ਮੁਫਤ ਦੀ ਕਦਰ ਨਹੀਂ, ਪੌਦੇ ਲੈਣ ਲਈ ਹੁਣ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਭੁਗਤਾਨ; ਘਰ-ਘਰ ਪਹੁੰਚਣਗੇ ਪੌਦੇ
ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਜਾਂ ਘਰ ’ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਸੰਦ ਦਾ ਪੌਦਾ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਂ ਜਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਤੁਹਾਡੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੌਦਾ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੰਜ ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਦਸ ਰੁਪਏ ਕਾਪੀ ਪੌਦਾ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਮੋਬਾਈਲ ਵੈਨ ਰਾਹੀਂ ਮੁਫਤ ਪੌਦੇ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਨੋਮਿਨਲ ਚਾਰਜ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਪੌਦੇ ਖਰੀਦ ਕੇ ਲਗਾਉਣ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਪਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਣ।
Publish Date: Mon, 13 Jul 2026 12:15 PM (IST)
Updated Date: Mon, 13 Jul 2026 12:19 PM (IST)
ਰਾਜੇਸ਼ ਢੱਲ, ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਜਾਂ ਘਰ ’ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਸੰਦ ਦਾ ਪੌਦਾ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਂ ਜਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਤੁਹਾਡੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੌਦਾ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੰਜ ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਦਸ ਰੁਪਏ ਕਾਪੀ ਪੌਦਾ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਮੋਬਾਈਲ ਵੈਨ ਰਾਹੀਂ ਮੁਫਤ ਪੌਦੇ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਨੋਮਿਨਲ ਚਾਰਜ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਪੌਦੇ ਖਰੀਦ ਕੇ ਲਗਾਉਣ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਪਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਣ।
ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਹਰਾ-ਭਰਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਵਣ ਮਹਾਉਤਸਵ ਦੇ ਤਹਿਤ "ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਤੁਹਾਡੇ ਦਰਵਾਜੇ 'ਤੇ" ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ। 24 ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ ਵਿਭਾਗ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਮੋਬਾਈਲ ਵੈਨਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੈਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੌਦੇ ਉਪਲੱਬਧ ਕਰਵਾਉਣਗੀਆਂ। ਲੋਕ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇ ਵਧ ਤੋਂ ਵਧ ਪੰਜ ਪੌਦੇ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਟੈਕਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਣਗੇ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ 9 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ 5 ਵਜੇ ਤੱਕ ਪੌਦੇ ਵੰਡੇ ਜਾਣਗੇ।।
ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਔਸ਼ਧੀ ਪੌਦੇ ਅਤੇ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ 5 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਪੌਦਾ ਅਤੇ ਦਰੱਖ਼ਤ ਅਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਪੌਦੇ 10 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਪੌਦਾ ਉਪਲੱਬਧ ਹੋਣਗੇ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗਾਂ, ਸਕੂਲਾਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੌਦੇ ਮੁਫਤ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਡੱਡੂਮਾਜਰਾ ਡੰਪਿੰਗ ਗ੍ਰਾਊਂਡ ਵਿਚ ਲਗਪਗ 10 ਹਜ਼ਾਰ ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਬਾਂਸ, ਫੁੱਲਦਾਰ ਦਰਖ਼ਤ, ਬੋਗਨਵਿਲੀਆ, ਕਪੂਰ, ਨੀਮ ਸਮੇਤ ਸਥਾਨਕ ਮੌਸਮ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਮੁਹਿੰਮ 10 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਗੁਲਾਬ ਚੰਦ ਕਟਾਰੀਆ ਵੱਲੋਂ ਡੰਪਿੰਗ ਗ੍ਰਾਊਂਡ ਵਿਚ ਖ਼ੁਦ ਪੌਦਾ ਲਗਾ ਕੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਕਦੋਂ ਆਏਗੀ ਤੁਹਾਡੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਮੋਬਾਈਲ ਵੈਨ ਸੈਕਟਰਵਾਰ ਮੋਬਾਈਲ ਵੈਨ ਦਾ ਕਾਰਜਕ੍ਰਮ** ਤਾਰੀਕ - ਖੇਤਰ 13 ਜੁਲਾਈ -ਸੈਕਟਰ-12, ਕੈਂਬਵਾਲਾ, ਖੁੱਡਾ ਅਲੀ ਸ਼ੇਰ, ਸੈਕਟਰ-7, 18, 26, 26ਈ, ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ, ਸੈਕਟਰ-31, 32, ਹੱਲੋਮਾਜਰਾ, ਰਾਮਦਰਬਾਰ।
14 ਜੁਲਾਈ -ਮਨੀਮਾਜਰਾ, ਐੱਨਏਸੀ, ਦਰਿਆ ਪਿੰਡ, ਸੈਕਟਰ-28, 27, 19, 16, ਸੈਕਟਰ-39, 40, 41, 42 ਅਤੇ 48
15 ਜੁਲਾਈ - ਸੈਕਟਰ-2, ਖੁੱਡਾ ਲਾਹੌਰਾ, ਸਾਰੰਗਪੁਰ, ਸੈਕਟਰ-15, 24, 23 ਅਤੇ 22, ਸੈਕਟਰ-43, 44, 45, 46 ਅਤੇ 47
16 ਜੁਲਾਈ -ਸੈਕਟਰ-3, 4, 5, 6, ਸੈਕਟਰ-21, 20, 30, 29 ਅਤੇ ਰਾਇਪੁਰ ਖੁਰਦ, ਸੈਕਟਰ-49, 50, 51, 52 ਅਤੇ 63
17 ਜੁਲਾਈ -ਸੈਕਟਰ-12, ਕੈਂਬਵਾਲਾ, ਖੁੱਡਾ ਅਲੀ ਸ਼ੇਰ, ਮਨੀਮਾਜਰਾ, ਐਨਏਸੀ, ਦਰਿਆ ਪਿੰਡ, ਸੈਕਟਰ-14, 25 ਅਤੇ ਧਨਾਸ
18 ਜੁਲਾਈ - ਸੈਕਟਰ-43, 44, 45, 46 ਅਤੇ 47, ਸੈਕਟਰ-38, 38 ਵੈਸਟ, ਡੱਡੂਮਾਜਰਾ ਅਤੇ ਮਲੋਆ
19 ਜੁਲਾਈ - ਸੈਕਟਰ-2, ਖੁੱਡਾ ਲਾਹੌਰਾ, ਸਾਰੰਗਪੁਰ, ਸੈਕਟਰ-7, 18, 26, ਬਾਪੂਧਾਮ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ, ਸੈਕਟਰ-33, 34, 35, 36 ਅਤੇ 37
20 ਜੁਲਾਈ - ਸੈਕਟਰ-3, 4, 5, 6, ਸੈਕਟਰ-28, 27, 19, 16, ਸੈਕਟਰ-31, 32, ਹੱਲੋਮਾਜਰਾ ਅਤੇ ਰਾਮਦਰਬਾਰ
21 ਜੁਲਾਈ -ਸੈਕਟਰ-12, ਕੈਂਬਵਾਲਾ, ਖੁੱਡਾ ਅਲੀ ਸ਼ੇਰ, ਸੈਕਟਰ-15, 24, 23 ਅਤੇ 22, ਸੈਕਟਰ-39, 40, 41, 42 ਅਤੇ 48
22 ਜੁਲਾਈ -ਮਨੀਮਾਜਰਾ, ਐਨਏਸੀ, ਦਰਿਆ ਪਿੰਡ, ਸੈਕਟਰ-21, 20, 30, 29 ਅਤੇ ਰਾਇਪੁਰ ਖੁਰਦ, ਸੈਕਟਰ-43, 44, 45, 46 ਅਤੇ 47
23 ਜੁਲਾਈ -ਸੈਕਟਰ-2, ਖੁੱਡਾ ਲਾਹੌਰਾ, ਸਾਰੰਗਪੁਰ, ਸੈਕਟਰ-14, 25 ਅਤੇ ਧਨਾਸ, ਸੈਕਟਰ-49, 50, 51, 52 ਅਤੇ 63
24 ਜੁਲਾਈ -ਸੈਕਟਰ-15, 24, 23 ਅਤੇ 22, ਸੈਕਟਰ-8, 9, 10 ਅਤੇ 11, ਸੈਕਟਰ-53, 54, 55, 56 ਅਤੇ 61
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਰਸਰੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪੌਦਾ, ਮਿਲਣਗੇ ਮੁਫਤ
ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਦੀਆਂ ਛੇ ਸਰਕਾਰੀ ਨਰਸਰੀਆਂ ਤੋਂ ਸ਼ਹਿਰਵਾਸੀ ਪੌਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਦਰਿਆ ਫਾਰੇਸਟ ਨਰਸਰੀ, ਲੇਕ ਨਰਸਰੀ (ਸੈਕਟਰ-5), ਸੈਕਟਰ-53 ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਫਾਰੇਸਟ ਨਰਸਰੀ, ਹੱਲੋਮਾਜਰਾ ਨਰਸਰੀ, ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ ਨਰਸਰੀ ਅਤੇ ਬੋਟਨਿਕਲ ਗਾਰਡਨ, ਸਾਰੰਗਪੁਰ ਦੀ ਮੈਡੀਸਿਨਲ ਪਲਾਂਟਸ ਨਰਸਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਵਿਭਾਗ ਮੁਤਾਬਕ 10 ਪੌਦਿਆਂ ਤੱਕ ਲਈ ਸੰਬੰਧਿਤ ਨਰਸਰੀ ਇੰਚਾਰਜ ਨੂੰ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 50 ਪੌਦਿਆਂ ਤੱਕ ਰੇਂਜ ਫਾਰੇਸਟ ਅਫਸਰ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਖਿਆ ਲਈ ਡਿਪਟੀ ਕੰਜਰਵੇਟਰ ਆਫ ਫਾਰੇਸਟਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਜਰੂਰੀ ਹੈ। ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪੌਧਰੋਪਣ ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਪੌਦੇ ਲੈ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਸਾਲ 4.19 ਲੱਖ ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਤਹਿਤ 5,76,221 ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦਕਿ 6,64,133 ਪੌਦੇ ਲਗਾਏ ਗਏ। ਤੀਜੀ ਪਾਰਟੀ ਮਾਨੀਟਰਿੰਗ ਮੁਤਾਬਕ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਜੀਵਿਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਦਰ ਲਗਪਗ 79 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਰਹੀ। ਇਸ ਸਾਲ ਸਾਰੇ ਹਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਲਈ 4,19,854 ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਪੌਦਿਆਂ ਦਾ ਵੰਡ ਅਤੇ ਬਿਕਵਾਲੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਬਜਾਏ ਪੌਧਾਰੋਪਣ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਸੰਰਕਸ਼ਣ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਗ੍ਰੀਨ ਏਰੀਆ 46.18 ਵਰਗ ਕਿਮੀ
ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਗ੍ਰੀਨ ਏਰੀਆ ਸਾਲ 2021 ਵਿਚ 40.52 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸੀ ਜੋ ਹੁਣ ਵਧ ਕੇ 46.18 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 5.66 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਵਾਧਾ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੁੱਲ 114 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਪਗ 29 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਗ੍ਰੀਨ ਏਰੀਆ ਹੈ। ਜਦਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰਫਲ ਵਿੱਚੋਂ 13.16 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਖੇਤਰ ਦਰੱਖ਼ਤਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਛੋਟੀ-ਬੜੀ ਮਿਲਾ ਕੇ ਕੁੱਲ 1800 ਪਾਰਕ ਹਨ।