- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਸ਼ੂਗਰ ਮਿੱਲਾਂ ਨੂੰ ਐਥਨੌਲ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਸਲਾਹ, ਨਿਤਿਨ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ CBG ਤੇ ਵੇਸਟ ਮਟੀਰੀਅਲ ਤੋਂ ਕਮਾਈ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਫਾਰਮੂਲਾ
NFCSF ਦੇ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਐਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੀਨੀ ਮਿੱਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਚੀਨੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੀਨੀ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਕਮੋਡਿਟੀ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਡੇ ਉਤਪਾਦਕ ਦੇਸ਼ ਜੇਕਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚੀਨੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦੇਣ ਤਾਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਚੀਨੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
Posted By Seema Anand
Publish Date: Wed, 23 Sep 2026 02:03 PM (IST)
Updated Date: Wed, 23 Sep 2026 02:06 PM (IST)
ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਦੇਸ਼ 'ਚ ਐਥਨੌਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨਿਤਿਨ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਸ਼ੂਗਰ ਮਿੱਲਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਖੰਡ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਿੱਲਾਂ ਨੂੰ ਐਥਨੌਲ, ਕੰਪ੍ਰੈੱਸਡ ਬਾਇਓਗੈਸ (CBG) ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੈਲਿਊ ਐਡੀਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਵੀ ਸਹਾਰਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਕੋਆਪਰੇਟਿਵ ਸ਼ੂਗਰ ਫੈਕਟਰੀਜ਼ ਲਿਮਟਿਡ (NFCSF) ਦੇ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਐਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੀਨੀ ਮਿੱਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਚੀਨੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੀਨੀ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਕਮੋਡਿਟੀ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਡੇ ਉਤਪਾਦਕ ਦੇਸ਼ ਜੇਕਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚੀਨੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦੇਣ ਤਾਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਚੀਨੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਭਾਰਤੀ ਮਿੱਲਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੀਮਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮੰਗ-ਸਪਲਾਈ 'ਤੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀ ਮੰਗ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨੌਲੇਜ ਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਪੈਸੇ 'ਚ ਬਦਲੋ
ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਖੇਤਰ 'ਚ ਡਾਇਵਰਸੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ “ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦਾ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਖੇਤਰ ਵੱਲ ਡਾਇਵਰਸੀਫਿਕੇਸ਼ਨ” ਅਜਿਹਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਉਹ 2004 ਤੋਂ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨੌਲਜ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਧਨ 'ਚ ਬਦਲਣਾ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਵੇਗਾ।
ਵੇਸਟ ਤੋਂ ਇਕਾਨਮੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਲਾਹ
ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੀਨੀ ਮਿੱਲਾਂ ਨੂੰ ਐਗਰੀ ਵੈਲਿਊ ਚੇਨ 'ਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬਾਈ-ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਅਤੇ ਵੇਸਟੇਜ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਸ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ “ਵੇਸਟ ਤੋਂ ਇਕਾਨਮੀ” ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੰਨੇ ਦੀ ਖੋਈ, ਝੋਨੇ ਦੀ ਪਰਾਲੀ, ਬਾਂਸ ਅਤੇ ਨੇਪੀਅਰ ਘਾਹ ਵਰਗੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਈਂਧਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਚੀਨੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ 'ਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਸ਼ੀਨੀਕ੍ਰਿਤ ਗੰਨੇ ਦੀ ਖੇਤੀ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਲਾਗਤ, ਜੇਕਰ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਲੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਚੀਨੀ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤੀ ਚੀਨੀ ਮਿੱਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਚੀਨੀ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਆਮਦਨ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਈ-ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਰਾਹੀਂ ਆਮਦਨ ਦੇ ਹੋਰ ਸਰੋਤ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੀਨੀ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੌਕਿਆਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਐਥਨੌਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਗੰਨੇ ਦੇ ਰਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਨੂੰ ਐਥਨੌਲ 'ਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਡਿਸਟਿਲਰੀ ਅਤੇ ਇੰਟੀਗ੍ਰੇਟਿਡ ਸ਼ੂਗਰ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਾਧੂ ਵੈਲਿਊ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਕਚਰੇ ਨੂੰ ਕੰਪ੍ਰੈੱਸਡ ਬਾਇਓਗੈਸ 'ਚ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸਲਾਹ
ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਚੀਨੀ ਮਿੱਲਾਂ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਆਮਦਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ CBG ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੱਲ ਵੀ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਝੋਨੇ ਦੀ ਪਰਾਲੀ, ਬਾਂਸ, ਗੰਨੇ ਦੀ ਖੋਈ ਅਤੇ ਨੇਪੀਅਰ ਘਾਹ ਤੋਂ ਕੰਪ੍ਰੈੱਸਡ ਬਾਇਓਗੈਸ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਹੁਣ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੇਸ਼ 'ਚ 1,908 CBG ਪਲਾਂਟ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ 132 ਐਕਟਿਵ ਹਨ।
ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ 'ਚ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 22 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਝੋਨੇ ਦੀ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਇਓ-ਐਨਰਜੀ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਭਾਵਿਤ ਕੱਚਾ ਮਾਲ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਈਂਧਨ 'ਚ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਵੇਸਟ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਫੌਸਿਲ ਫਿਊਲਜ਼ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਘਟ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਆਮਦਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਸਰੋਤ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਮੋਮ ਤੋਂ ਵੀ ਕਮਾਈ
ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੰਨੇ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਚ ਵੀ ਵੈਲਿਊ ਐਡੀਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਚੀਨੀ ਮਿੱਲਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਮਡ ਅਤੇ ਮੋਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਉੱਚ ਕੀਮਤ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਤਾਰਾ ਦੀਆਂ ਚੀਨੀ ਮਿੱਲਾਂ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉੱਥੇ ਗੰਨੇ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮੋਮ 300-350 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਵਿਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਿਊਟੀ ਪ੍ਰੋਡਕਟ ਸੈਕਟਰ 'ਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।