183 ਏਕੜ 'ਚ ਫੈਲਿਆ ਮੰਦਰ, 10 ਹਜ਼ਾਰ ਮੂਰਤੀਆਂ... ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਇਸ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਹੈ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ

ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਅਕਸ਼ਰਧਾਮ ਮੰਦਰ ਪਰਿਸਰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਿੰਦੂ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਦੇ ਰੋਬਿਨਸਵਿਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਰਿਸਰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਕੇਂਦਰ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਵਾਸਤੁਕਲਾ ਲਈ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐਸੋਸੀਏਟਡ ਪ੍ਰੈੱਸ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

183 ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਰਿਸਰ

ਸਵਾਮੀਨਾਰਾਇਣ ਅਕਸ਼ਰਧਾਮ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਪਰਿਸਰ 183 ਏਕੜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ 2023 ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹੇ ਗਏ ਇਸ ਮੰਦਰ ਪਰਿਸਰ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਮੰਦਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਲਈ ਕਈ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ ਇਹ ਪਰਿਸਰ ਹੁਣ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਵਾਸਤੁਕਲਾ ਦਾ ਅਦਭੁਤ ਨਮੂਨਾ

ਪਰਿਸਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ‘ਮਹਾਮੰਦਰ’ ਇਸ ਪੂਰੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਜਾਨ ਹੈ। BAPS ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮੰਦਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 191 ਫੁੱਟ, ਚੌੜਾਈ 255 ਫੁੱਟ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ 345 ਫੁੱਟ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਿੰਦੂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਭਾਰਤੀ ਮੰਦਰ ਨਿਰਮਾਣ ਸ਼ੈਲੀ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਇਸ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਸ਼ਿਖਰ ਹਨ। ਨਾਲ ਹੀ, ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਪੱਥਰ ਦੇ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅੰਡਾਕਾਰ ਗੁੰਬਦ ਵੀ ਇੱਥੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੰਦਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਆਕਰਸ਼ਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸਦੇ ਅੰਦਰ ਮੌਜੂਦ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਰਾਸ਼ੀਆਂ ਗਈਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਹਿੰਦੂ ਦਰਸ਼ਨ, ਸੰਗੀਤ, ਨਾਚ ਅਤੇ ਆਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

12,500 ਸੇਵਾਦਾਰਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ

ਸਵਾਮੀਨਾਰਾਇਣ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਵਾਮੀ ਮਹਾਰਾਜ ਦੇ ਵਿਜ਼ਨ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 2008 ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਖਰੀਦਣ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜ 2015 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। BAPS ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਮੇਗਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ 12,500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੇਵਾਦਾਰਾਂ ਨੇ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ।

ਲਗਭਗ 20 ਲੱਖ ਘਣ ਫੁੱਟ ਪੱਥਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਦਕਿ ਸੇਵਾਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਨੇ ਕੁੱਲ 47 ਲੱਖ ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਿਹਨਤ ਕੀਤੀ।

ਨੀਲਕੰਠ ਪਲਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚ 49 ਫੁੱਟ ਦੀ ਮੂਰਤੀ

ਪਰਿਸਰ ਵਿੱਚ ਨੀਲਕੰਠ ਪਲਾਜ਼ਾ ਵੀ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਆਕਰਸ਼ਣ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਵਾਮੀਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ੋਰ ਰੂਪ ਨੀਲਕੰਠ ਵਰਣੀ ਦੀ 49 ਫੁੱਟ ਉੱਚੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਬਾਵੜੀ (ਸੀੜੀਦਾਰ ਕੂਆਂ) ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੰਦਰ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਵਿਵਾਦ

ਸ਼ਾਨਦਾਰਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਰਮਾਣ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਵਿਵਾਦ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਠੇਕੇਦਾਰਾਂ ‘ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਗੇ ਸਨ ਅਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਵੀ ਦਰਜ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ BAPS ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਗਲਤ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ।

ਵਿਜ਼ਟਰਾਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ

ਅਕਸ਼ਰਧਾਮ ਕੈਂਪਸ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਦਿਨ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਪੂਜਾ ਸਥਲ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਜ਼ਟਰਾਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਡ੍ਰੈੱਸ ਕੋਡ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਪਰਿਸਰ ਦੇ ਕੁਝ ਚੁਣੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ।