- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਇਹ ਹੈ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਫੈਕਟਰੀ, ਆਕਾਰ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡਾ; ਹਰ 16 ਸਕਿੰਟ 'ਚ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕਾਰ
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਫੈਕਟਰੀ (Largest Manufacturing Plant) ਕਿਹੜੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਮਾਗ 'ਚ ਟੈਸਲਾ ਜਾਂ ਐਪਲ ਦਾ ਨਾਮ ਆਵੇ ਪਰ ਅਸਲ 'ਚ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਗਜ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਕੰਪਨੀ Volkswagen (ਫੌਕਸਵੈਗਨ) ਦੇ ਨਾਮ ਹੈ। ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਵੁਲਫ਼ਸਬਰਗ (Wolfsburg) ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਸਥਿਤ ਫੌਕਸਵੈਗਨ ਦਾ ਇਹ ਮੁੱਖ ਪਲਾਂਟ ਇੰਨਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਕਟਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਪਲਾਂਟ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਚ ਇੱਕ ‘ਮਿਨੀ ਸਿਟੀ’ ਹੈ।
Posted By Sunita
Publish Date: Thu, 03 Sep 2026 03:24 PM (IST)
Updated Date: Thu, 03 Sep 2026 03:26 PM (IST)
ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਫੈਕਟਰੀ (Largest Manufacturing Plant) ਕਿਹੜੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਮਾਗ 'ਚ ਟੈਸਲਾ ਜਾਂ ਐਪਲ ਦਾ ਨਾਮ ਆਵੇ ਪਰ ਅਸਲ 'ਚ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਗਜ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਕੰਪਨੀ Volkswagen (ਫੌਕਸਵੈਗਨ) ਦੇ ਨਾਮ ਹੈ। ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਵੁਲਫ਼ਸਬਰਗ (Wolfsburg) ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਸਥਿਤ ਫੌਕਸਵੈਗਨ ਦਾ ਇਹ ਮੁੱਖ ਪਲਾਂਟ ਇੰਨਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਕਟਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਪਲਾਂਟ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਚ ਇੱਕ ‘ਮਿਨੀ ਸਿਟੀ’ ਹੈ।
ਮੋਨਾਕੋ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਵੱਡੀ ਹੈ ਇਹ ਫੈਕਟਰੀ
ਵੁਲਫ਼ਸਬਰਗ ਪਲਾਂਟ ਕੁੱਲ 65 ਲੱਖ ਵਰਗ ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 1600 ਏਕੜ) 'ਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਦੇ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਫੈਕਟਰੀ ਹਾਲਾਂ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 1.6 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੇ ਯੂਰਪ ਦੇ ਮੋਨਾਕੋ (Monaco) ਦੇ ਆਕਾਰ ਤੋਂ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡਾ ਹੈ।
ਹਰ 16 ਸਕਿੰਟ 'ਚ ਬਣਦੀ ਹੈ ਇੱਕ ਕਾਰ
ਇਸ ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਸਪੀਡ ਇੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਔਸਤਨ ਹਰ 16 ਸਕਿੰਟ 'ਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕਾਰ ਅਸੈਂਬਲੀ ਲਾਈਨ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਲਾਂਟ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਲਗਭਗ 4000 ਕਾਰਾਂ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੌਕਸਵੈਗਨ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਗੋਲਫ (Golf), ਟਿਗੁਆਨ (Tiguan) ਅਤੇ ਟੌਰਾਨ (Touran) ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਫੈਕਟਰੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਹੈ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਰੇਲਵੇ ਟਰੈਕ
ਇਹ ਫੈਕਟਰੀ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਹੈ ਕਿ ਕਰਮਚਾਰੀ ਪੈਦਲ ਇੱਕ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਕੋਨੇ ਤੱਕ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ। ਇਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਇਨਫ੍ਰਾਸਟਰਕਚਰ ਕਿਸੇ ਆਮ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਲਾਂਟ ਦੇ ਅੰਦਰ 75 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਸੜਕਾਂ ਦਾ ਨੈੱਟਵਰਕ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮਾਲ ਅਤੇ ਪਾਰਟਸ ਲਿਆਉਣ-ਲਿਜਾਣ ਲਈ ਫੈਕਟਰੀ ਦੇ ਅੰਦਰ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਰੇਲਵੇ ਟਰੈਕ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ 7 ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਅਤੇ ਸ਼ੰਟਿੰਗ ਰੋਬੋਟ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।
70,000 ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਫੌਜ
ਇਹ ਫੈਕਟਰੀ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਲਗਭਗ 60,000 ਤੋਂ 70,000 ਕਰਮਚਾਰੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਯਾਨੀ ਇਸ ਪਲਾਂਟ 'ਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਈ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
ਆਪਣਾ ਖੁਦ ਦਾ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਵੀ ਹੈ
ਇੰਨੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਫੈਕਟਰੀ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਬਾਹਰੋਂ ਬਿਜਲੀ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੀ। ਪਲਾਂਟ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਇਸ ਦੇ ਆਪਣੇ 2 ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਫੈਕਟਰੀ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਹੀਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੇ ਵੁਲਫ਼ਸਬਰਗ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਵੀ ਹੀਟਿੰਗ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
1938 'ਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਸਫ਼ਰ
ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਨੀਂਹ 1938 'ਚ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਤੇ ਆਈਕੌਨਿਕ ਕਾਰਾਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਫੌਕਸਵੈਗਨ ਬੀਟਲ (Volkswagen Beetle) ਦਾ ਜਨਮ ਵੀ ਇਸੇ ਫੈਕਟਰੀ 'ਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਦੁਨੀਆ ਭਰ 'ਚ ਇਸ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ। ਹੁਣ ਇਹ ਪਲਾਂਟ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ (EV) ਅਤੇ ਆਟੋਨੋਮਸ (Autonomous) ਕਾਰਾਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਖੁਦ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।