ਨੈਨੀਤਾਲ ਦੇ ਮਹੇਸ਼ ਸ਼ਾਹ ਨੇ 1929 ’ਚ ਕੀਤੀ ਸੀ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ, ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੱਲਾਂ
ਗਾਂਧੀ ਜਦੋਂ ਨੈਨੀਤਾਲ ਆਏ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਦਾਦਾ ਸ਼ਿਵਲਾਲ ਸਾਹ ਉਦੋਂ ਨਗਰ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਸਨ। ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਗੱਡੀ ’ਚ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਹੀ ਚਾਲਕ ਸਨ। ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮੈਂ ਵੀ ਤਾਕੁਲਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਤਾਕੁਲਾ ਵਿੱਚ ਚਰਖਾ ਚਲਾਇਆ ਤਾਂ ਮੈਥੋਂ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਚਲਾਓਗੇ। ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਅੱਜ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੁੱਲ ਗਈ ਹੈ।
Publish Date: Fri, 02 Oct 2026 01:32 PM (IST)
Updated Date: Fri, 02 Oct 2026 01:34 PM (IST)
ਜਾਗਰਣ ਸੰਵਾਦਦਾਤਾ, ਨੈਨੀਤਾਲ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਿਤਾ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਜਦੋਂ 1929 ਵਿੱਚ ਨੈਨੀਤਾਲ ਆਏ ਸਨ ਤਾਂ ਮੱਲੀਤਾਲ ਫਲੈਟਸ ਮੈਦਾਨ ’ਚ ਵਿਸ਼ਾਲ ਜਨਸਭਾ ਹੋਈ। ਉਹ ਮੱਲੀਤਾਲ ਤੋਂ ਮਾਲ ਰੋਡ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਗੱਡੀ ’ਚ ਤੱਲੀਤਾਲ ਗਏ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਮੌਜੂਦ ਸਨ ਜਦਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਕਲੱਬ ਦੇ ਕੋਲ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਮਾਲ ਰੋਡ ’ਤੇ ਗੱਡੀ ਨਹੀਂ ਚੱਲਦੀ ਸੀ, ਸਿਰਫ਼ ਗਵਰਨਰ ਦੀ ਹੀ ਗੱਡੀ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਸੀ। ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ 99 ਸਾਲਾ ਮਹੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਸ਼ਾਹ ਦਾ।
'ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਚਲਾਓਗੇ'
ਗਾਂਧੀ ਜਦੋਂ ਨੈਨੀਤਾਲ ਆਏ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਦਾਦਾ ਸ਼ਿਵਲਾਲ ਸਾਹ ਉਦੋਂ ਨਗਰ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਸਨ। ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਗੱਡੀ ’ਚ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਹੀ ਚਾਲਕ ਸਨ। ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮੈਂ ਵੀ ਤਾਕੁਲਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਤਾਕੁਲਾ ਵਿੱਚ ਚਰਖਾ ਚਲਾਇਆ ਤਾਂ ਮੈਥੋਂ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਚਲਾਓਗੇ। ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਅੱਜ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੁੱਲ ਗਈ ਹੈ।
ਮਾਲ ਰੋਡ ਦੇ ਸਮੀਪ ਨਿਵਾਸੀ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਵੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਕਮਾਲ ਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਾਹ ਨੇ 1947 ਵਿੱਚ ਲਖਨਊ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੀ.ਏ., ਐੱਮ.ਏ. ਅਤੇ 1950 ਵਿੱਚ ਐੱਲ.ਐੱਲ.ਬੀ. ਕੀਤਾ।
ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਪਿਤਾ ਚਿਰੰਜੀ ਲਾਲ ਭਾਰਤ ਰਤਨ ਜੀ.ਬੀ. ਪੰਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਕਰੀਬੀ ਰਹੇ। ਚਿਰੰਜੀ ਲਾਲ ਜੀ.ਬੀ. ਪੰਤ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਨੈਨੀਤਾਲ ਬੈਂਕ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਹੇ। ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੌਰ ’ਚ ਸਿਸਟਮ ਬਹੁਤ ਇਮਾਨਦਾਰ ਸੀ।