ਪੈਟਰੋਲ-ਗੈਸ ਤੋਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕਸ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਤੱਕ... ਭਾਰਤ-ਓਮਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਵੱਡੀ ਡੀਲ; ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਫਾਇਦਾ?

ਜਾਸ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਓਮਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਆਪਕ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਸਮਝੌਤਾ (CEPA) ਸੋਮਵਾਰ, 1 ਜੂਨ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ 18 ਦਸੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਸਨ।

ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਹੀ, ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਤੋਂ 10 ਨਿਰਯਾਤ ਖੇਪਾਂ ਜ਼ੀਰੋ ਡਿਊਟੀ 'ਤੇ ਓਮਾਨ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਈਆਂ। ਭਾਰਤ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਓਮਾਨ ਨਾਲ ਦੁਵੱਲਾ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੂਜਾ ਦੇਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ।

ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਪੀਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਓਮਾਨ ਨਾਲ ਸੀਈਪੀਏ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪੂਰਬੀ ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸਾਮਾਨ ਦੀ ਆਸਾਨ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਐਮਐਸਐਮਈ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਤੱਕ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ।

ਡੇਅਰੀ-ਫਾਰਮਿੰਗ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ

ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਓਮਾਨ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਅਤੇ ਗੈਸ ਸਪਲਾਈ ਕਰੇਗਾ। ਡੇਅਰੀ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਰਗੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਉਤਪਾਦ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹਨ।

99% ਭਾਰਤੀ ਸਾਮਾਨ ਹੁਣ ਓਮਾਨ ਨੂੰ ਡਿਊਟੀ ਮੁਕਤ ਭੇਜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਓਮਾਨ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਭਾਰਤੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣਗੀਆਂ।

ਸੌਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੇਵਾ ਖੇਤਰ

ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਖੇਤਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਨੂੰ ਓਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਮੌਕੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਮਝੌਤੇ ਤਹਿਤ ਓਮਾਨ ਵਿੱਚ ਆਯੂਸ਼ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣਗੇ।

ਪਿਛਲੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025-26 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਓਮਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰ $11.18 ਬਿਲੀਅਨ ਦਾ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ: ਭਾਰਤ ਦੇ MSME ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਰੁਜ਼ਗਾਰ-ਮੁਖੀ ਖੇਤਰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸਾਮਾਨ, ਰਤਨ ਅਤੇ ਗਹਿਣੇ, ਕੱਪੜੇ, ਚਮੜੇ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਸਾਮਾਨ, ਜੈਨਰਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਉਤਪਾਦ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਓਮਾਨ ਨਾਲ CEPA ਤੋਂ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਗੇ।

ਗੋਇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਭਾਰਤੀ ਜੈਨੇਰਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਅਗਲੇ 90 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜ਼ੀਰੋ ਡਿਊਟੀ 'ਤੇ ਓਮਾਨ ਭੇਜੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣਗੀਆਂ। ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ, 120 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੇ ਰਤਨ ਅਤੇ ਗਹਿਣੇ ਜ਼ੀਰੋ ਡਿਊਟੀ 'ਤੇ ਓਮਾਨ ਨੂੰ ਨਿਰਯਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਗੋਇਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਓਮਾਨ ਨਾਲ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਨਾਲ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਿਰਯਾਤ ਵੀ ਵਧੇਗਾ

ਸ਼ਹਿਦ, ਕਾਜੂ, ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲ, ਮੱਖਣ, ਬਿਸਕੁਟ, ਅੰਬ, ਆਲੂ ਅਤੇ ਪਿਆਜ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹੁਣ ਓਮਾਨ ਨੂੰ ਡਿਊਟੀ ਮੁਕਤ ਨਿਰਯਾਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਓਮਾਨ ਨੂੰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਨਿਰਯਾਤ ਨਾਲ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਗੁਜਰਾਤ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਰਗੇ ਰਾਜਾਂ ਨੂੰ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ।

ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਓਮਾਨ ਨੂੰ ਕੁੱਲ ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿੱਚ 50 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਤੱਕ, ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇਗਾ। ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ 127 ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਤਹਿਤ ਹੁਣ ਓਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਕਰਮਚਾਰੀ, ਅਧਿਆਪਕ, ਵਿੱਤੀ ਸੇਵਾ ਮਾਹਿਰ, ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਨੂੰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇਗਾ।

ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ 90 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਓਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੁਤੰਤਰ ਪੇਸ਼ੇਵਰ 180 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਲਗਾਤਾਰ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਓਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।