ਹੁਣ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਖੁਦ ਦੱਸੇਗਾ ਤਸਵੀਰ ਅਸਲੀ ਹੈ ਜਾਂ AI ਦੀ ਦੇਣ, ਆਈਫੋਨ 'ਚ ਵੀ ਜਲਦੀ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ ਧਮਾਕੇਦਾਰ ਫੀਚਰ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (ਏਆਈ) ਨੇ ਤਸਵੀਰਾਂ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਆਸਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਅਸਲੀ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਤਸਵੀਰ ਵਿਚ ਫ਼ਰਕ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਏਆਈ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਫੇਕ ਅਤੇ ਡੀਪਫੇਕ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੇ ਵਧਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨੇ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਖੜ੍ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਹੁਣ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਅਤੇ ਕੈਮਰਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਜਿਹੀ ਤਕਨੀਕ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖ ਸਕੇ।
Publish Date: Tue, 25 Aug 2026 11:24 AM (IST)
Updated Date: Tue, 25 Aug 2026 11:26 AM (IST)
ਮੈਲਬਰਨ (ਦਿ ਕਨਵਰਸੇਸ਼ਨ) : ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (ਏਆਈ) ਨੇ ਤਸਵੀਰਾਂ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਆਸਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਅਸਲੀ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਤਸਵੀਰ ਵਿਚ ਫ਼ਰਕ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਏਆਈ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਫੇਕ ਅਤੇ ਡੀਪਫੇਕ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੇ ਵਧਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨੇ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਖੜ੍ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਹੁਣ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਅਤੇ ਕੈਮਰਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਜਿਹੀ ਤਕਨੀਕ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖ ਸਕੇ।
ਗੂਗਲ ਨੇ 2025 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੁਝ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਕੈਮਰਿਆਂ ਵਿਚ ਕੰਟੈਂਟ ਆਥੈਂਟਿਸਿਟੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸੀ2ਪੀਏ (ਕੋਏਲੀਸ਼ਨ ਫਾਰ ਕੰਟੈਂਟ ਪ੍ਰੋਵੇਨੈਂਸ ਐਂਡ ਆਥੈਂਟਿਸਿਟੀ) ਵਰਗੇ ਤਕਨੀਕੀ ਮਿਆਰ ’ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਨਿਕੋਨ, ਸੋਨੀ ਅਤੇ ਕੈਨਨ ਵਰਗੇ ਕੈਮਰਾ ਨਿਰਮਾਤਾ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਅਪਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਉਸਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਦਰਜ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਇਹ ਜਾਂਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਤਸਵੀਰ ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿਸ ਡਿਵਾਈਸ ਤੋਂ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਐਪਲ ਵੀ ਇਸੇ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖ਼ਬਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅਗਲੇ ਓਪਰੇਟਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਵਿਚ ‘ਰੈਫਰੈਂਸ ਇਮੇਜ’ ਵਰਗਾ ਫੀਚਰ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਮੇਟਾਡਾਟਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇਗੀ। ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਯੂਨੀਕ ਆਈਡੀ ਵੀ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਡਿਵਾਈਸ ਵਰਗੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇਗੀ।
ਪਰ ਤਕਨੀਕ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਨਾਲ ਏਆਈ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਫੇਕ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਰਗਰ ਹਥਿਆਰ ਮੰਨਣਾ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ, ਅਜਿਹੇ ਫੀਚਰ ਡਿਫਾਲਟ ਰੂਪ ਨਾਲ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਯੂਜ਼ਰ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੁਦ ਚਾਲੂ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਖਿੱਚੀਆਂ ਗਈਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ’ਤੇ ਇਹ ਸੁਵਿਧਾ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਯੂਜ਼ਰ ਨੂੰ ਤਸਵੀਰ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਹੀ ਤੈਅ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵੇਰੀਫਾਈਡ ਤਸਵੀਰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੈਮਰਾ ਕਿਸ ਕੋਣ ਤੋਂ ਤਸਵੀਰ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਸਵੀਰ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਆਬਜੈਕਟ ਤੋਂ ਕਿੰਨੀ ਦੂਰੀ ’ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉੱਥੇ ਕੀ ਹਾਲਾਤ ਸਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਅਸਰ ਤਸਵੀਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਅਰਥ ’ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਅਸਲ ਤਸਵੀਰ ਵੀ ਅਧੂਰੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗੁਮਰਾਹ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਤਸਵੀਰ ’ਤੇ ‘ਵੇਰੀਫਾਈਡ’ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇਖ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੱਚ ਮੰਨ ਲੈਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਤਸਵੀਰ ’ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨਾ ਹੋਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਨਕਲੀ ਹੈ। ਤਕਨੀਕ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਯਾਤਰਾ ਬਾਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਸਕਦੀ है, ਪਰ ਤਸਵੀਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦੀ।
ਆਖਰਕਾਰ ਏਆਈ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿਚ ਤਸਵੀਰਾਂ ’ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਨਾਲ ਇਨਸਾਨੀ ਸਮਝ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਤਸਵੀਰ ਕਿੱਥੇ ਤੋਂ ਆਈ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਕਿਸਨੇ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਸਰੋਤ ’ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਅਣਡਿੱਠ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਕੰਟੈਂਟ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤਕਨੀਕ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ, ਪਰ ਇਕੱਲੇ ਇਸ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਏਆਈ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਵੇਗਾ।