- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ ਗਲੋਬਲ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਐਵਾਰਡ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਪਛਾਣ; ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਲੱਖਾਂ 'ਚ ਕਮਾਈ
ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ, ਪੈਕੇਜਿੰਗ, ਬ੍ਰਾਂਡਿੰਗ ਅਤੇ ਵੈਲਿਊ-ਐਡੀਡ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਾਜਵਾਨ ਨੇ ਮਸ਼ਰੂਮ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਮੋਰਨੀ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਵਜੋਂ ਮਿਸਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਕੇ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ।
Posted By Anuradha Bains
Publish Date: Mon, 02 Nov 2026 03:44 PM (IST)
Updated Date: Mon, 02 Nov 2026 03:50 PM (IST)
ਜਾਗਰਣ ਸੰਵਾਦਦਾਤਾ, ਪੰਚਕੂਲਾ। ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਮੋਰਨੀ ਦੇ ਬੜਿਆਲ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਔਸ਼ਧੀ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਖੇਤੀ ਕਰ ਰਹੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਕਿਸਾਨ ਵੀਰੇਂਦਰ ਬਾਜਵਾਨ ਨੂੰ ਰਾਹ ਗਰੁੱਪ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਗਲੋਬਲ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਐਵਾਰਡ-2026 ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਆਧੁਨਿਕ ਖੇਤੀ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਅਪਣਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਲਾਹੇਵੰਦ ਧੰਦਾ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦਾ ਜ਼ਰੀਆ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੀਆਂ 51 ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਬਾਜਵਾਨ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨੀਪਤ ਦੇ ਗੋਹਾਨਾ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਖਲਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2009 ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਰੂਮ ਉਤਪਾਦਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਰਟੀਕਲ ਫਾਰਮਿੰਗ ਅਪਣਾ ਕੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਸੀਮਤ ਜਗ੍ਹਾ, ਕਮਰਿਆਂ ਅਤੇ ਛੱਤਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਉਗਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ, ਪੈਕੇਜਿੰਗ, ਬ੍ਰਾਂਡਿੰਗ ਅਤੇ ਵੈਲਿਊ-ਐਡੀਡ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਾਜਵਾਨ ਨੇ ਮਸ਼ਰੂਮ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਮੋਰਨੀ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਵਜੋਂ ਮਿਸਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਕੇ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਫਿਲਹਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਬੈਗ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਰਸ਼ਨਾ ਵੀ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਕੇ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਰਿਸ਼ੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦਾ ਪਾਊਡਰ ਵੀ ਵੇਚ ਰਹੇ
ਵੀਰੇਂਦਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦਾ ਪਾਊਡਰ ਵੀ ਵੇਚ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ 20 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਤੱਕ ਵਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮਸ਼ਰੂਮ ਦਾ ਬੀਜ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਤੋਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਿਸ਼ੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਲਈ 28 ਤੋਂ 38 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤਾਪਮਾਨ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। 500 ਬੈਗ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਕਰੀਬ ਪੰਜ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਖਰਚਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਬੈਗ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਖਰਚੇ ਕੱਢ ਕੇ 400 ਤੋਂ 500 ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਾਈ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਪੂਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਇਸੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਉਦਿਆਨ ਰਤਨ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਵੀ ਨਵਾਜੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ
ਬਾਜਵਾਨ ਨੂੰ 28 ਮਈ 2026 ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨਾਇਬ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ ਨੇ ਉਦਿਆਨ ਰਤਨ ਸਨਮਾਨ-2026 ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਖੇਤੀ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਮਸ਼ਰੂਮ ਰਿਸਰਚ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ, ਸੋਲਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਮਸ਼ਰੂਮ ਕਿਸਾਨ ਸਨਮਾਨ-2026 ਮਿਲਿਆ।