ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ : ਸੱਪ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਜਿਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਅੱਜ ਹੀ ਕਰੋ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਹੋਵੇਗਾ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਜੀਵਨ 'ਚ ਆਚਾਰਿਆ ਚਾਣਕਿਆ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜ 'ਚ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਜੀਵਨ 'ਚ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਵੀ ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ 'ਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਸੱਪ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਘਾਤਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਕਾਰਨ ਜੀਵਨ 'ਚ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਝੱਲਣਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਪਛ
Publish Date: Sun, 27 Sep 2026 01:14 PM (IST)
Updated Date: Sun, 27 Sep 2026 01:16 PM (IST)
ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ - ਜੀਵਨ 'ਚ ਆਚਾਰਿਆ ਚਾਣਕਿਆ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜ 'ਚ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਜੀਵਨ 'ਚ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਵੀ ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ 'ਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਸੱਪ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਘਾਤਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਕਾਰਨ ਜੀਵਨ 'ਚ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਝੱਲਣਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਆਚਾਰਿਆ ਚਾਣਕਿਆ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਗੱਲ-ਗੱਲ ’ਤੇ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ’ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ 'ਚ ਧੋਖਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੂਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ ਹੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜ਼ਿਆਦਾ ਗੁੱਸਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਿਹੜੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਛੋਟੀ-ਛੋਟੀ ਗੱਲਾਂ ’ਤੇ ਗੁੱਸੇ 'ਚ ਆ ਕੇ ਆਪਣਾ ਕੰਟਰੋਲ ਗੁਆ ਬੈਠਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ 'ਚ ਗਲਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਹੀ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਬਿਨਾਂ ਸੋਚੇ-ਸਮਝੇ ਵਿਵਹਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਲਤ ਸ਼ਬਦ ਜਾਂ ਕੰਮ ਕਿਸੇ ਵੀ ਡੂੰਘੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸੁਆਰਥੀ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ ਆਚਾਰਿਆ ਚਾਣਕਿਆ ਦੀ ਨੀਤੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੁਆਰਥੀ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣਾ ਮਤਲਬ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੱਕ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਧੋਖਾ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਸੁਆਰਥੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੋਂ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਕਿਨਾਰਾ ਕਰ ਲੈਣਾ ਹੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਜਿਹੜੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਲਾਲਚ 'ਚ ਆ ਕੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ’ਤੇ ਬੁਰੀ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੁਆਰਥ ਲਈ ਸਗੇ-ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ 'ਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ’ਤੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਲਾਲਚੀ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਧਨ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ’ਤੇ ਕਦੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਸੰਕਟ 'ਚ ਸਾਥ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਅਸਲੀ ਪਰਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਮੁਸੀਬਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੁਹਾਡੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਆਮ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਹਾਲਾਤਾਂ 'ਚ ਤਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸੰਕਟ ਦੀ ਘੜੀ ਆਉਂਦੇ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
Disclaimer: ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ/ਲਾਭ/ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਕਥਨ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ, ਦੈਨਿਕ ਜਾਗਰਣ ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ/ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ/ਪੰਚਾਂਗ/ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ/ਮਾਨਤਾਵਾਂ/ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ/ਦੰਤਕਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਦਾਅਵਾ ਨਾ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ। ਦੈਨਿਕ ਜਾਗਰਣ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੈ।