF ਬਚਤ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਪੈਸਾ ਟੈਕਸ-ਫ੍ਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਪਲਾਨਿੰਗ ਲਈ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਧਨ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸਹੀ ਕਿਹੜੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।
PPF ਅਤੇ VPF ਵਿੱਚ ਫਰਕ
| ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ | PPF | VPF |
|---|---|---|
| ਵਿਆਜ ਦਰ | 7.1% ਸਾਲਾਨਾ | 8.25% ਸਾਲਾਨਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਵਿਆਜ ਦਰ |
| ਕੌਣ ਖਾਤਾ ਖੋਲ੍ਹ ਸਕਦਾ ਹੈ? | ਕੋਈ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ | ਤਨਖਾਹਦਾਰ ਵਿਅਕਤੀ |
| ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਮਿਆਦ | 15 ਸਾਲ, ਜਿਸ ਨੂੰ 5-5 ਸਾਲ ਲਈ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ | 5 ਸਾਲ ਲਾਜ਼ਮੀ |
| ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਸੀਮਾ | ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ₹500, ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ₹1.5 ਲੱਖ | ਕੁੱਲ ਸੀਮਾ ₹1.5 ਲੱਖ |
| ਟੈਕਸ ਲਾਭ | EEE — ਨਿਵੇਸ਼, ਵਿਆਜ ਅਤੇ ਮੈਚਿਊਰਿਟੀ ਦੀ ਰਕਮ ਟੈਕਸ-ਫ੍ਰੀ | ਧਾਰਾ 80C ਤਹਿਤ ₹1.5 ਲੱਖ ਤੱਕ |
| ਪੈਸੇ ਕਢਵਾਉਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ | ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਲੋਨ ਅਤੇ ਅੰਸ਼ਿਕ ਨਿਕਾਸੀ ਦੀ ਸਹੂਲਤ | ਨਿਰਧਾਰਤ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ |
| ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ | ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਫੰਡ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਪਲਾਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਦਦ | ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਗਾਰੰਟੀਸ਼ੁਦਾ ਰਿਟਰਨ |
ਪਬਲਿਕ ਪ੍ਰੋਵੀਡੈਂਟ ਫੰਡ (PPF)
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਟੀਚੇ ਲਈ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵੱਡਾ ਫੰਡ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ PPF ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਆਪਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਲਾਕ-ਇਨ ਮਿਆਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼, ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਵਿਆਜ (PPF Interest) ਅਤੇ ਮੈਚਿਊਰਿਟੀ 'ਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਪੂਰੀ ਰਕਮ ਟੈਕਸ-ਫ੍ਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ EEE ਕੈਟੇਗਰੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। PPF ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ₹500 ਅਤੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ₹1.5 ਲੱਖ ਤੱਕ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਕੀਮ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ 7.1% ਸਾਲਾਨਾ ਵਿਆਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪੋਸਟ ਆਫਿਸ, ਸਰਕਾਰੀ ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬੈਂਕ PPF ਖਾਤਾ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ KYC ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਫਾਰਮ, ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਦੀ ਕਾਪੀ, ਪਤੇ ਦਾ ਸਬੂਤ ਅਤੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਸਾਈਜ਼ ਫੋਟੋ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਉਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਆਨਲਾਈਨ ਬੈਂਕਿੰਗ ਜਾਂ ਮੋਬਾਈਲ ਬੈਂਕਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ PPF ਖਾਤਾ ਖੋਲ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹੋ।