- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਮਨ ਦੀ ਬੇਚੈਨੀ ਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿਵਾਏਗੀ ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ, ਜਾਣੋ 5 ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਜੋ ਬਦਲ ਦੇਣਗੀਆਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸੋਚ
ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਕਈ ਵਾਰ ਮਨ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਦੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਇੱਛਾਵਾਂ, ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉਲਝਣਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਰੱਖੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਸਾਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਥਕਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਬਾਹਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਸਾਡੇ ਹੱਥ 'ਚ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਜ਼ਰੂਰ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਇਸੇ ਰਾਹ ’ਤੇ ਚੱਲਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
Posted By Sunita
Publish Date: Sat, 17 Oct 2026 12:46 PM (IST)
Updated Date: Sat, 17 Oct 2026 12:47 PM (IST)
ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ - ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਕਈ ਵਾਰ ਮਨ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਦੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਇੱਛਾਵਾਂ, ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉਲਝਣਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਰੱਖੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਸਾਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਥਕਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਬਾਹਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਸਾਡੇ ਹੱਥ 'ਚ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਜ਼ਰੂਰ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਇਸੇ ਰਾਹ ’ਤੇ ਚੱਲਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤਾਂ ਆਓ, ਅੱਜ ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਦੀਆਂ 5 ਅਜਿਹੀਆਂ ਅਨਮੋਲ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਚੰਗੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਦੀ ਸਮਝ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
1. ਤੁਸੀਂ ਸਰੀਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਵਾਲੀ ਚੇਤਨਾ ਹੋ
ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਸਾਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਜਾਂ ਮਨ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਸਰੀਰ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ 'ਚ ਹਰ ਪਲ ਨਵੇਂ ਵਿਚਾਰ ਆਉਂਦੇ-ਜਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ ਖੁਸ਼ੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਦੇ ਦੁੱਖ। ਕਦੇ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਦੇ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਵਾਲੀ ਚੇਤਨਾ ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਸਮਝਣ ਲੱਗਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਦੋਂ ਮਨ 'ਚ ਗੁੱਸਾ, ਡਰ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਉਸ 'ਚ ਉਲਝਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ। ਯਾਦ ਰੱਖੋ, ਵਿਚਾਰ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ 'ਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਹਰ ਵਿਚਾਰ ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
2. ਸੁੱਖ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਸਬੰਧ ਸਾਡੀ ਸੋਚ ਨਾਲ ਹੈ
ਅਸੀਂ ਅਕਸਰ ਸੋਚਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਾਡੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਜਾਣ, ਲੋਕ ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸਾਡੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਲੇ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਾਂਗੇ। ਪਰ ਅਸਲੀਅਤ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਦੂਜੀ ਇੱਛਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਹਾਲਾਤ ਸਾਡੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਤਾਂ ਮਨ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਕੁਝ ਚਾਹੁਣਾ ਗਲਤ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
3. ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਭੱਜੋ ਨਾ
ਅਕਸਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ, ਪੈਸੇ, ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਾਏ ਨਾਲ ਇੰਨੇ ਜੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁਆਉਣ ਦਾ ਡਰ ਸਾਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਸਾਡੇ ਮੁਤਾਬਕ ਵਿਹਾਰ ਕਰੇ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਡੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਲੇ। ਪਰ ਸੰਸਾਰ 'ਚ ਤਬਦੀਲੀ ਲਗਾਤਾਰ ਹੁੰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੋਹ ਸਾਨੂੰ ਮਾਨਸਿਕ ਬੰਧਨ 'ਚ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
4. ਹੰਕਾਰ ਛੱਡੋ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਬਣਾਓ
ਸਾਡੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਹਰ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸਾਡੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਨਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂ ਸਾਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਮਨ 'ਚ ਗੁੱਸਾ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਸੇ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਗੁਆ ਬੈਠਦੇ ਹਾਂ।
ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਸਾਨੂੰ ਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠਣ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਹਰ ਗੱਲ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਜ਼ਤ ਦਾ ਸਵਾਲ ਬਣਾਉਣਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸੌਖੀ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਆਪਣਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਬਹਿਸ ਜਿੱਤਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਤਾਰੀਫ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਵੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ, ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਮੰਨਣਾ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੀ ਮਨ ਦੀ ਅਸਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
5. ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਲੱਭੋ
ਅਸੀਂ ਅਕਸਰ ਸੋਚਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਨੌਕਰੀ, ਵਧੇਰੇ ਪੈਸਾ, ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰ ਮਿਲੇਗਾ, ਉਦੋਂ ਹੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਆਵੇਗੀ। ਪਰ ਬਾਹਰੀ ਸਫਲਤਾਵਾਂ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਮਨ 'ਚ ਖਾਲੀਪਣ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਦੇਸ਼ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ, ਅਸਫਲਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਛਾਣ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਾ ਸਮਝੋ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹੋ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਕੀਮਤ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਤੈਅ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਸ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਦੇਖਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਸ਼ਾਂਤ ਬੈਠੋ, ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖੋ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਪਲ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖੋ।
ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਸੋਚ 'ਚ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਇਸ ਲਈ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਹਰ ਵਾਰ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਕਈ ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਸੋਚ, ਇੱਛਾਵਾਂ, ਮੋਹ ਅਤੇ ਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੀ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਵਿਚਾਰਾਂ 'ਚ ਉਲਝੇ ਬਿਨਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ, ਹਾਲਾਤਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਝਾਤ ਮਾਰਨਾ ਸਿੱਖਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਘੱਟ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
Disclaimer : ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ, ਲਾਭ, ਸਲਾਹਾਂ ਅਤੇ ਕਥਨ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹਨ। ਦੈਨਿਕ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ, ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ, ਪੰਚਾਂਗਾਂ, ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ, ਮਾਨਤਾਵਾਂ, ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਪੱਕੇ ਦਾਅਵੇ ਵਜੋਂ ਨਾ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ। ਦੈਨਿਕ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹਨ।