Soya Chaap: ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਾ ਰਹੇ ਨਕਲੀ ਸੋਇਆ ਚਾਪ? ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੋ ਅਸਲੀ ਤੇ ਮਿਲਾਵਟੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮਕਸਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇਸ ਪਕਵਾਨ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ ਪਰ ਗੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਮਿਲਾਵਟੀ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਸੋਇਆ ਚਾਪ ਦਾ ਵਧਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਓ.ਡੀ.ਓ.ਸੀ. ਦੀ ਸਾਖ ਨੂੰ ਦਾਗਦਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
Publish Date: Sun, 02 Aug 2026 11:43 AM (IST)
Updated Date: Sun, 02 Aug 2026 11:45 AM (IST)
ਸ਼ਾਨਵਾਜ਼ ਅਲੀ, ਗਾਜ਼ੀਆਬਾਦ। ਗਾਜ਼ੀਆਬਾਦ ਦੀ ਪਛਾਣ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਸੋਇਆ ਚਾਪ (Soya Chaap) ਹੁਣ ਮਿਲਾਵਟ ਕਾਰਨ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸੇ ਸਾਲ 24 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 'ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ-ਇੱਕ ਪਕਵਾਨ' (ODOC) ਯੋਜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ’ਚ ਗਾਜ਼ੀਆਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਕਵਾਨ ਵਜੋਂ ਸੋਇਆ ਚਾਪ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮਕਸਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇਸ ਪਕਵਾਨ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ ਪਰ ਗੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਮਿਲਾਵਟੀ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਸੋਇਆ ਚਾਪ ਦਾ ਵਧਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਓ.ਡੀ.ਓ.ਸੀ. ਦੀ ਸਾਖ ਨੂੰ ਦਾਗਦਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਖ਼ਦ ਪਦਾਰਥ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਾਏ ਗਏ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਚਾਪ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਲਏ ਗਏ ਅਤੇ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਬੇਨਿਯਮੀਆਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ। ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਕ ਰਹੀ ਹਰ ਚਾਪ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਜਾਂ ਮਿਆਰ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਸਲੀ ਸੋਇਆ ਚਾਪ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਸੋਇਆ ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਕਣਕ ਦੇ ਗਲੂਟੇਨ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਉੱਥੇ ਹੀ, ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਲਈ ਕੁਝ ਲੋਕ ਘੱਟ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਸੋਇਆ ਉਤਪਾਦਾਂ, ਸਟਾਰਚ, ਨਕਲੀ ਰੰਗਾਂ, ਫਲੇਵਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਸਤੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਚਾਪ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਪ੍ਰਵੀਨ ਕੁਮਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮਿਲਾਵਟ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉੱਦਮੀਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਚੁੱਕਣਾ ਪਵੇ।
ਅਸਲੀ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੋ ਅਸਲੀ ਚਾਪ ਦਾ ਰੰਗ ਹਲਕਾ ਕਰੀਮ ਜਾਂ ਸਫ਼ੈਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਨਕਲੀ ਚਾਪ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਮਕਦਾਰ ਜਾਂ ਪੀਲੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਸਲੀ ਚਾਪ ਦੀ ਬਣਤਰ ਰੇਸ਼ੇਦਾਰ ਅਤੇ ਮੁਲਾਇਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਨਕਲੀ ਚਾਪ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਬੜ ਵਰਗੀ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤੇਜ਼ ਨਕਲੀ ਗੰਧ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਸਾਲੇ ਜਾਂ ਅਸਾਧਾਰਨ ਸੁਆਦ ਮਿਲਾਵਟੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਗੰਭੀਰ ਅਸਰ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮਿਲਾਵਟੀ ਚਾਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਫੂਡ ਪੋਇਜ਼ਨਿੰਗ, ਪੇਟ ਦਰਦ, ਉਲਟੀਆਂ, ਦਸਤ, ਐਲਰਜੀ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਘੱਟ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਰਸਾਇਣਾਂ ਜਾਂ ਮਿਲਾਵਟੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਰੀਰ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ 500 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਨਸ਼ਟ, ਛੇ ਨਮੂਨੇ ਭਰੇ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਖ਼ਦ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 28 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਗਣੇਸ਼ਪੁਰੀ ਭਾਟੀ ਚੌਕ ਸ਼ਾਲੀਮਾਰ ਗਾਰਡਨ ਸਾਹਿਬਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਗੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸੋਇਆ ਚਾਪ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਮਿਲਿਆ। ਤਿੰਨ ਨਮੂਨੇ ਭਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ 200 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਚਾਪ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।
29 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਲੋਨੀ ਦੇ ਆਰਿਆਨਗਰ ਵਿੱਚ ਗੰਦਗੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੋਇਆ ਚਾਪ ਮਿਆਰ ਦੇ ਉਲਟ ਬਣਦੀ ਹੋਈ ਮਿਲੀ। ਤਿੰਨ ਨਮੂਨੇ ਭਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 300 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਚਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਵਾਈ ਗਈ। ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਮਿਲਦਿਆਂ ਹੀ ਕਈ ਲੋਕ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਤਾਲੇ ਲਾ ਕੇ ਫ਼ਰਾਰ ਹੋ ਗਏ।