ਕਦੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ 'ਡੈੱਡ ਇਕਾਨਮੀ', ਅੱਜ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦੇ ਮੁਰੀਦ ਹੋਏ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ! ਆਪਣੇ ਹੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਤਾਅਨਾ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ 7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਦਿੰਦਿਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਤੋਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 14 ਤੋਂ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ।
Publish Date: Sat, 21 Nov 2026 10:25 AM (IST)
Updated Date: Sat, 21 Nov 2026 10:26 AM (IST)
ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ - ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ 7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਦਿੰਦਿਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਤੋਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 14 ਤੋਂ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ।
ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਚਾਰ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੌਰਾਨ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦੇਖੋ ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਘੱਟ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ (GDP) ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 14, 15 ਜਾਂ ਸ਼ਾਇਦ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।"
'ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ 'ਤੇ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਰਜ਼ਾ' ਟਰੰਪ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 4 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੱਸੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ’ਤੇ ਕਰਜ਼ਾ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਵਿਕਾਸ ਦਰਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਲਈ ਕੋਈ ਖ਼ਾਸ ਸਮਾਂ-ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ ਦੱਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀ ਕਟੌਤੀ ਨਾਲ ਇੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਨੀਤੀ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਚੰਗੇ ਅੰਕੜੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਾਉਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਕਰਜ਼ਾ ਚੁਕਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਬਿਹਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ’ਤੇ ਕਰਜ਼ਾ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
'ਅੰਕੜੇ ਚੰਗੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਸਾਖ ਵੀ ਬਿਹਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ' ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਕੜੇ ਚੰਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸਾਖ ਬਿਹਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੂੰ 'ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਿਆਸੀ' ਸੰਸਥਾ ਦੱਸਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੂਰੀ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਐਲਨ ਗ੍ਰੀਨਸਪੈਨ ਦੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਚੰਗੇ ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਹਮਾਇਤੀ ਸਨ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਧਦੇ ਕੌਮੀ ਕਰਜ਼ੇ ਦੇ ਬੋਝ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ 650 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੀ ਬੱਚਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਤੇਜ਼ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਕਰਜ਼ਾ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਬੱਚਤ ਦੀ ਸਮਾਂ-ਸੀਮਾ ਜਾਂ ਇਸ ਦੀ ਗਣਨਾ ਦਾ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ।
'ਨਿਰਮਾਣ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ 10 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵਾਧਾ' ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣ ਦੀ ਵੱਧ ਲਾਗਤ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਦਯੋਗਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਨਿਰਮਾਣ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ 10 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਸਾਲ ਨਵੇਂ ਉਪਕਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ 21 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਧਿਆ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਟੈਰਿਫ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਰਾਮਦ ਡਿਊਟੀ ਕਾਰਨ ਵਾਹਨ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਔਡੀ ਦੀ 4 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਅਤੇ ਟੋਯੋਟਾ ਦੀ 5 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੀਆਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡੈਟਰਾਇਟ ਵਿੱਚ ਫੋਰਡ ਦੀ ਉਹ ਫੈਕਟਰੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੰਪਨੀ ਕਦੇ ਬੰਦ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੀ ਸੀ, ਹੁਣ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਸੱਤੇ ਦਿਨ 24 ਘੰਟੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
'ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ' ਊਰਜਾ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਬਾਰੇ ਟਰੰਪ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਵੰਬਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਅਮਰੀਕੀ ਖਪਤਕਾਰ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਹੁਣ ਪ੍ਰਤੀ ਗੈਲਨ ਪੈਟਰੋਲ ਲਈ 60 ਸੈਂਟ ਘੱਟ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਅਗਲਾ ਰੁਖ਼ ਇਸ ਗੱਲ ’ਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਨੀਤੀ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਅਤੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਬਾਰੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਇਸ ਦੀ ਕਮੇਟੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਲੇਬਰ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਨੀਤੀਗਤ ਦਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਅਸਰ ਬੈਂਕਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਮ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਤੱਕ ਦੀ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣ ਦੀ ਲਾਗਤ ’ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।